La Mã cổ đại – BlogAnChoi

Đền Pantheon, Rome – Kiệt tác kiến trúc và kỹ thuật xây dựng La Mã cổ đại

2025-09-25T02:54:14Z

Cùng với Đấu trường La Mã Colosseum, Đền Pantheon tại Rome cũng là đỉnh cao minh chứng cho tài năng của các kiến trúc sư La Mã cổ đại.

Đền Pantheon, Rome là một ngôi đền La Mã cổ đại, nhưng đồng thời cũng là một nhà thờ Công giáo với tên gọi Basilica of Santa Maria ad Martyres (nghĩa là “Vương cung Thánh đường Thánh Mary và các vị tử đạo”). Quảng trường nằm trước Đền Pantheon có tên là Piazza della Rotonda. Ngôi đền là tài sản của quốc gia, do Bộ Văn hóa của Ý quản lý thông qua Polo Museale del Lazio.

Đây là một trong những công trình nổi tiếng nhất và có ảnh hưởng nhất về mặt kiến trúc tại Rome. Năm 2013, nơi đây đã đón hơn 6 triệu lượt khách đến tham quan.

Vị trí của Đền Pantheon

Đền Pantheon nằm ở khu vực trung tâm lịch sử của Rome, trên Quảng trường Piazza della Rotonda, tại Quận Pigna. Đền chỉ cách Đài phun nước Trevi khoảng 8 phút đi bộ và cách Đấu trường La Mã hơn 20 phút. Ngôi đền cũng là một trong những địa điểm nhất định phải ghé thăm khi đến Rome. Nằm bên cạnh Đền Pantheon là Basilica di Santa Maria Sopra Minerva (Vương cung Thánh đường Santa Maria Sopra Minerva), nơi có bức tượng Christ the Redeemer (Chúa Ki-tô Cứu thế) của Michelangelo.

Đền Pantheon và Piazza della Rotonda từ trên cao (Ảnh: Internet)

Để di chuyển đến Đền Pantheon, bạn có thể sử dụng tàu điện ngầm. Ga tàu gần đền nhất là Ga Barberini nằm trên Tuyến A, cách đền khoảng 16 phút đi bộ.

Đi xe bus sẽ giúp rút ngắn khoảng cách mà bạn phải đi bộ để đến Đền Pantheon. Trạm xe bus Largo di Torre Argentina chỉ cách đền 6 phút đi bộ. Các tuyến số 30, 40, 62, 64, 81, 87 hoặc 492 đều dừng tại trạm này.

Ý nghĩa của Đền Pantheon

Đền Pantheon là một tượng đài lớn về lịch sử, văn hóa và kiến trúc tại trung tâm lịch sử của thủ đô Rome. Cái tên “Pantheon” có nghĩa là “tất cả các vị thần” trong tiếng Hy Lạp (“pan” là “tất cả”; “theos” nghĩa là “thần”). Ngôi đền được xây dựng với mục đích ban đầu là một nơi dành cho các vị thần La Mã, nhưng sau đó đã được chuyển đổi trở thành một nhà thờ Công giáo và được đặt tên là Basilica di Santa Maria Sopra Minerva. Tuy nhiên, mọi người vẫn quen thuộc với tên gọi Đền Pantheon hơn và vẫn sử dụng nó cho đến ngày nay.

Lịch sử xây dựng Đền Pantheon

Đền Pantheon được coi là biểu tượng cho sự vĩ đại và vinh quang của Rome trong suốt hơn 2.000 năm. Lịch sử và những câu chuyện về ngôi đền gắn liền với hình ảnh của Thành phố Vĩnh cửu.

Ngôi đền được xây dựng theo lệnh của Marcus Vipsanius Agrippa vào khoảng năm 31 trước Công nguyên, và là một phần trong khu phức hợp bao gồm ba công trình của ông: Nhà tắm Agrippa, Vương cung Thánh đường Neptune và Đền Pantheon.

Đền Pantheon đã bị phá hủy hai lần do các vụ hỏa hoạn xảy ra tại Rome vào năm 80 và năm 110 sau Công nguyên. Cấu trúc hiện tại là do Hoàng đế Hadrian xây dựng lại và được hoàn thành vào khoảng năm 126.

Tổng thể Đền Pantheon từ bên ngoài (Ảnh: Internet)

Đền Pantheon giữ vai trò là một đền thờ La Mã cho đến năm 609, khi Hoàng đế Byzantine Phocas trao ngôi đền cho Giáo hoàng Boniface IV, người đã biến nó thành một nhà thờ Thiên Chúa giáo dành riêng cho Thánh Mary và các vị tử đạo. Việc chuyển đổi mục đích này đã cứu Đền Pantheon khỏi tình trạng bị bỏ hoang, phá hủy và nạn cướp bóc tồi tệ nhất xảy ra với phần lớn các công trình và tòa nhà của Rome thời Cổ đại vào đầu thời kỳ Trung Cổ.

Cấu trúc và vật liệu xây dựng Đền Pantheon

Vật liệu được sử dụng để xây dựng đền chủ yếu là bê-tông, gạch và đá cẩm thạch. Sự bền bỉ của công trình theo thời gian đã chứng minh sự kết hợp rất chắc chắn giữa đá vôi và tro núi lửa, hai nguyên liệu tạo nên hỗn hợp bê-tông của công trình.

Đền Pantheon bao gồm phần tiền sảnh hình chữ nhật và trung tâm đền thờ là một căn phòng hình tròn nằm bên dưới một mái vòm khổng lồ. Cho đến nay, mái vòm của Đền Pantheon vẫn là mái vòm bê-tông không có gia cố lớn nhất thế giới.

1. Tiền sảnh và cổng vào đền Pantheon

Phần tiền sảnh (Ảnh: Internet)

Phần tiền sảnh của Đền Pantheon được bao quanh bởi các hàng cột Corinthian lớn bằng đá granit, với 8 cột ở mặt tiền và hai hàng, mỗi hàng 4 cột ở mỗi bên, chia tiền sảnh thành 3 gian bằng nhau. Các cột này nâng đỡ một cấu trúc mái ở bên trên. Đây là cấu trúc thường thấy và được sử dụng rộng rãi ở Hy Lạp cổ đại, sau đó cũng đã ảnh hưởng đến kiến trúc của nhiều nền văn minh khác. Mỗi cột tại tiền sảnh có chiều cao 11,9m; đường kính 1,5m và nặng 60 tấn.

Sau khi đi qua tiền sảnh là cổng vào của đền. Những cánh cửa bằng đồng lớn, rộng 4,45m và cao 7,53m. Đây là những cánh cửa đồng đã tồn tại từ lúc ban đầu và có tuổi đời lâu nhất tại Rome.

2. Trung tâm đền Pantheon

Mái vòm của Đền Pantheon – mái vòm bê-tông không gia cố lớn nhất thế giới (Ảnh: Internet)

Trung tâm Đền Pantheon là một căn phòng khép kín hình tròn, nằm bên dưới một mái vòm lớn. Hơn 2.000 năm kể từ khi được xây dựng, mái vòm của Đền Pantheon vẫn giữ vững kỷ lục là mái vòm bằng bê-tông không cần gia cố lớn nhất thế giới. Đến nay, chưa có một mái vòm nào, kể cả các công trình hiện đại, xô đổ được vị trí này. Chiều cao và đường kính mái vòm có kích thước giống nhau là 43,3m.

Để giảm áp lực của mái vòm lên phần còn lại của tòa nhà và ngăn nó đổ sập, các kiến trúc sư cổ đại đã thiết kế để mái vòm mỏng dần khi lên cao: độ dày của mái thay đổi từ 6,4m ở chân mái và phần mỏng nhất xung quanh giếng trời là 1,2m. Giếng trời hình tròn tại phần đỉnh (oculus) cũng góp phần làm giảm trọng lượng của mái. Vật liệu cũng góp phần vào việc giúp mái vòm đứng vững với đá travertine ở phần chân, sau đó là gạch đất nung và trên cùng là tufa (một loại đá vôi) và đá bọt nhẹ, xốp. Các phần lõm hình vuông bên trong mái vòm cũng làm giảm đáng kể áp lực của mái vòm.

3. Nội thất đền Pantheon

Nội thất bên trong Đền Pantheon được làm từ đá cẩm thạch và phần lớn là tồn tại kể từ lúc ban đầu.

Giếng trời (oculus) ở đỉnh mái vòm là nguồn sáng tự nhiên duy nhất của công trình và không bao giờ được che phủ. Vào tất cả các ngày trong năm, ánh sáng đi qua đây và thay đổi góc độ chiếu sáng ở không gian bên trong, tạo hiệu ứng tương tự như đồng hồ mặt trời. Oculus cũng đóng vai trò như một cửa thông gió cho toàn bộ công trình. Vào những ngày mưa, nước từ oculus chảy thẳng xuống sàn nhà bên dưới. Sàn nhà được trang bị hệ thống thoát nước và được xây dựng với độ nghiêng khoảng 30cm để thúc đẩy quá trình thoát nước khỏi đền.

Nội thất bằng đá cẩm thạch cùng các họa tiết chủ đạo từ hình vuông và hình tròn (Ảnh: Internet)

Hình tròn và hình vuông là chủ đề xuyên suốt trong các chi tiết trang trí đền, đặc biệt là phần sàn nhà. Các khu vực bên trong được chia thành các không gian nhỏ. Do không gian hình tròn của trung tâm đền, các phần trang trí và phân chia khu vực bên trong có tác dụng định hướng người xem theo trục chính của Đền Pantheon một cách dễ dàng.

Dọc theo bức tường của đền là các hốc tường, nơi đặt nhà nguyện, mộ phần và các tác phẩm điêu khắc, tranh của các nghệ sĩ Ý. Bàn thờ chính được thiết kế bởi Alessandro Specchi theo yêu cầu của Giáo hoàng Clement XI.

Có gì bên trong Đền Pantheon

Bước vào bên trong Đền Pantheon, bạn sẽ hoàn toàn choáng ngợp bởi những gì mà một nhà thờ Công giáo có thể đem lại: bàn thờ chính uy nghiêm, các nhà nguyện, các tác phẩm nghệ thuật và bầu không khí tôn nghiêm. Nhưng bên cạnh đó, Đền Pantheon còn là một kiệt tác kiến trúc cổ đại với những chi tiết trang trí bằng đá cẩm thạch tráng lệ và mái vòm trứ danh là đỉnh cao của kỹ thuật xây dựng của người La Mã.

Mộ của danh họa Raphael trong Đền Pantheon (Ảnh: Internet)

Không chỉ vậy, kể từ khi được chuyển đổi thành một nhà thờ, Đền Pantheon còn là nơi yên nghỉ của nhiều nhân vật lịch sử và danh nhân nổi tiếng của nước Ý. Trong số đó có các danh họa Raphael và Annibale Carracci; nhà soạn nhạc Arcangelo Corelli và kiến trúc sư Baldassare Peruzzi. Hai vị vua của Vương quốc Ý là Vua Vittorio Emanuele II và Vua Umberto I, cũng như Hoàng hậu Margherita (vợ Vua Umberto I) cũng được chôn cất tại đây. Đền Pantheon cũng được cho là nơi yên nghỉ của các vị vua thuộc Nhà Savoy (gia tộc hoàng gia có nguồn gốc Pháp – Ý đã lãnh đạo quá trình thống nhất nước Ý vào năm 1861 và cai trị Vương quốc Ý đến năm 1946).

Ảnh hưởng của Đền Pantheon

Mái vòm của Nhà thờ Florence được lấy cảm hứng từ mái vòm của Đền Pantheon (Ảnh: Internet)

Là một ví dụ điển hình cho việc bảo tồn một công trình có kiến trúc hoành tráng của La Mã cổ đại, Đền Pantheon có sức ảnh hưởng rất lớn đến kiến trúc phương Tây, đặc biệt là các công trình từ thời kỳ Phục Hưng. Tiêu biểu trong số đó có mái vòm của Santa Maria del Fiore, hay Nhà thờ Florence của Brunelleschi. Kiến trúc mái vòm và phần cổng của Đền Pantheon được phát hiện tại nhiều tòa nhà của thế kỷ 19 và 20 như Nhà triển lãm Henriette Wegner năm 1824 tại Công viên Frogner nổi tiếng của Oslo. Bản thân Đền Pantheon cũng là nguồn cảm hứng cho nhiều công trình tại Ý và các quốc gia khác trên thế giới: nhà thờ Santa Maria Assunta (1664) ở Ariccia của Gian Lorenzo Bernini; thư viện của Tổng thống Thomas Jefferson và tòa nhà The Rotunda trong khuôn viên Đại học Virginia; Nhà thờ Nokia của kiến trúc sư Carl Ludvig Engel…

Điện Panthéon tại Paris, Pháp (Ảnh: Internet)

Tại thủ đô Paris cũng có một Điện Panthéon được hoàn thành vào năm 1790 với kiến trúc tương tự. Điện ban đầu được xây dựng để trở thành một nhà thờ có tên là L’Eglise Sainte-Geneviève. Ngày nay, đây là nơi an nghỉ của những danh nhân có ảnh hưởng lớn đến nước Pháp và người Pháp, bao gồm triết gia Voltaire, các nhà văn Victor Hugo và Emile Zola, nhà khoa học Marie Curie và chính trị gia Simone Veil, cùng nhiều người khác. Điện Panthéon tại Paris từng là điểm cao nhất thành phố trước khi có Tháp Eiffel.

Tham quan Đền Pantheon

1. Chi phí tham quan đền Pantheon

Đền Pantheon tại Rome mở cửa miễn phí cho du khách vào tất cả các ngày trong tuần. Tuy nhiên vào cuối tuần hoặc các ngày lễ, bạn sẽ cần liên hệ để đặt trước nếu muốn ghé thăm đền. Khi đến nơi, bạn chỉ cần xuất trình vé đã đặt để vào trong tham quan.

Các bản hướng dẫn bằng âm thanh và tour có hướng dẫn viên cũng được cung cấp trên trang web chính thức của Đền Pantheon. Bạn nên đặt trước nếu có nhu cầu.

2. Giờ mở cửa đền Pantheon

Đền Pantheon mở cửa tham quan từ 9:00 sáng đến 7:00 tối hàng ngày. Lượt vào cuối là lúc 6:30 tối.

3. Thông tin liên hệ

Địa chỉ: Piazza della Rotonda, 00186 Roma RM, Ý
Điện thoại: +39 347 820 5204
Email: info@pantheonroma.com

Gợi ý lưu trú gần Đền Pantheon

1. The Pantheon Iconic Rome Hotel

The Pantheon Iconic Rome Hotel (Ảnh: Internet)

Chỉ cách Đền Pantheon 3 phút đi bộ, The Pantheon Iconic Rome Hotel với 79 phòng nghỉ cao cấp và các tiện nghi theo tiêu chuẩn 5 sao quốc tế sẽ đem đến cho bạn một kỳ nghỉ trọn vẹn và đáng nhớ. Từng góc không gian và thiết kế của khách sạn sẽ luôn gợi nhắc bạn liên tưởng đến hình ảnh Đền Pantheon, cho bạn cảm giác như đang sống trong chính kiệt tác kiến trúc này.

Địa chỉ: Via di Santa Chiara, 4/A, 00186 Rome, Ý
E-mail: info@thepantheonhotel.com
Điện thoại: +39 06 8780 7070
Đặt phòng tại đây

2. Antico Albergo del Sole al Pantheon

Antico Albergo del Sole al Pantheon (Ảnh: Internet)

Khách sạn 4 sao này có một số phòng sở hữu tầm nhìn thẳng ra Đền Pantheon vô cùng mãn nhãn với vị trí cực kì đắc địa, ngay trong quảng trường Piazza della Rotonda. 28 phòng nghỉ trong khách sạn đều mới được tu sửa vào năm 2020. Mỗi phòng được thiết kế theo một cách riêng, tập trung vào từng chi tiết để đảm bảo đem đến trải nghiệm độc đáo nhất cho khách lưu trú. Phần nội thất được đảm nhận bởi nhà thiết kế Carlotta Patti với điểm nhấn là những bức tường, sàn nhà, mặt bàn… bằng đá cẩm thạch lấy cảm hứng từ phần nội thất và trang trí bên trong Đền Pantheon.

Địa chỉ: Piazza della Rotonda, 63, 00186 – Rome, Ý
Điện thoại: +39 06 678 0441
E-mail: info@hotelsolealpantheon.com
Đặt phòng trực tiếp: Email: reservations@desiocollection.com / Điện thoại: +39 06 9437 7220
Đặt phòng trực tuyến tại đây

3. Hotel Abruzzi

Hotel Abruzzi (Ảnh: Internet)

Một lựa chọn khác cũng nằm ngay tại Piazza della Rotonda là Hotel Abruzzi. Khách sạn 3 sao với 25 phòng nghỉ hiện đại và đầy đủ tiện nghi, cung cấp cho bạn một nơi lưu trú thân thiện, thuận tiện di chuyển ngay giữa lòng khu trung tâm lịch sử của Rome mà giá cả vẫn phải chăng.

Địa chỉ: Piazza della Rotonda n.69- 00186 Rome, Ý
Điện thoại: +39 06 9784 1351
Email: info@hotelabruzzi.it
Đặt phòng tại đây

Xem thêm

Cá tháng 4, ngày nói dối 1/4 là gì? 11 trò lừa Cá tháng 4 hiệu quả nhất

2024-03-29T07:36:19Z

Bài hát “Tháng 4 là lời nói dối của em” của Hà Anh Tuấn có lẽ lấy cảm hứng từ ngày Quốc tế nói dối 1/4 cực kỳ nổi tiếng. Cùng tìm hiểu ngày Cá tháng 4 và những trò lừa ngày nói dối 1/4 hài hước, vô hại mà cực hiệu quả nhé.

Cá tháng 4 – Ngày quốc tế nói dối là ngày nào?

Ngày Cá tháng Tư – diễn ra vào ngày 1/4 hàng năm – đã được các nền văn hóa khác nhau tổ chức trong nhiều thế kỷ, mặc dù nguồn gốc chính xác của nó vẫn còn là một bí ẩn.

Cá tháng 4 – Ngày quốc tế nói dối là ngày nào? (Ảnh: Internet)

Truyền thống của Ngày Cá tháng Tư bao gồm chơi trò lừa bịp hoặc những trò đùa với mọi người xung quanh và thủ phạm sẽ hét lên “Cá Tháng Tư” ở cuối trò đùa. Trong khi lịch sử chính xác của ngày nói dối này vẫn còn bị che đậy trong bí ẩn, thì việc giới truyền thông và các thương hiệu lớn tung ra những trò đùa ngày Cá tháng Tư đã đảm bảo cho ngày lễ không chính thức này tồn tại rất lâu dài trong lịch sử.

Nguồn gốc ngày Cá Tháng Tư 1/4

Một số nhà sử học suy đoán rằng Ngày Cá tháng Tư bắt nguồn từ năm 1582, khi nước Pháp chuyển từ lịch Julian sang lịch Gregorian, theo yêu cầu của Hội đồng Trent vào năm 1563. Trong Lịch Julian, cũng như trong lịch Hindu, năm mới bắt đầu từ ngày xuân phân vào khoảng ngày 1/4.

Những người chậm nhận được tin tức hoặc không nhận ra rằng thời điểm bắt đầu năm mới đã chuyển sang ngày 1/1 và tiếp tục ăn mừng nó trong tuần cuối cùng của tháng 3 đến ngày 1/4 đã trở thành mục tiêu của những trò đùa và trò lừa bịp và được gọi là “kẻ ngốc tháng 4”.

Họ trêu chọc những người này bằng cách dán con cá giấy lên lưng họ. Con cá này được gọi là “poisson d’avril” (cá tháng Tư), được cho là tượng trưng cho một con cá non, dễ bắt và một người cả tin.

Nguồn gốc ngày Cá tháng 4: Lễ hội Hilaria La Mã cổ đại

Các nhà sử học cũng đã liên kết Ngày Cá tháng Tư với các lễ hội như Hilaria (tiếng Latinh có nghĩa là vui vẻ), được tổ chức ở La Mã cổ đại vào cuối tháng 3 bởi những người theo giáo phái Cybele. Nó liên quan đến những người cải trang và chế nhạo đồng bào và thậm chí cả quan tòa và được cho là lấy cảm hứng từ truyền thuyết Ai Cập về Isis, Osiris và Seth.

Nguồn gốc ngày Cá tháng 4: Tiết xuân phân

Cũng có suy đoán rằng Ngày Cá tháng Tư gắn liền với xuân phân , hay ngày đầu tiên của mùa xuân ở Bắc bán cầu, khi Mẹ Thiên nhiên đánh lừa con người bằng thời tiết thay đổi thất thường.

Ngày Cá tháng Tư lan rộng khắp nước Anh trong thế kỷ 18. Ở Scotland, truyền thống này đã trở thành một sự kiện kéo dài hai ngày, bắt đầu bằng việc “săn gowk”, trong đó mọi người được cử đi làm những công việc lặt vặt (gowk là từ chỉ con chim cúc cu, biểu tượng của sự ngu ngốc) và tiếp theo là Ngày Tailie, liên quan đến những trò đùa nghịch trên giày thể thao của mọi người, chẳng hạn như gắn đuôi giả hoặc biển báo “đá tôi đi” trên chúng.

Ý nghĩa của ngày Cá tháng 4 là những trò đùa vô hại, hài hước (Ảnh: Internet)

Những trò đùa Cá Tháng 4 nổi tiếng trong lịch sử

Trong thời hiện đại, mọi người đã cố gắng hết sức để tạo ra những trò lừa bịp ngày Cá tháng Tư phức tạp. Các tờ báo, đài phát thanh và đài truyền hình và các trang web đã tham gia vào truyền thống ngày 1/4 để đưa tin về những tuyên bố hư cấu thái quá đã đánh lừa khán giả của họ.

BBC lừa khán giả rằng spaghetti mọc trên cây

Những trò đùa Cá Tháng 4 nổi tiếng trong lịch sử (Ảnh: Internet)

Năm 1957, chương trình tin tức của BBC, Panorama, đã phát sóng một chương trình 3 phút cho thấy những người nông dân ở Thụy Sĩ đang thu hoạch sợi mì spaghetti trên cây. Đoạn phim cũng cho thấy ‘những người thu hoạch’ đang kéo những sợi mì spaghetti từ trên cây và phơi chúng dưới ánh mặt trời ấm áp của dãy An-pơ. Chương trình cũng tiếp tục giải thích rằng: Sau “nhiều năm nỗ lực kiên nhẫn của các nhà nhân giống cây trồng, những người đã thành công trong việc sản xuất mì spaghetti hoàn hảo.”

Sau khi chương trình phát sóng, người xem đã gọi điện đến văn phòng BBC để hỏi về cách trồng mì spaghetti trên cây để rồi nhận ra họ đã bị 1 đài truyền hình lớn chơi khăm thế nào.

Giá trị số Pi bị thay đổi

Giới khoa học đã dậy sóng khi số ra tháng 4 năm 1998 của tạp chí New Mexico tuyên bố rằng cơ quan lập pháp Alabama đã suýt thông qua nghị quyết thay đổi giá trị của số Pi.

Theo tạp chí này, giá trị của Pi, là 3,14159, đã được thay đổi thành 3,0 theo khái niệm hằng số toán học trong Kinh thánh. Điều này đủ để gây ra các cuộc tranh luận giữa các chuyên gia phẫn nộ với ‘quyết định’ của cơ quan lập pháp Alabama để rồi sau đó mới biết toàn bộ sự việc chỉ là một trò lừa bịp Cá tháng Tư.

Tảng băng trôi ở cảng Sydney

Doanh nhân người Úc Dick Smith đã đánh lừa mọi người ở Sydney vào ngày Cá tháng 4 năm 1978, khi ông kéo theo thứ trông giống như một tảng băng trôi vào cảng Sydney. Theo The New York Times , một phóng viên đài phát thanh đã đưa tin về tảng băng trôi khiến toàn bộ sự việc trở nên đáng tin hơn.

Thậm chí, Hải quân Úc được cho là đã hỏi Smith liệu anh ta có cần giúp đỡ trong việc neo giữ tảng băng của mình không. Nhưng sau đó, một trận mưa đã tiết lộ rằng đó thực sự là một chiếc sà lan được bao phủ bởi những tấm nhựa trắng, bọt chữa cháy và kem cạo râu.

Richard Nixon tái tranh cử Tổng thống Mỹ

Nixon, Tổng thống thứ 37 của Hoa Kỳ, buộc phải từ chức vào năm 1974 khi ông phải đối mặt với một số luận tội vì liên quan đến vụ bê bối Watergate khét tiếng.

Rich Little, một diễn viên hài đã đóng giả là Nixon, cùng với John Hockenberry của NPR tạo ra trò đùa Cá tháng Tư khi thông báo Nixon sẽ tái tranh cử tổng thống, khiến người dân Mỹ cực kỳ tức giận và phản đối. Và sau nửa tiếng, những người gọi điện mới nhận ra rằng họ đã trở thành nạn nhân của một trong những trò đùa vui nhộn nhất lịch sử.

Đồng hồ Big Ben kỹ thuật số

Những trò đùa Cá Tháng 4 nổi tiếng trong lịch sử (Ảnh: Internet)

BBC đã chơi khăm ngày Cá tháng Tư với thính giả trên khắp thế giới vào năm 1980 khi đài truyền hình thông báo rằng Big Ben lịch sử sẽ được nâng cấp và sẽ được chuyển đổi sang đồng hồ kỹ thuật số .

Trên hết, BBC cho biết kim đồng hồ cũ sẽ được trao cho những người đầu tiên gọi đến. Đài truyền hình đã sớm làm sáng tỏ câu chuyện, tiết lộ đây là một trò đùa.

Những trò lừa Cá Tháng 4 thú vị nhất

Ngày Cá tháng Tư chỉ là – một ngày, nhưng nhiều người trong chúng ta dành hàng tuần để lên kế hoạch chơi khăm mọi người. Có thể bạn đang cố lừa bọn trẻ để lấy lại tinh thần cho chúng. Hoặc có lẽ bạn đang muốn chơi một trò đùa thực tế với đồng nghiệp của mình, những người có thể cười sảng khoái. Không quan trọng bạn để mắt đến ai, bởi vì với danh sách những trò đùa Cá tháng Tư hay nhất của chúng tôi, bạn sẽ tìm được ý tưởng phù hợp cho mọi người.

Những trò đùa Cá Tháng Tư vô hại hài hước nhất (Ảnh: Internet)

Trò đùa Cá tháng 4 : “Cục kít” trên ghế/giường

Hô biến lõi giấy vệ sinh thành “cục phân” rồi đặt nó trên giường của chồng con bạn hoặc trên bà ghế làm việc của đồng nghiệp trong ngày cá tháng tư. Biểu cảm của họ chắc chắn sẽ cực kỳ đặc sắc đấy.

Trò đùa Cá tháng Tư: Đánh rắm!

Một trò chơi khăm kinh điển. Bạn đặt một chiếc túi giả tiếng xì hơi dưới ghế của “nạn nhân” và mời họ ngồi xuống. Tiếng xì hơi cực kỳ to rõ ràng và kéo dài này sẽ khiến cả phòng bật cười.

Trò đùa Cá tháng 4 : Thay đổi ngày trên lịch

Trước khi người thân của bạn thức dậy vào buổi sáng, hãy thay đổi tất cả lịch trong nhà, kể cả điện thoại của họ để họ tin rằng hôm nay là một ngày hoàn toàn khác. Và năm nay, ngày 1/4 là thứ bảy, vì vậy bạn có thể đánh thức lũ trẻ dậy muộn và nói rằng chúng đã muộn giờ học, cô giáo gọi về nhà thông báo, chắc chắn bọn nhỏ sẽ được một phen hốt hoảng đấy.

Trò đùa Cá tháng 4 : Đổi đường và muối

Trò chơi khăm này rất kinh điển và dễ thực hiện. Tráo đổi hộp đựng đường và muối trong nhà bếp. Khi “nạn nhân” của bạn muốn lấy đường để pha cafe, họ sẽ nhận được một hương vị không thể nào quên.

Trò đùa Cá tháng 4: Bánh oreo nhân vị lạ

Cẩn thận lấy bánh Oreo ra khỏi bao bì và thay phần nhân kem bằng một chất màu trắng ăn được khác, chẳng hạn như sốt mayonnaise, hoặc chơi khăm hơn bằng kem đánh răng hương dâu, hoặc thậm chí là mù tạt, tương ớt..vv. Để có giá trị gây sốc tối đa, bạn hãy chọn một vài chiếc Oreo ngẫu nhiên để thay đổi trong cả hộp bánh.

Trò đùa Cá tháng 4: Đổi ngày sinh nhật trên Facebook, Zalo

Hãy thay đổi ngày sinh nhật của bạn trên các trang mạng xã hội (Facebook, Zalo, Twitter, Instagram, We Chat,…) thành ngày 1/4. Đảm bảo sẽ có nhiều lời chúc mừng sinh nhật của bạn được gửi đến vào ngày hôm đó. Cách này còn giúp bạn biết rằng ai là “bạn chí cốt” khi thực sự biết hôm đó không phải là ngày sinh thật của bạn nữa đấy!

Trò đùa Cá tháng 4: Làm vỡ màn hình điện thoại

Thử mượn điện thoại của bạn bè, người thân hoặc đồng nghiệp, sau đó đổi hình nền điện thoại bằng hình ảnh màn hình bị vỡ và “lỡ tay” làm rơi nó. Đảm bảo họ sẽ có một phen hú hồn cho mà xem.

Hoặc bạn có thể dán đề can kính vỡ giả trên cửa sổ nhà hoặc ô tô của một người bạn và nhìn họ mất trí trước khi nhận ra đó là một trò đùa !

Trò đùa Cá tháng 4: Có bất ngờ chờ bạn

Nhắn tin cho bạn gái/bạn trai của bạn rằng: “Ra ngoài cổng đi, có bất ngờ cho em/anh đó”. Để rồi khi họ chạy ra cổng ngó nghiêng thì bạn sẽ nói rằng: “Ra cổng hít thở không khí trong lành cho khoan khoái”. Nếu biết đây là trò đùa Cá tháng tư thì họ sẽ chỉ phì cười và không hề giận bạn đâu.

Trò đùa Cá tháng 4: Bôi phẩm đỏ lên vòi nước

Bôi phẩm màu đỏ lên vòi hoa sen, vòi nước trong WC, để khi người khác rửa mặt hoặc tắm sẽ phải hốt hoảng bởi thứ màu đỏ chảy ra giống như là máu vậy.

Trò đùa Cá tháng 4: Tiền rơi

Đặt một góc tờ tiền ló ra bên ngoài cuốn sách hoặc dùng những mẫu in tiền giả giống như thật và “vô tình” làm rơi ở bất cứ đâu bạn muốn, thực tế là bên trong in dòng chữ: Cá Tháng 4, khiến người nhặt được tưởng bở một phen.

Trò đùa Cá tháng 4: Giả vờ công khai người yêu

Với những người độc thân thì bạn có thể học cách chụp ảnh giả vờ như có đôi có cặp, sau đó đăng lên mạng xã hội với caption: Khoe người yêu. Đảm bảo sẽ có hàng chục người vào hỏi han chúc mừng thắc mắc tò mò các thứ.

10 món ăn cổ đại kì quái vẫn xuất hiện trong thực đơn ngày nay của chúng ta

2024-02-25T19:34:13Z

Có rất nhiều khác biệt trong ẩm thực giữa quá khứ và hiện tại. Nhưng điều làm chúng ta ngạc nhiên là có một số món ăn cổ đại kỳ quái vẫn xuất hiện trên bàn ăn ở thế kỷ 21. Cùng BlogAnChoi tìm hiểu nhé.

10. Garum: Nước mắm của La Mã cổ đại

“Garum” được làm từ cá được phơi nắng lên men trong nồi đất, cùng các loại gia vị như thì là, rau mùi và các loại rau thơm khác. Garum là một loại gia vị phổ biến ở La Mã cổ đại – được coi là sốt cà chua của thế giới La Mã.

Việc sản xuất chế tạo garum là một nhiệm vụ nặng nề – được giao cho nô lệ và người lao động ở La Mã cổ đại – vì các quy trình liên quan khá phức tạp và tốn thời gian. Trong suốt thời La Mã, garum được bán với nhiều loại và giá khác nhau, tùy thuộc vào loại cá được sử dụng và nồng độ của chất lỏng – càng loãng thì càng tốt và đắt hơn.

Quy trình sản xuất garum đã thay đổi theo thười gian khi nó lan rộng sang các khu vực khác trên thế giới. Garum có thể coi là một loại nước mắm đã tồn tại qua nhiều thế kỷ và vẫn còn trên bàn ăn cho đến ngày nay.

9. Hồng hạc om

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Thịt gà là một trong những nguồn cung cấp protein phổ biến nhất trên thế giới hiện nay. Tuy nhiên, con người cũng yêu thích các loài chim khác như gà tây và vịt. Các loài chim như chim cút, gà gô, ngỗng, thiên nga cũng được ăn thịt nhưng rất ít người thích chim hồng hạc.

Chim hồng hạc om là món ăn dành riêng cho những người giàu có ở La Mã cổ đại. Thịt hồng hạc vẫn được một số người ăn ở thế kỷ 21. Một số chợ ở Trung Quốc, Thái Lan công khai bán thịt hồng hạc. Người dân Venezuela cũng săn bắt và ăn thịt nó do khủng hoảng lương thực. Một số cư dân ở Caribe cũng săn và ăn thịt hồng hạc.

8. Sữa dai

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Ở Ireland cổ đại, sữa sủi bọt màu vàng và cần được nhai từ từ như một miếng pho mát mềm. Đôi khi thời gian nhai thịt còn ngắn hơn loại sữa này.

Năm 1690, một du khách quan sát thấy người Ireland uống và ăn sữa theo khoảng 20 cách khác nhau. Sau nhiều thế kỷ uống và nhai sữa, những loại sữa này vẫn được tiêu thụ ở Ireland cho đến ngày nay. Sự khác biệt là hiện nay chúng được sản xuất bằng công nghệ hiện đại và vệ sinh hơn.

7. Ấu trùng Witchetty

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Ấu trùng Witchetty là một thuật ngữ được sử dụng ở Úc để chỉ ấu trùng lớn, màu trắng, ăn gỗ của một số loài bướm đêm – đặc biệt là sâu bướm cossid vì chúng ăn rễ của bụi cây Witchetty.

Ấu trùng Witchetty là món ngon của thổ dân Úc. Nó được nấu sơ qua trên than lửa hoặc cũng có thể ăn sống. Nó có vị như hạnh nhân khi ăn sống còn khi nấu chín, nó có vị như trứng bác hoặc thịt gà.

Ở nước Úc cổ đại, cách phổ biến nhất để ăn món này là ăn sống. Điều đáng ngạc nhiên nhất là đến nay món này vẫn được khá nhiều người ăn.

6. Tinh hoàn chua

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Đây là món ăn yêu thích của người Iceland cổ đại. Để chế biến món ăn đặc biệt này, người nấu phải rửa thật sạch tinh hoàn, loại bỏ lớp màng bên ngoài, đun sôi, ngâm nước vài tháng (nước phải được thay thường xuyên để tránh vi khuẩn phát triển). Khi tinh hoàn đạt đến mức độ axit phù hợp, chúng sẽ được ép lại với nhau thành một khối hình chữ nhật rồi cắt lát khi ăn.

Món này hồi sinh vào cuối những năm 1950, khi một nhà hàng ở Reykjavik bắt đầu phục vụ chúng cùng với các món ăn nông thôn truyền thống khác như cá mập lên men và đầu cừu luộc như các món ngon mùa đông.

Ngày nay, bạn có thể tìm thấy món này ở một số siêu thị ở Iceland vào giữa mùa đông. Nó cũng trở nên phổ biến ở Mỹ và châu Á.

5. Lá phong chiên giòn

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Lá phong chiên giòn có nguồn gốc từ Nhật Bản từ vài trăm năm trước, có thể là vào năm 1300. Món này chỉ sử dụng lá phong màu vàng và chỉ có thể chiên nếu chưa rụng khỏi cây. Sau khi hái được những chiếc lá hoàn hảo, chúng phải được ngâm trong nước muối gần một năm rồi chiên trong bột với đường và vừng.

Lá phong chiên giòn không thể mang ra bàn ăn ngay sau khi chiên. Chúng sẽ được để qua đêm để loại bỏ càng nhiều dầu càng tốt. Ngày nay món ăn nhẹ này là đặc sản của thành phố Minoh ở Nhật Bản.

4. Long diên hương

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Long diên hương còn được gọi là vàng nổi vì màu sắc và giá trị của nó. Nó được tạo ra trong đường tiêu hóa của cá voi. Long diên hương có giá trị rất cao vì được đánh giá cao trong ngành công nghiệp nước hoa, dược phẩm và thực phẩm.

Sherbet – một loại đồ uống được chế biến từ trái cây hoặc cánh hoa – của người Ba Tư cổ đại đã từng chứa long diên hương cùng với nước và chanh. Món trứng và long diên hương được cho là món ăn yêu thích của vua Charles II của Anh. Ở thế kỷ 21, người ta vẫn ăn long diên hương, nhưng rất hiếm.

3. Chuột sóc

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Chuột ký túc xá là loài gặm nhấm thuộc họ Gliridae, sống về đêm ở Châu Phi, Châu Á và Châu Âu. Mặc dù không lớn hơn chuột nhưng chúng là loài gây hại nghiêm trọng cho mùa màng và cây trồng.

Ở La Mã cổ đại, chuột sóc là một món ăn được phần lớn các hộ gia đình vào thời điểm đó yêu thích. Ngày nay nó vẫn là món ăn truyền thống được ưa chuộng ở Croatia và Slovenia. Ở Croatia, đặc biệt là trên đảo Hvar, chúng được nướng trên lửa và ăn kèm với bánh mì.

2. Bụi bẩn

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Geophagia là từ chỉ hành động ăn đất, bụi bẩn hoặc đất sét. Geophagia bắt đầu từ các quần thể thời tiền sử và được ghi lại trong các văn bản đầu tiên của Hy Lạp và La Mã. Cho đến ngày nay, thói quen này vẫn còn tồn tại ở các đô thị hiện đại ở Nam Phi và một số quốc gia trên thế giới, bao gồm cả Hoa Kỳ.

Từ quan điểm tâm thần học, geophagia đã được phân loại là một dạng pica – một thuật ngữ bắt nguồn từ tiếng Latin có nghĩa là chim ác là, một loài chim có thói quen ăn uống bừa bãi. Ngoài bụi bẩn, những thứ không phải thực phẩm khác mà con người ăn bao gồm sỏi, đất sét, tro, vải, giấy, phấn và tóc.

Một số người tin rằng những thứ này có thể giúp cải thiện các vấn đề về dạ dày, làm mềm da hoặc thay đổi màu da, mang lại lợi ích khi mang thai, ngăn ngừa hoặc điều trị bệnh tật bằng cách hấp thụ chất độc. Các văn bản y học châu Âu từ thế kỷ 16 và 17 đề cập geophagia dường như xảy ra với bệnh nhiễm clo hoặc “bệnh xanh” – một loại bệnh thiếu máu.

Thói quen này xảy ra thường xuyên hơn ở các vùng nhiệt đới.

1. Thịt người

Có những món ăn cổ đại thực sự trường tồn với thời gian (Ảnh: Internet)

Trong thế giới cổ đại, tục ăn thịt người rất phổ biến. Họ tin rằng cơ thể con người có thể tự chữa lành nên nó cũng có thể giúp chữa lành cơ thể người khác, ví dụ như bột máu giúp cầm máu, mỡ chữa vết bầm tím, bột sọ chữa đau nửa đầu và chóng mặt,… Niềm tin này có mặt trong nhiều nền văn hóa như Lưỡng Hà, Ai Cập, Hy Lạp và Trung Quốc cổ đại. Ăn thịt đồng loại trong y tế chủ yếu áp dụng nguyên tắc ma thuật giao cảm. Ví dụ, .

Ngày nay, tục ăn thịt đồng loại vẫn còn ở nhiều nơi trên thế giới vì nhiều lý do khác nhau. Ở Papua New Guinea, bộ tộc Korowai tin rằng người đột tử là do những con quỷ mang hình dạng con người và họ phải ăn xác người chết để trả thù cho họ. Bộ tộc Hang Naihehe ở Fiji cũng có tục ăn thịt đồng loại.

Bạn có thể đọc thêm:

Classic style – Phong cách thiết kế nội thất sang trọng và quý phái

2023-12-01T14:24:12Z

Trong thế giới đầy biến động và sự phát triển không ngừng của thiết kế nội thất hiện đại, phong cách cổ điển là một biểu tượng vững chắc, như một bức tranh lịch sử vẹn nguyên giữa những thách thức của thời đại. Phong cách này không chỉ là một dạng trang trí mà là một tuyên bố về vẻ đẹp vĩnh cửu, sự lịch lãm và tinh tế. Nếu những xu hướng hiện đại thường chú trọng vào sự đơn giản và tiện ích thì phong cách thiết kế nội thất cổ điển (Classic Style) lại đưa ta trở về quá khứ, đắm chìm trong những đường nét tinh tế, hoa văn lụa lịch lãm và vẻ đẹp của những nguyên liệu tự nhiên.

Phong cách Classic mang lại sự sang trọng và hơi hướng hoàng gia

Phong cách thiết kế nội thất Classic, hay còn được biết đến là “kiểu cổ điển,” là một biểu tượng của sự sang trọng, lịch lãm và tính thời gian không bao giờ lỗi mốt. Xuất phát từ những nền văn hóa cổ xưa, phong cách Classic đưa người ta trở lại thế giới của sự trang trí tinh tế, đường nét uyển chuyển và sự chăm sóc đặt biệt đến từng chi tiết.

Một trong những đặc điểm nổi bật nhất của Classic Style chính là sự hòa quyện giữa chất liệu và hoa văn phức tạp. Gỗ tự nhiên, mộc, màu sắc ấm áp thường được ưa chuộng, tạo nên không gian ấm cúng và sang trọng. Những chiếc đèn trang trí, đồ nội thất được làm thủ công, và những bức tranh tường nghệ thuật thường xuất hiện để tạo điểm nhấn, làm nổi bật sự quý phái.

Phong cách này thường áp dụng những chi tiết trang trí hoa văn phức tạp, đường nét cong, và họa tiết đẹp mắt. Những bức tranh, đèn trang trí, và các chi tiết nghệ thuật khác thường mang đến không khí của một bảo tàng nghệ thuật, nơi mỗi đồ vật đều là một tác phẩm nghệ thuật riêng biệt.

Dưới đây là một số thông tin về nguồn gốc và lịch sử ra đời của phong cách thiết kế nội thất Classic:

Nguồn gốc từ La Mã cổ đại

Phong cách thiết kế Classic có xuất phát từ nền văn hóa La Mã Cổ Đại. Nó thường được ảnh hưởng bởi kiến trúc và nghệ thuật của La Mã, với các yếu tố như cột cổ điển, chiếc giường vòm, và các đường cong tinh tế.

Phong cách thiết kế nội thất cổ điển (classic style) (ảnh: Internet)

Nguồn gốc từ Phục hưng Italia và Phục hưng Pháp

Trong thời kỳ Phục Hưng Italia và Phục Hưng Pháp (14-17 thế kỷ), nghệ thuật và kiến trúc cổ điển của La Mã được tái hiện và được coi là biểu tượng của sự thanh lịch và giàu sang.

Nguồn gốc từ thời kì Baroque và Rococo

Thời kỳ Baroque (khoảng 1600-1750) và Rococo (khoảng 1730-1760) đã đưa vào nhiều đặc điểm của phong cách Classic, với sự thịnh trưởng của các đồ nội thất có đường nét phức tạp, đính kèm với các chi tiết tinh xảo và trang trí đồng.

Phong cách thiết kế nội thất cổ điển (classic style) (ảnh: Internet)

Nguồn gốc từ nghệ thuật Palladian

Phong cách Palladian xuất phát từ công trình của kiến trúc sư Ý Andrea Palladio (1508-1580). Nó thường được biểu hiện qua các cửa sổ cột cổ điển, cánh cửa toàn cảnh, và các yếu tố kiến trúc đối xứng.

Nguồn gốc từ thời kì Neoclassical

Thời kỳ Neoclassical (khoảng 1750-1850) đánh dấu sự trở lại của phong cách cổ điển với những ảnh hưởng từ La Mã và Hy Lạp cổ đại. Đây là thời kỳ mà nghệ thuật và thiết kế nội thất mang đậm chất thanh lịch, đơn giản, và trang nhã.

Sự phổ biến ở châu Âu và Hoa Kỳ

Phong cách thiết kế Classic trở nên phổ biến tại Châu Âu và Hoa Kỳ trong thế kỷ 18 và 19. Các nhà quý tộc và tầng lớp thượng lưu thường sử dụng phong cách này để trang trí các biệt thự và dinh thự của họ.

Sự ra đời của phong cách nội thất Classic

Đến thế kỷ 19 và 20, phong cách Classic trở nên đa dạng hóa, với nhiều dòng phong cách cổ điển khác nhau như neoclassical, Empire, Georgian, và Federal.

Phong cách thiết kế nội thất Classic, với sự tôn trọng đối với lịch sử và nền văn hóa cổ điển, đã trở thành biểu tượng của sự sang trọng và đẳng cấp trong lĩnh vực thiết kế nội thất. Các yếu tố như đường cong tinh tế, chi tiết tinh xảo, và sự cân đối vẫn là những đặc điểm đặc trưng của phong cách này ngày nay.

Phong cách thiết kế nội thất cổ điển (classic style) (ảnh: Internet)

Đặc điểm của phong cách cổ điển (Classic Style)

Phong cách thiết kế nội thất Classic (hoặc cổ điển) thường có những đặc điểm nổi bật và độc đáo, tạo nên một không gian trang nhã, thanh lịch và đầy sang trọng. Đây còn là sự kết hợp tinh tế giữa kiến trúc và nghệ thuật trang trí. Các đồ nội thất thường có độ bền cao và mang đậm dấu ấn của thời gian. Đây không chỉ là nơi sống, mà còn là không gian biểu tượng cho sự đẳng cấp và văn minh. Phong cách thiết kế nội thất Classic là một chuyến phiêu lưu đưa chúng ta ngược thời gian, kể một câu chuyện về vẻ đẹp vĩnh cửu và tinh tế.Dưới đây là một số đặc điểm chung của phong cách thiết kế nội thất Classic:

Sử dụng các yếu tố cổ điển, chất liệu chủ đạo là gỗ

Phong cách Classic thường sử dụng các yếu tố cổ điển từ nền văn hóa La Mã, Hy Lạp cổ đại và kiến trúc châu Âu. Điều này bao gồm cột cổ điển, đỉnh cúp, và đường cong tinh tế. Gỗ là một trong những chất liệu chủ đạo thường được sử dụng trong phong cách Classic. Gỗ được sử dụng rộng rãi cho đồ nội thất, từ bàn, ghế, đến tủ và giường.

Phong cách thiết kế nội thất cổ điển (classic style) (ảnh: Internet)

Độ rộng và độ sâu lớn, trang trí chi tiết tạo điểm nhấn

Các đồ nội thất trong phong cách Classic thường có kích thước lớn với độ rộng và độ sâu tăng, tạo cảm giác ấm cúng và thoải mái. Phong cách Classic thường xuất hiện với những chi tiết trang trí phức tạp như hoa văn, đỉnh cúp, và điểm nhấn nghệ thuật như tranh, đèn trang trí, và đồ trang trí.

Màu sắc trang nhã

Màu sắc trong phong cách Classic thường trang nhã và đậm. Màu chủ đạo thường là các tông màu nâu, vàng, đỏ, xanh lục, và trắng.

Phong cách thiết kế nội thất cổ điển (classic style) (ảnh: Internet)

Lưu ý về sử dụng nội thất

Đèn trang trí và đèn chùm không chỉ là các yếu tố trang trí mà còn đóng vai trò quan trọng như nguồn sáng trong phong cách Classic. Thường được thiết kế theo kiểu cổ điển và sử dụng chất liệu đồng hoặc pha lê, chúng là điểm nhấn tinh tế tạo nên vẻ quý phái.

Sàn gỗ, một lựa chọn phổ biến trong phong cách Classic, thường kết hợp cùng thảm lụa sang trọng có các hoa văn đối xứng hoặc đều, tạo nên không gian ấm cúng và lịch sự.

Ghế sofa và gối đệm thường mang đường cong đẹp mắt, được bọc da hoặc vải mềm mại, tạo nên không gian thoải mái và êm ái. Sự xuất hiện rộng lớn của gương và kính giúp mở rộng không gian, đồng thời tạo điểm nhấn nghệ thuật.

Đèn cột cổ điển, thường làm từ đồng hoặc pha lê, thường được sử dụng để tạo điểm nhấn và tăng cường ánh sáng trong không gian. Tất cả những yếu tố này kết hợp lại tạo nên phong cách Classic, mang lại sự lịch lãm và truyền thống cho không gian sống, với những đặc điểm độc đáo và sang trọng.

Xem thêm bài viết tại đây:

Hãy theo dõi BlogAnChoi để cập nhật những thông tin mới nhất nhé!

10 sự thật hiếm người biết đến về La Mã cổ đại

2023-11-30T02:36:24Z

Người La Mã cổ đại nổi tiếng với việc lưu giữ rất nhiều hồ sơ văn bản về xã hội của họ nên đôi khi, dường như chúng ta biết nhiều về họ hơn là về chính mình, sách giáo khoa về lịch sử thế giới cũng luôn đề cập đến người La Mã. Nhưng bạn có biết rằng một số sự thật về họ vẫn rất hiếm người biết không? Cùng BlogAnChoi tìm hiểu nhé.

1. Người La Mã bảo vệ chặt chẽ những cuốn sách tiên tri

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Những cuốn sách viết bằng tiếng Hy Lạp nói về tương lai của Rome được lưu giữ trong đền thờ thần Jupiter, nơi chỉ có người phiên dịch lành nghề nhất mới được phép đọc để xác định điều gì sẽ xảy ra và cách tốt nhất để ngăn chặn điều đó.

Truyền thuyết kể rằng một bà già đã tiếp cận vua Tarquin từ thời Rome vẫn còn được cai trị bởi các vị vua Etruscan và đề nghị bán cho ông chín cuốn sách với mức giá cao đến vô lý, đương nhiên ông đã nhanh chóng từ chối. Bà đốt ba cuốn sách rồi quay lại với sáu cuốn còn lại, vẫn đòi giá như cũ và tiếp tục bị từ chối, nhưng nhà vua bắt đầu thắc mắc về những cuốn sách. Bà lại đốt thêm ba cuốn nữa và quay lại, lần này, nhà vua nhanh chóng mua những cuốn sách đó và khi xem xét kỹ những bản thảo, ông nhận ra chúng là những cuốn sách tiên tri kể về sự trỗi dậy và sụp đổ của Rome.

Kể từ ngày đó trở đi, những cuốn sách được giữ bí mật và bảo vệ chặt chẽ, chỉ được mang ra ngoài khi Rome gặp nguy hiểm và cần câu trả lời cho tương lai.

2. Đội cứu hỏa của Crassus là đội cứu hỏa tham nhũng nhất lịch sử

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Chế độ Tam hùng đầu tiên của Rome bao gồm ba người đàn ông quyền lực là Julius Caesar, Gnaeus Pompey và Marcus Crassus. Do cái bóng quá lớn của Caesar và Pompey nên Crassus thường không được đề cập tới.

Huyền thoại về đội cứu hỏa của Crassus nổi tiếng với việc đơn vị này sẽ đến đám cháy nhưng từ chối dập lửa cho đến khi người chủ bán tài sản của mình với giá rẻ cho Crassus.

3. Người thu thuế là mafia của La Mã cổ đại

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Trong thế kỷ thứ hai trước công nguyên, những người thu thuế ở La Mã – được gọi là publicani – thống trị thế giới cổ đại. Của cải mà họ tích lũy được đã giúp họ kiểm soát hoạt động thương mại, ngân hàng và vận chuyển. Họ trở nên khét tiếng với những chiến thuật tàn bạo khi trang bị vũ khí cho những người phương Đông (bao gồm cả người Hy Lạp, những người phương Đông đối với người La Mã). Publicani sẽ thu một loại thuế gọi là decuma (10% thu hoạch), phần lớn trong số đó được chuyển cho chính phủ La Mã.

Khi phần của cải này lọt vào túi của các chính trị gia La Mã, phần lớn các hành động của publicani được dung thứ, ngay cả khi chúng bị công chúng lên án.

4. Một người đàn ông xâm nhập lễ hội dành riêng cho nữ giới

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Tháng mười hai là lễ hội của nữ thần tốt lành – thời điểm phụ nữ tụ tập lại để cử hành các nghi lễ của nữ thần trong khi đàn ông phải tránh mặt, không được phép tham gia lễ hội, ngay cả tượng đàn ông cũng phải che mặt trong thời gian diễn ra lễ hội.

Tuy nhiên, điều đó không ngăn được Publius Clodius Pulcher đóng giả một cô gái thổi sáo (hoặc chơi đàn hạc) và lén lút nói chuyện với các cô gái xung quanh. Họ dần nghi ngờ và nghi ngờ đó được xác nhận khi “cô gái” nói chuyện bằng một giọng trầm đầy nam tính. Đương nhiên, các nghi thức bị đình chỉ, một phiên tòa được tổ chức và Clodius – thú vị thay – sau này lại trở thành một chính trị gia, bất chấp các bê bối mà ông đã gây ra.

5. Vua Mithridates lớn lên trong tự nhiên và không bị nhiễm độc

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Vua Mithridates VI của Pontus đóng một vai trò to lớn trong lịch sử của Rome. Ông là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với nhà nước La Mã, dễ dàng sánh ngang với những người như Hannibal của Carthage.

Khi còn nhỏ, Mithridates đã bị mẹ mình hành hạ một cách ác độc: bị buộc phải ẩn náu trong rừng suốt bảy năm, chiến đấu với thú dữ và sống nhờ vào hươu. Ông ta cũng phát triển niềm đam mê với các chất độc khi liên tục uống thuốc độc – dưới mức gây chết người – cho đến khi miễn nhiễm với chúng.

Không may là chiến lược này đã phản tác dụng khi ông bị những người ủng hộ Pompey bao vây trong phòng ngủ của mình. Nỗ lực tự sát bằng thuốc độc của Mithridates đã thất bại, và ông ta buộc phải nhờ một trong những người cận vệ trung thành dùng dao đâm chết mình.

6. Sergius Orata đã phát minh ra “bồn tắm treo”

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Đối với người La Mã, Puteoli cũng giống như khu nghỉ dưỡng thời hiện tại. Họ mua hết đất ở đó để người nghèo không bao giờ có thể đặt chân đến vùng đó.

Một doanh nhân tên là Sergius Orata nổi tiếng với những bãi nuôi hàu ngon bậc nhất đế chế. Ông cũng được biết đến với một phát minh nổi tiếng “bồn tắm treo”. Đến ngày nay, các nhà sử học vẫn chưa thể thống nhất về ý nghĩa thực sự của cái tên này khi một số người cho rằng đây là vòi sen nước nóng, trong khi những người khác tin rằng chúng là hệ thống sưởi trung tâm dưới sàn.

7. Hoàng đế Caligula bổ nhiệm con ngựa của mình làm thành viên Thượng viện

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Theo nhà sử học Suetonius, Hoàng đế Caligula yêu quý con ngựa Incitatus của mình đến mức phong cho con chiến mã này là thành viên Thượng viện.

Nhiều học giả cho rằng điều này nhằm để làm bẽ mặt các thượng nghị sĩ cũng như giới quý tộc. Triều đại tương đối ngắn ngủi của Caligula được đặc trưng bởi mối thù giữa ông và Thượng viện La Mã cũng như những nỗ lực của hoàng đế nhằm nâng cao quyền lực của mình trong đế chế. Bằng cách trao cho con ngựa của mình một chức vụ cao, Caligula đã nói rõ với cấp dưới của mình rằng công việc của họ vô nghĩa đến mức một con vật cũng có thể làm được.

8. Người La Mã thờ thần phân

Sterculius là vị thần phân và phân bón của người La Mã. Ông là một trong số vô số các vị thần mà người La Mã thời kỳ đầu tin rằng phải được tôn thờ để cuộc sống diễn ra suôn sẻ.

Điều này bao gồm những lời cầu nguyện tới Cloacina, nữ thần cống rãnh, cũng như Crepitus, thần nhà vệ sinh. Cloacina là nữ thần bảo trợ cho cống chính của thành phố Rome, nơi được gọi là Cloaca Maxima.

Người La Mã coi Cloacina là tượng trưng của nhiều thứ khác nhau, bao gồm thuần khiết, bẩn thỉu và người bảo vệ quan hệ tình dục trong hôn nhân. Qua nhiều thời đại, cô được liên kết với nữ thần sắc đẹp và tình yêu Venus và dần dần được nhiều người biết đến với cái tên Venus Cloacina.

9. Một số phụ nữ bị buộc tội giết người hàng loạt bằng thuốc độc

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Chủ đề về chất độc và ngộ độc thường được đề cập đến trong văn học La Mã. Tội ác này dường như xảy ra ở thời cổ đại thường xuyên hơn nhiều so với thời hiện đại.

Sau khi nhiều công dân nổi tiếng qua đời với các triệu chứng tương tự, một cô gái nô lệ đã thông báo cho các quan tòa rằng họ chết vì bị vợ mình đầu độc. Hai mươi phụ nữ, bao gồm cả những người thuộc tầng lớp quý tộc đã bị phát hiện đang pha chế thuốc độc. Chính quyền đã chứng minh tội lỗi của họ bằng cách ép họ uống thứ thuốc do chính họ pha chế, cuối cùng tất cả đều chết. Sau đó, 170 người khác bị kết tội tương tự.

10. Rome được cai trị bởi một hoàng đế chuyển giới

Lịch sử La Mã cổ đại có rất nhiều điều thú vị (Ảnh: Internet)

Mặc dù hoàng đế Elagabalus được các nhà sử học biết đến nhưng hầu hết mọi người chưa bao giờ nghe nói về ông. Không có gì ngạc nhiên khi hầu hết các trường dạy lịch sử La Mã cổ đại sẽ tránh chủ đề này vì đây là một vị hoàng đế chuyển giới.

Chủ đề về cơ quan sinh dục của Elagabalus thường xuất hiện trong nhiều câu chuyện về ông. Các nguồn tin cho rằng Elagabalus đã được cắt bao quy đầu theo yêu cầu của nghề linh mục, thậm chí dương vật của ông cũng bị cắt.

Theo nhà sử học và chính khách La Mã Dio Cassius, Elagabalus muốn bị thiến – nhưng không phải vì mục đích tôn giáo. Nhiều nhà sử học ngày nay giải thích điều này có nghĩa là vị hoàng đế trẻ tuổi có mong muốn được chuyển đổi giới tính. Mặc dù ban đầu được quân đội La Mã ủng hộ nhưng Elagabalus lại bị những người có quyền lực trong Thượng viện coi thường. Cuối cùng, Elagabalus bị sát hại và thi thể bị cắt xẻo của ông bị kéo lê trên đường phố, cuối cùng bị ném xuống sông Tiber.

Bạn có thể đọc thêm:

10 sự thật về người La Mã mà ai cũng tưởng rằng mình đã biết nhưng thực ra không phải

2023-11-05T08:33:51Z

Cùng BlogAnChoi tìm hiểu về 10 sự thật về người La Mã mà ai cũng tưởng rằng mình đã biết nhưng thật ra chỉ toàn là những câu chuyện truyền miệng sai lệch nào.

1. Họ không xây nhà nôn để có thể ăn nhiều hơn

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Nhiều người cho rằng phòng nôn là những căn phòng được xây thêm bên cạnh phòng tiệc, nơi khách tới để nôn ra khi quá no, sau đó quay trở lại bàn và tiếp tục ăn. Nhưng trên thực tế không có kiểu phòng như vậy!

Khách tới dự tiệc chỉ cần rời khỏi sảnh chính là có thể nôn ra, nói cách khác là họ có thể nôn khắp hành lang, lối ra vào và lối đi trong nhà. Đấu trường La Mã ở Rome vẫn còn tàn tích của tận 80 bãi nôn đấy!

2. Hướng đầu ngón tay không phải là điều quan trọng

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Mọi người tin rằng hoàng đế, hoặc đôi khi là khán giả sẽ quyết định số phận của kẻ bại trận trong một trận giác đấu. Đưa ngón tay cái lên: sống; chĩa ngón tay cái xuống – chết. Nhưng ở Rome, ngón tay cái hướng xuống có nghĩa là “hạ kiếm xuống” hoặc “ngưng chiến đấu”, có nghĩa là đấu sĩ thua cuộc sẽ sống để chiến đấu vào một ngày khác.

Trên thực tế, việc giao đấu đến chết hiếm khi xảy ra. Các đấu sĩ đều có khả năng chiến đấu cao và đã trải qua quá trình huấn luyện chuyên sâu, giết họ đồng nghĩa với việc lãng phí rất nhiều thời gian và tiền bạc. Nếu một võ sĩ chết trận thì thậm chí bên thắng còn phải bồi thường cho huấn luyện viên bên thua vì họ bị mất nguồn thu nhập nữa.

Bất chấp những rủi ro hiển nhiên, các đấu sĩ đều là những người nổi tiếng ở Rome. Nô lệ có thể giành được tự do, những người đã giải nghệ thì có thể kiếm sống tốt bằng nghề huấn luyện viên. Năm 2007, các nhà khảo cổ tìm thấy tàn tích của một nghĩa địa đấu sĩ, trong đó nhiều bộ xương có vết thương đã lành – cho thấy họ đã được chữa trị sau trận đấu.

3. Họ không chỉ nói tiếng Latin

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Tiếng Latin là ngôn ngữ viết chính thức của Rome nhưng có nhiều ngôn ngữ khác được sử dụng ở cả Rome và trên toàn đế chế rộng lớn. Một số ngôn ngữ phổ biến được sử dụng ở Rome là tiếng Hy Lạp, Oscan và Etruscan.

Tiếng Latin là ngôn ngữ thống nhất trên khắp đế quốc nhưng có nhiều biến thể địa phương. Vào đầu thế kỷ 14, Dante Alighieri đã xác định được hơn 1.000 biến thể của tiếng Latinh được nói chỉ riêng ở Ý. Chỉ có các tài liệu bằng văn bản mới tồn tại sự đồng nhất. Ngay cả những người yêu nước La Mã cũng không phải lúc nào cũng nói tiếng Latinh và tiếng Hy Lạp được coi là ngôn ngữ của giới thượng lưu có học thức.

4. Người dân không nghèo và dốt nát

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Ở Rome, bình dân từng rút lui khỏi nhà nước và thành lập cơ quan quản lý của riêng mình để đòi quyền lợi cho mình. Họ chỉ không phải là tầng lớp quý tộc, nằm ngoài bộ máy cầm quyền chứ không hề nghèo đói hay mù chữ như một số bộ phim miêu tả.

5. Không phải lúc nào cũng mặc áo togas

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Toga là một mảnh vải dài được quàng qua vai, nó chỉ được mặc bởi đàn ông trong những dịp trọng đại. Những chiếc toga ban đầu có thiết kế đơn giản, trong khi những phiên bản sau này phức tạp, nặng nề và cồng kềnh hơn. Một hệ thống phân cấp áo toga đã tồn tại để người dân có thể biết được cấp bậc xã hội của người mặc.

Đối với trang phục hàng ngày, người La Mã ưa chuộng thứ gì đó thiết thực hơn một chút. Họ thường mặc áo dài làm từ vải lanh hoặc len. Những người lính mặc áo khoác da thú như da gấu hoặc da hổ, da báo. Áo ngắn chỉ được mặc bởi người có xuất thân thấp kém hoặc nô lệ.

Phụ nữ, nô lệ và những người bị lưu đày khỏi Rome đều bị cấm mặc áo toga. Vào cuối thời La Mã, công dân thậm chí còn bắt đầu mặc quần dài, loại quần mà trước đây chỉ dành cho những kẻ man rợ.

6. Họ không muối Carthage

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Rome và Carthage (nay là một phần của Tunisia) đã xảy ra ba cuộc chiến tranh trong khoảng một thế kỷ. Carthage bị phá hủy vào năm 146 trước công nguyên với 50.000 tù nhân chiến tranh bị bán làm nô lệ.

Khi La Mã giành chiến thắng, thành phố Carthage đã bị san bằng, nhưng câu chuyện quân đội La Mã đã muối đất khiến đất đai trở nên cằn cỗi dường như chỉ là huyền thoại. Không có bằng chứng nào trong các tài liệu đương thời cho thấy vùng đất này thực sự đã bị muối. Hơn nữa, muối là một khoáng sản có giá trị, chắc hẳn người La Mã sẽ không phung phí tiền bạc, thời gian và cả nhân lực vào việc vô bổ này.

7. Nero không chơi đùa khi thành Rome bị đốt cháy

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Khi lửa quét qua Rome vào năm 64 sau công nguyên, Hoàng đế La Mã Nero bị miêu tả là đã trèo lên đỉnh tường thành trong trang phục sân khấu và vừa khóc vừa đọc một bài thơ sử thi về sự tàn phá của thành Troy. Vì vậy, có thể cho rằng hoàng đế không quan tâm đến người dân thành Rome đến mức ông vừa tập chơi vĩ cầm vừa nhìn ngọn lửa nhấn chìm họ.

Đương nhiên đây chỉ là câu chuyện mang tính nghệ thuật nhiều hơn là lịch sử vì có một số bằng chứng cho thấy Nero hông ở Rome vào thời điểm xảy ra vụ cháy và toàn bộ sự việc này đều chỉ là bịa đặt.

8. Người La Mã không phát minh ra kiểu chào của Đức Quốc xã

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Nhiều người tin rằng kiểu chào của Đức Quốc xã có nguồn gốc từ kiểu chào của Đế chế La Mã – cánh tay hơi duỗi thẳng lên trên với lòng bàn tay hướng xuống. Tuy nhiên, có rất ít bằng chứng cho thấy đây thực sự là kiểu chào ở thời kì đó.

Huyền thoại về cách chào của người La Mã có thể bắt đầu từ bức tranh Lời thề của Horatii (hiển thị ở trên) vào năm 1784, vẽ một nhóm binh lính trong cùng một tư thế, nhưng rõ ràng đây chỉ là một sáng tác mang tính nghệ thuật mà thôi.

9. Caligula chưa bao giờ phong con ngựa của mình làm quan chấp chính tối cao

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Cái tên Caligula có quá nhiều huyền thoại xung quanh đến nỗi thật khó để biết điều nào trong số đó là sự thật. Những ghi chép về sự cai trị của ông chủ yếu đến từ nhà văn Seneca, người suýt bị xử tử vào năm 39 sau công nguyên.

Caligula trở thành hoàng đế khi mới 25 tuổi. Ông bắt đầu khá tốt khi tuyên bố ân xá cho bất kỳ ai bị giam giữ dưới thời hoàng đế trước đó, bãi bỏ thuế và tổ chức một số buổi lễ hội. Tuy nhiên vài tháng sau, ông đổ bệnh – có thể là do tắm quá nhiều hoặc quan hệ tình dục quá nhiều.

Sau cơn bệnh, ông bắt đầu có dấu hiệu hoang tưởng và đã giết chết một số cố vấn thân cận nhất của mình, đuổi vợ đi, ép bố vợ tự sát và – có lẽ – đã ngủ với em gái ruột. Caligula đã tuyên bố mình là một vị thần sống và ngồi trong đền, chờ được dâng lễ vật. Ông dành ít thời gian hơn cho việc cai trị Rome và dành nhiều thời gian hơn cho các hoạt động giải trí. Ông từng cho buộc hàng trăm con tàu lại với nhau làm một cây cầu để có thể cưỡi ngựa qua vịnh Naples.

Caligula rất thích con ngựa của mình, điều này có thể là nguồn gốc của tin đồn Caligula đã phong nó làm quan chấp chính tối cao và nghe theo lời khuyên của nó. Tuy nhiên, không có bằng chứng nào cho thấy ông đã thực sự làm thế.

Caligula qua đời vào năm 41 sau công nguyên sau khi tuyên bố sẽ chuyển đến Alexandria ở Ai Cập, nơi ông tin rằng mình sẽ được tôn thờ như một vị thần sống. Ông bị ba người lính canh của mình đâm chết.

10. Không phải tất cả các võ sĩ giác đấu đều là nô lệ

Có rất nhiều sự thật thú vị trong văn hóa La Mã cổ đại (Ảnh: Internet)

Một số đấu sĩ là nô lệ, những người khác là tội phạm. Nhưng cũng có những người đàn ông tình nguyện tham gia đấu trường vì danh tiếng và tiền bạc mà nó mang lại. Hầu hết họ đều là những người lao động bình thường, nhưng một số lại là quý tộc đã phá sản. Và một số đấu sĩ là phụ nữ .

Trận đấu đầu tiên tổ chức vào năm 264 trước công nguyên. Vào năm 73 trước công nguyên, một nô lệ tên là Spartacus đã lãnh đạo một cuộc nổi dậy giữa các đấu sĩ. Caligula đã tạo ra bước đột phá của riêng mình bằng cách ném tội phạm cho động vật hoang dã ở đấu trường.

Đến năm 112 sau Công nguyên, môn thể thao này phổ biến đến mức khi Hoàng đế Trajan tổ chức các trận đấu La Mã để ăn mừng chiến thắng của ông ở Dacia, có tới 10.000 đấu sĩ đã chiến đấu trong nhiều tháng.

Bạn có thể đọc thêm:

Thế giới Địa Trung Hải – Đế quốc La Mã và Di sản Nghệ thuật

2022-06-16T02:45:47Z

Đế quốc La Mã cổ đại hình thành dựa trên cơ sở thành lập thành phố Rome, có thể nói Rome chính là cái nôi khai sinh ra La Mã cổ đại. Mang trong mình nét chính trị mới lạ, cùng di sản đồ sộ trong nghệ thuật và các lĩnh vực khác, La Mã ghi tên mình vào một trong những đế chế lừng lẫy nhất Địa Trung Hải cũng như Châu Âu. “Mọi con đường đều dẫn tới thành Rome” phần nào thể hệ vị thế trung tâm về kinh tế, chính trị, nghệ thuật của một thành phố nằm trong lòng đế quốc.

Sự hình thành Rome – Cái nôi của La Mã cổ đại

Theo truyền thống tìm thấy năm 753 trước Công Nguyên (TCN), Rome bắt nguồn như là một cụm lều hoang sơ với niên đại ít nhất là Thế kỷ 12 (TCN). Từ một nơi tầm thường, và kém triển vọng, nó bắt đầu phát triển thành một thành phố độc lập. Từ năm 507 TCN trở đi Rome được tổ chức thành một chính quyền dạng mới theo thể chế Cộng hòa. Sự chia sẻ quyền lực độc đáo giữa các quý tộc, tầng lớp cai trị, người nghèo và dân thường tiếp tục cho đến cuối Thế kỷ 1 (TCN).

Trong ba thế kỷ cuối cùng của thời kỳ trước Công Nguyên, Rome đã từng bước trở thành một thủ đô rộng lớn. Sự căng thẳng trong cai trị và mở rộng lãnh thổ của các đế chế cùng với sự giàu có của cư dân trong thành phố làm sụp đổ thể chế Cộng hòa, Rome đẫm máu trong các cuộc chiến tranh kéo dài và suy thoái về chính trị. Tột độ của chế độ độc tài Julius Caesar là cuộc ám sát nhắm vào ông vào năm 44 TCN.

Sau cái chết của Caesar, nhiệm vụ tái thiết Rome và phục hồi các điều kiện hòa bình đè nặng lên cháu trai, cũng là người thừa kế của ông, Octavian khi đó chỉ mới 18 tuổi. Bằng chiến tranh và loại bỏ các thế lực đối lập, Octavian cũng cố quyền lực cho mình và khôi phục thể chế Cộng hòa, nhưng thực tế ông đã là người gần như nắm quyền chuyên chế Đế quốc La Mã thay vì Cộng hòa La Mã. Ông cai trị Đế quốc La Mã cho đến khi mất ở tuổi 76.

Rome dưới thời cai trị của Octavian trở thành thành phố giàu có nhất, lớn nhất, đông dân nhất thế giới Địa Trung Hải, ông cũng áp đặt một hệ thống cai trị mới hiệu quả hơn, khuyến khích các nhà văn sáng tác chứng minh, ca ngợi số mệnh đế quốc của Rome.

Bắt đầu thế kỷ đầu tiên sau Công Nguyên (SCN), Rome đứng vị trí đầu não của Đế quốc La Mã và làm lu mờ các hàng xóm xung quanh mình, với việc loại trừ hợp lý đế quốc Parthia, người La Mã ca tụng chính mình là “Chủ của Thế giới”. Sự thành công của việc thành lập đất nước bời Octavian có thể ước lượng bằng thời gian cai trị của thực của La Mã. Thời điểm suy thoái của đế chế chứng kiến đế quốc bị phân thành Đông và Tây La Mã. Tây La Mã cai trị bởi Romulus Augustus sụp đổ khi ông bị phế truất vào 476 (SCN), Đông La Mã kết thúc số mệnh của mình khi Constantinople thất bại vào tay Ottoman Thổ Nhĩ Kỳ 1453 (SCN).

Octavian là người có tầm lịch sử quan trọng khi đặt nền móng cho La Mã cổ đại và ảnh hưởng sâu sắc đến định hướng nghệ thuật ca ngợi con người quyền lực. Nhiều chân dung của Octavian cũng như những vị Hoàng đế La Mã khác đã được chạm khắc trên nhiều tác phẩm nghệ thuật.

Nghệ thuật điêu khắc La Mã

Năm 30 trước Công Nguyên, Octavianus trở thành người đứng đầu đế quốc, ông tiếp nhận Rome sau 3 thế kỷ chìm trong chiến tranh và hỗn loạn. Trong suốt 44 năm tiếp theo, ông đề ra thể chế và ý thức hệ kết hợp giữa truyền thống của người dân Công hòa La Mã với niềm tin vào nhà vua. Một hình thức cai trị phát triển mới. Năm 27 trước công nguyên, sau khi khôi phục nền Cộng hòa, Thượng viện đã bàn bạc trao cho Octavian một tên gọi đầy kính cẩn Augustus, với ý nghĩa lòng tự trọng, oai vệ hay thậm chí là thần thánh.

Hoàng đế Augustus, La Mã, thời kỳ Tiberia, 14-37 sau Công Nguyên. Nguồn: The Metropolitan Museum of Art

Hoàng đế Augustus, La Mã, thời kỳ Tiberia, 14-37 Sau Công Nguyên. Nguồn: The Metropolitan Museum of Art

Cùng thời gian với tượng chân dung phía trên, một bản khác được hoàn thành và thỏa mãn cho những yêu cầu của Augustus, hàng trăm bản chân dung của ông sau đó được truyền khắp đất nước qua: tiền đồng, đá quý, tượng bán thân đủ kích cỡ và cả tượng toàn thân theo tỉ lệ thể cơ thể thật. Các tác phẩm chứng tỏ trình độ người La Mã trong nghiên cứu về tỉ lệ cơ thể. Ý tưởng mới trong chân dung của nhà cầm quyền ở bản hoàn thiện có nhiều nét riêng nhưng tổng thể thay đổi là nhẹ nhàng, kính trọng, và mang âm hưởng của nghệ thuật cổ Hy Lạp (Thế kỷ 5 trước Công Nguyên) dường như ông muốn gợi lên nét huy hoàng của Athens thời quá khứ.

Tượng một cậu bé, cuối Thế kỷ 1 (TCN)- đầu Thế kỷ 1 (SCN), bằng đồng. Nguồn: The Metropolitan Museum of Art

Sự xuất hiện hoàng đế và các người vợ trong những tác phẩm chân dung (được gia đình hoàng gia chấp nhận, cho phép truyền bá tới dân chúng) đã hình thành quy tắc thời trang cho nam và nữ khắp đất nước. Tượng một cậu bé tóc ngắn, mặt phóng khoáng, vành tai to. Tương đồng với hình ảnh Hoàng Tử trong gia đình hoàng gia. Tượng tìm thấy tại đông Địa Trung Hải, đảo Rhodes nơi có thành phố Hy Lạp cổ giàu có, và tiếp tục hưng thịnh với vai trò trung tâm thương mại và văn hóa suốt thời kỳ La Mã. Cậu bé có lẽ đang khoác khố vải hình chữ nhật kiểu Hy Lạp hơn là trang phục truyền thống của La Mã – Toga, và có thể là con của một điền chủ trên đảo.

Tượng Togatus, La Mã, thời kỳ Augustan 14-9 trước Công Nguyên, chất liệu đá cẩm thạch. Nguồn: The Metropolitan Museum of Art

Bộ trang phục bên hình là đặc điểm nhận dạng đặc trưng của người La Mã, áo dài có thể thắt ngang lưng, không có ống tay, trùm đến tận gối – Toga, một trang phục dài bằng len của người La Mã trong nhiều thế kỷ. Dù trước đó vào cuối thế kỷ 1 trước Công Nguyên nó đã mất đi vị thế. Augustus chọn Toga như là một trang phục không chính thức cho các bang, và dân chúng được yêu cầu mặc nó ở những nơi hội họp, một phần cho nỗ lực tiếp nhận giá trị cổ xưa và phong tục.

Ngoài ra nghệ thuật tạo tác còn xuất hiện trên các vật dụng của người La Mã

Một bình hoa bằng đá cẩm thạch lớn, trang trí theo lối chạm nổi các chi tiết. Hình trên bình mô tả một tiết mục múa và hát cổ điển. Bình ắt hẳn là một tác phẩm chưa hoàn thành do bề mặt nền chưa nhẵn bóng, còn rồ rề và chưa tách biệt hẳn so với hình nổi.

Đài hoa chạm nổi, La Mã Thế kỷ 1 sau Công Nguyên, chất liệu đá cẩm thạch. Nguồn: The Metropolitan Museum of Art

Cốc bằng bạc có chi tiết nổi thần Cupid, trang trí lộng lẫy của cốc cho thấy nó thiên về mục đích cho trưng bày hơn là dùng như một vật dụng phổ biến.

Cốc bạc mạ vàng La Mã, triều đại Augustan, khoảng cuối Thế kỷ 1 (TCN) đến đầu Thế kỷ 1 (SCN). Nguồn: The Metropolitan Museum of Art