1. Chế độ ăn uống lành mạnh, cân bằng

Dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát huyết áp. Chế độ ăn nhiều trái cây, rau, ngũ cốc nguyên hạt và protein nạc có thể làm giảm đáng kể tình trạng tăng huyết áp. Bên cạnh đó, việc lựa chọn thực phẩm tươi thay vì thực phẩm chế biến sẵn cũng rất có ích trong việc kiểm soát huyết áp vì điều này có thể giúp giảm tiêu thụ natri một cách tự nhiên. Nguyên nhân là vì ăn nhiều muối có thể dẫn đến tình trạng giữ nước và tăng huyết áp. Ngoài ra, việc bổ sung các loại thực phẩm giàu axit béo omega-3, chẳng hạn như cá và hạt lanh, có thể giúp giảm viêm và cải thiện sức khỏe tim mạch, từ đó hỗ trợ kiểm soát huyết áp.

2. Tập thể dục thường xuyên

Tập luyện thể dục vốn nổi tiếng là có ích đối với sức khỏe và một trong số đó là khả năng kiểm soát huyết áp. Cụ thể, tập thể dục hay hoạt động thể chất thường xuyên sẽ giúp tăng cường sức mạnh cho tim, hỗ trợ tim bơm máu dễ dàng hơn, từ đó giảm áp lực lên động mạch, ngăn ngừa tình trạng tăng huyết áp. Không chỉ vậy, tập thể dục cũng hỗ trợ kiểm soát cân nặng. Điều này rất quan trọng vì thừa cân có thể làm tăng nguy cơ tăng huyết áp. Như vậy, để duy trì huyết áp ở mức khỏe mạnh, bạn nên thường xuyên tập luyện thể dục. Lưu ý, việc lựa chọn các bài tập yêu thích và phù hợp với sức khỏe sẽ mang đến hiệu quả tốt hơn.

3. Kiểm soát căng thẳng

Căng thẳng mãn tính là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra huyết áp cao. Nguyên nhân là vì phản ứng căng thẳng của cơ thể gây tăng nhịp tim và co thắt mạch máu, làm tăng huyết áp tạm thời. Theo thời gian, điều này có thể dẫn đến tăng huyết áp kéo dài. Để giảm căng thẳng, bạn có thể thực hành thiền, yoga, các bài tập hít thở sâu,… Các bài tập này sẽ thúc đẩy trạng thái bình tĩnh, giúp hạ nhịp tim và huyết áp đồng thời góp phần vào cải thiện sức khỏe tổng thể.

4. Cải thiện chất lượng giấc ngủ

Một giấc ngủ chất lượng là yếu tố quan trọng để duy trì huyết áp khỏe mạnh. Trong khi ngủ, cơ thể trải qua các quá trình giúp điều chỉnh hormone gây căng thẳng, phục hồi tim và mạch máu. Do đó, thiếu ngủ hoặc các rối loạn giấc ngủ có thể làm gián đoạn các quá trình này, dẫn đến tăng huyết áp. Để có một giấc ngủ chất lượng, bạn cần xây dựng và tuân thủ lịch trình ngủ, tránh dùng caffeine vào buổi chiều, đảm bảo phòng ngủ tối và yên tĩnh. Đảm bảo chất lượng giấc ngủ không chỉ hỗ trợ cân bằng huyết áp mà còn tăng cường sức khỏe tổng thể.

5. Uống đủ nước

Đảm bảo cơ thể luôn được cung cấp đủ nước là rất quan trọng để duy trì huyết áp ổn định vì mất nước có thể khiến mạch máu co lại, dẫn đến tăng huyết áp. Uống đủ nước giúp máu được lưu thông dễ dàng và tim hoạt động hiệu quả. Lượng nước cần tiêu thụ sẽ thay đổi tùy theo thể trạng của từng người nhưng trung bình sẽ dao động trong khoảng 1,5-2,5 lít nước/ngày. Cần lưu ý, nước mà bạn tiêu thụ nên là nước lọc hoặc nước có trong một số loại trái cây, rau quả đồng thời phải hạn chế đồ uống có đường và chứa caffeine.

6. Hạn chế tiêu thụ rượu và caffeine

Cả rượu và caffeine đều có thể ảnh hưởng đến huyết áp. Cụ thể, uống quá nhiều rượu hoặc tiêu thụ quá nhiều caffeine có trong cà phê, trà hay đồ uống tăng lực,…có thể gây ra tình trạng tăng huyết áp. Do đó, để có thể kiểm soát huyết áp tốt hơn và giảm các rủi ro sức khỏe khác, nên hạn chế uống rượu và các thức uống chứa nhiều caffeine.

7. Bỏ thuốc lá

Hút thuốc lá là nguyên nhân hàng đầu gây tăng huyết áp và bệnh tim mạch. Các hóa chất trong thuốc lá, tiêu biểu là nicotine, có thể làm hỏng mạch máu, dẫn đến tăng huyết áp và bệnh tim. Để cải thiện sức khỏe tim mạch và hạ huyết áp, hãy bỏ thuốc lá càng sớm càng tốt.

8. Quản lý cân nặng

Duy trì cân nặng khỏe mạnh là điều cần thiết để kiểm soát huyết áp. Nguyên nhân là vì thừa cân có thể làm tăng gánh nặng cho tim, dẫn đến huyết áp cao hơn. Để kiểm soát cân nặng hiệu quả và khỏe mạnh, nên kết hợp chế độ ăn uống cân bằng và hoạt động thể chất thường xuyên. Cố gắng duy trì cân nặng khỏe mạnh, mọi người có thể giảm đáng kể nguy cơ tăng huyết áp và các biến chứng liên quan.

9. Theo dõi huyết áp thường xuyên

Theo dõi huyết áp thường xuyên là điều cần thiết để kiểm soát hiệu quả. Việc này sẽ giúp bạn sớm phát hiện ra các dấu hiệu bất thường liên quan đến huyết áp để kịp thời ngăn chặn và điều chỉnh. Điều quan trọng là phải đo huyết áp vào cùng một thời điểm mỗi ngày, lý tưởng nhất là khi thư giãn, để đảm bảo tính nhất quán. Ngoài ra, kiểm tra sức khỏe định kỳ với bác sĩ cũng rất quan trọng vì họ có thể cung cấp thêm thông tin chi tiết và hướng dẫn cụ thể.

Bạn có thể quan tâm:

• Những điều cần biết về bệnh phù mạch di truyền (HAE)
• 10 loại thực phẩm có thể hỗ trợ ngăn ngừa và kiểm soát bệnh tiểu đường
• 12 cách duy trì và cải thiện sức khỏe thận mà bạn nên biết
• 7 thực phẩm giúp tăng cường trao đổi chất mà bạn nên bổ sung vào chế độ ăn uống thường ngày

NKF – KDOQI 2002 phân bệnh thận mạn thành 5 giai đoạn dựa vào GFR

Mục tiêu của chế độ dinh dưỡng trong bệnh thận mạn

• Ngăn chặn tiến triển bệnh thận mạn bao gồm kiểm soát bệnh nền như tăng huyết áp, đái tháo đường,…
• Kiểm soát biến chứng liên quan đến bệnh thận mạn như tăng huyết áp, thiếu máu mạn, suy dinh dưỡng, rối loạn chuyển hóa canxi và phospho, biến chứng tim mạch,…
• Phòng ngừa suy dinh dưỡng

Nhu cầu dinh dưỡng cho người mắc bệnh thận mạn

Năng lượng

• Dưới 60 tuổi: 35kcal/kg cân nặng lý tưởng/ngày
• Trên 60 tuổi: 30 – 35kcal/kg cân nặng lý tưởng/ngày
• Chạy thận nhân tạo: 35kcal/kg cân nặng lý tưởng/ngày
• Lọc màng bụng: 30 – 35kcal/kg cân nặng lý tưởng/ngày

Protein

Sử dụng nguồn protein có giá trị sinh học cao, tỷ lệ protein động vật > 50% tổng nhu cầu protein một ngày

• Giai đoạn 1 – 2: 0.8 – 1g/cân nặng lý tưởng/ngày
• Giai đoạn 3: 0.6g/cân nặng lý tưởng/ngày
• Giai đoạn 4:
  • Không lọc máu: 0.6g/cân nặng lý tưởng/ngày
  • Chạy thận nhân tạo: 1.2g/cân nặng lý tưởng/ngày
  • Lọc màng bụng: 1.2 – 1.5g/cân nặng lý tưởng/ngày
• Ghép thận:
  • 4 – 6 tuần sau ghép thận: 1.3 – 2g/cân nặng lý tưởng/ngày
  • Sau 6 tuần ghép thận: 1g/cân nặng lý tưởng/ngày

Lipid

20 – 30% tổng nhu cầu năng lượng

Các chất khác

• Lượng chất lỏng phụ thuộc vào tình trạng lâm sàng như: Mức độ phù, lượng nước tiểu, huyết áp, giá trị điện giải đồ,… Nhu cầu dịch có thể được tính như sau: Nhu cầu dịch = Lượng nước tiểu + 500ml/ngày
• Natri: (tham khảo thêm bài dinh dưỡng trong suy tim)
• Kali: 2000 – 3000mg/ngày, chỉ hạn chế khi Kali máu tăng (> 5mmol/l)
• Canxi: 1000 – 1200mg/ngày
• Phospho: 800 – 1200mg/ngày hoặc 8 – 12mg/cân nặng lý tưởng/ngày. Chức năng thận suy giảm làm bài tiết phospho, do đó bệnh nhân suy thận mạn cần hạn chế thực phẩm giàu Phospho
• Vitamin D: Mất chức năng thận làm giảm sự sản xuất dạng hoạt động của vitamin D từ thận. Chính vì vậy, bệnh nhân bệnh thận mạn cần được bổ sung vitamin D dạng hoạt hóa khi nồng độ vitamin D huyết thanh < 30ng/ml
• Vitamin K: Bệnh nhân sử dụng thuốc kháng đông như Warfarin cần thận trọng với thực phẩm giàu vitamin K

Những lưu ý khi xây dựng thực đơn cho bệnh nhân bệnh thận mạn

Mẹo hạn chế Kali trong khẩu phần

• Không ăn vượt quá nhu cầu protein trong khẩu phần
• Không sử dụng phụ gia thay thế muối chứa Kali
• Rửa thật sạch trái cây và rau trước khi ăn

Những thực phẩm chứa nhiều Kali cần phải hạn chế

• Ngũ cốc: Khoai tây, khoai lang, bí đỏ, các loại đậu, ngũ cốc nguyên cám như gạo lứt, bánh mì đen,…
• Trái cây: Chuối, dưa lưới, kiwi, cam, trái bơ, nho khô, chà là,…
• Rau: Các loại rau xanh, nấm,…

Những thực phẩm chứa ít Kali mà bệnh nhân bệnh thận mạn nên ăn

• Ngũ cốc: Bắp, ngũ cốc tinh chế như gạo trắng, bánh mì trắng,…
• Trái cây: Táo, các loại trái cây họ berry, nho, bưởi, xoài, đu đủ, thơm, lê,…
• Rau: Bắp cải, cà rốt, bông cải trắng, cần tây, củ hành trắng, dưa leo, cà tím, đậu bắp, dưa leo, sà lách,…

Mẹo hạn chế Phospho trong khẩu phần

• Không ăn vượt quá nhu cầu protein trong khẩu phần vì Phospho hiện diện nhiều trong các loại thực phẩm giàu đạm như thịt/cá/sữa/đậu,…
• Tránh ăn những thực phẩm chế biến sẵn có bổ sung Phospho bằng cách đọc thành phần nguyên liệu trên bao bì không có chữ “PHOS”

Các bạn có thể đọc thêm các bài viết khác về dinh dưỡng:

• Bạn có biết sỏi thận và suy thận liên quan với nhau như thế nào?
• 9 dấu hiệu suy thận cần chú ý để phát hiện bệnh sớm
• Bệnh nhân suy dinh dưỡng cần được hỗ trợ như thế nào về chế độ ăn uống?

Hãy tiếp tục theo dõi BlogAnChoi để có thêm thông tin hữu ích về sức khỏe và dinh dưỡng nha! Hẹn gặp lại các bạn ở những bài viết sau.

Tài liệu tham khảo:

1. Bộ Y tế (2015). Dinh dưỡng trong điều trị bệnh thận mạn ở người trưởng thành. Hướng dẫn điều trị dinh dưỡng lâm sàng, NXB Y học Hà Nội, 148 – 152.
2. Bộ Y tế (2015). Bệnh thận mạn. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị một số bệnh về thận – tiết niệu, Hà Nội, 129 – 138.

Magie là gì?

Magie là một khoáng chất được tìm thấy tự nhiên trong thực phẩm động vật và thực vật. Đối với con người, nó là một chất dinh dưỡng thiết yếu và giúp thực hiện hơn 300 phản ứng sinh hóa khác nhau diễn ra trong cơ thể chúng ta hằng ngày.

Được biết đến như một loại ion, magie là chất điện giải quan trọng hỗ trợ chức năng cơ bắp và thần kinh của cơ thể, bao gồm các cơ không tự chủ như tim. Magie có khả năng giúp giảm huyết áp đáng kể.

Vì sao magie lại cần thiết với cơ thể?

Trên thực tế, một nghiên cứu cho thấy những người được bổ sung magie với lượng 300mg mỗi ngày trong ba tháng đã tăng nồng độ khoáng chất trong máu và giảm huyết áp tâm thu (chỉ số cao nhất của huyết áp) 2 điểm và huyết áp tâm trương 1,78 điểm.

Bên cạnh đó, magie – cùng với các chất dinh dưỡng khác như crom cũng giúp điều chỉnh lượng đường trong máu. Lượng magie cần thiết sẽ giúp cải thiện độ nhạy insulin – một loại hormone tiết ra từ tuyến tụy có tác dụng chuyển hóa các chất carbohydrate trong cơ thể và góp phần ngăn ngừa cũng như kiểm soát bệnh tiểu đường loại 2. Cơ thể con người cần đầy đủ magie để hỗ trợ khả năng miễn dịch và chuyển hóa thức ăn thành năng lượng.

Hơn nữa, magie còn giúp cơ thể hấp thụ các khoáng chất thiết yếu khác như canxi, kali,… góp phần duy trì sức khỏe của xương.

Đặc biệt hơn, magie chính là khoáng chất phổ biến thứ 3 trong xương người, sau canxi và phốt pho. Bộ xương của chúng ta chiếm hơn 60% lượng magie được lưu trữ trong cơ thể.

Bạn cần nạp bao nhiêu magie cho cơ thể?

RDAs – chế độ ăn uống khuyến nghị với mức tiêu thụ trung bình hàng ngày của các loại vitamin và khoáng chất đáp ứng đủ nhu cầu dinh dưỡng cho người khỏe mạnh. Theo đó, RDAs cho rằng lượng magie phụ thuộc vào độ tuổi và giới tính của mỗi người.

Đối với phụ nữ:

• Tuổi từ 14 đến 18: 360mg/ngày
• Tuổi từ 19 đến 30: 310mg/ngày
• Phụ nữ từ 31 tuổi trở lên: 320mg/ngày

Đối với nam giới:

• Tuổi từ 14 đến 18: 410mg/ngày
• Tuổi từ 19 đến 30: 400mg/ngày
• Tuổi từ 31 trở lên: 420mg/ngày

Đối với trẻ sơ sinh:

• Lên đến 6 tháng tuổi: 30mg/ngày
• 6 đến 12 tháng: 75mg/ngày

Đối với trẻ em:

• Tuổi từ 1 đến 3: 80 mg/ngày
• Tuổi từ 4 đến 8: 130 mg/ngày
• Tuổi từ 9 đến 13: 240 mg/ngày

Mua viên uống Magie tại Shopee.

Những dấu hiệu cho thấy cơ thể bạn đang thiếu hụt magie

Một số triệu chứng ban đầu của sự thiếu hụt magie là yếu cơ, mệt mỏi, chán ăn, buồn ngủ và buồn nôn thường xuyên.

Thiếu hụt magie được chẩn đoán thông qua xét nghiệm máu và đôi khi thông qua xét nghiệm nước tiểu. Bác sĩ có thể yêu cầu xét nghiệm máu nếu bạn có các triệu chứng như suy nhược, khó chịu, nhịp tim bất thường, buồn nôn hoặc tiêu chảy, hoặc bạn có nồng độ canxi hoặc kali bất thường.

Tuy nhiên, các xét nghiệm máu không hẳn là thước đo chính xác về dự trữ magie tổng thể, vì cơ thể lưu trữ hầu hết khoáng chất trong xương. Một số nhà nghiên cứu cho rằng nhiều trường hợp thiếu magie mãn tính rất khó để chẩn đoán. Loại thiếu hụt này là một vấn đề nan giải vì nó có thể góp phần gây ra nhiều tình trạng bệnh lý như bệnh tim mạch, tiểu đường và loãng xương.

Nguyên nhân gây thiếu hụt magie là gì?

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng thiếu hụt magie, nhưng đa số là xuất phát từ các nguyên nhân sau:

• Bạn uống quá nhiều rượu, bia
• Do bệnh Crohn hoặc bệnh Celiac ngăn cản sự hấp thu chất dinh dưỡng của cơ thể
• Bệnh tiểu đường và dùng thuốc điều trị tiểu đường
• Một số loại thuốc làm thiếu hụt magie như thuốc lợi tiểu, thuốc ức chế bơm proton và thuốc kháng sinh

Tác dụng phụ của việc nạp quá nhiều magie là gì?

Thông thường các chất bổ sung magie đều an toàn với điều kiện bạn phải tuân theo khuyến nghị của bác sĩ và không tiêu thụ quá nhiều. Nếu bạn dùng quá nhiều sẽ có tác dụng phụ như thuốc nhuận tràng – một dấu hiệu cho thấy bạn đang uống quá mức.

Khi cơ thể bạn đào thải lượng magie dư thừa thì việc hấp thụ quá nhiều khoáng chất từ ​​các chất bổ sung có thể gây tiêu chảy (thường kèm theo buồn nôn và kèm theo từng cơn đau bụng).

Nếu bạn sử dụng với liều lượng rất lớn có thể gây ra các vấn đề nghiêm trọng hơn như giữ nước tiểu, khó thở, nhịp tim không đều và thậm chí ngừng tim. Đặc biệt, nếu bạn tiêu thụ vượt quá 5.000mg magie mỗi ngày thì hậu quả sẽ vô cùng nghiêm trọng.

Đối với những người bị trào ngược axit dạ dày thường dùng thuốc ức chế bơm proton kéo dài hơn một năm có nguy cơ bị thiếu magie. Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) cảnh báo rằng việc bổ sung magie bằng thuốc cũng không đủ nâng cao mức độ magie cần thiết ở những trường hợp này.

Với những người bị suy thận thì càng không nên sử dụng chất bổ sung magie nếu không có hướng dẫn của bác sĩ. Việc bạn cần làm đầu tiên khi gặp những dấu hiệu của dư thừa magie đó chính là tham khảo lời khuyên từ bác sĩ.

Các loại thực phẩm giàu magie

Nếu bạn muốn tìm kiếm những nguồn thực phẩm có thể cung cấp magie, trước hết bạn hãy bổ sung cho cơ thể những thực phẩm có nhiều chất xơ như:

• Rau chân vịt: 78mg với ½ chén rau luộc
• Hạt điều: 74mg với 31g rang khô
• Đậu đen: 60mg trong ½ chén nấu chín
• Cá hồi: 24mg với 85g nấu chín
• Bơ đậu phộng: 49mg trong 2 muỗng cà phê
• Bánh mì nguyên cám: 46mg với 2 lát

Những thực phẩm trên không chỉ chứa magie mà còn chứa cả các chất dinh dưỡng thực vật giúp tăng cường sức khỏe và khả năng miễn dịch. Việc tinh chế và chế biến thực phẩm có thể làm mất magie tự nhiên, vì vậy hãy chọn cách chế biến thực phẩm tối giản nhất để giữ được lượng magie từ thực phẩm bạn nhé.

Các loại thực phẩm khác chứa nhiều magie mà bạn có thể tham khảo như: sữa chua, chuối, bơ, khoai tây, sữa,…

• Mua bánh mì nguyên cám tại Shopee.
• Mua hạt điều tại Shopee.
• Mua bơ đậu phộng tại Shopee.

Tham khảo thêm các video chia sẻ về Magie:

Mời bạn đọc thêm các bài viết liên quan:

• 7 thực phẩm giúp chống viêm cho cơ thể bạn nên dùng mỗi ngày
• 6 thói quen ăn uống lành mạnh sẽ giúp bạn khỏe mạnh khi có tuổi
• Người đau dạ dày nên và không nên lựa chọn thực phẩm nào?

Tài liệu tham khảo:

• School Medicine & Health Sciences
• National Institutes of Health (US)
• Everyday Health

Cảm ơn độc giả đã quan tâm đến bài chia sẻ trên, hãy tiếp tục theo dõi để cập nhật thêm nhiều thông tin hữu ích từ BlogAnChoi nhé!

Whitmore là bệnh gì? 

Whitmore là một bệnh do vi khuẩn Burkholderia pseudomallei, gây chết người do viêm phổi và nhiễm trùng máu. Trong trường hợp nặng nhất, Whitmore gây ra tổn thương suy nội tạng như gan, thận,… nếu không được phát hiện sớm và điều trị đúng cách. Vi khuẩn này còn kháng nhiều loại kháng sinh thông thường và hệ miễn dịch của cơ thể chúng ta lại khó lòng chống trả lại chúng một cách hiệu quả.

Tuy nhiên, theo tiến sỹ Trinh Thành Trung – viện trưởng viện vi sinh vật và công nghệ sinh học của Đại học Quốc Gia Hà Nội, khẳng định rằng vi khuẩn Whitmore không phải “vi khuẩn ăn thịt người”. Chúng chỉ gây viêm, áp xe ở các cơ quan trên cơ thể tương tự các bệnh truyền nhiễm khác.

Nguyên nhân gây bệnh Whitmore

Vi khuẩn Whitmore có tên khoa học chính xác là Burkholderia pseudomallei, được Trung tâm Kiểm Soát và phòng chống dịch bệnh Hoa Kỳ CDC đưa vào danh sách nguy cơ “khủng bố sinh học” vì độ nguy hiểm quá cao. Tỷ lệ tử vong của bệnh này tương đối cao, rơi vào khoảng 40-60% bởi chẩn đoán bệnh khó khăn, trên lâm sàng dễ nhầm với các bệnh khác thường gặp hơn như lao phổi, áp xe các cơ quan nội tạng, …

Tại nơi xâm nhập của vi khuẩn Whitmore, chúng sẽ làm cho da ở đó nổi các mụn nước nhỏ, rồi dần tạo thành ổ mưng mủ lớn. Điều đặc biệt là khi điều trị, do vi khuẩn kháng rất nhiều loại kháng sinh thông thường, thế nên nếu không được chẩn đoán xác định đúng bệnh, dùng đúng thuốc thì bệnh tiến triển rất nhanh và dẫn đến những hậu quả khó lường.

Whitmore có ở đâu? Cách thức lây lan của bệnh

Tất cả mọi người đều có thể bị nhiễm Whitmore thông qua tiếp xúc trực tiếp với đất, nguồn nước bị ô nhiễm. Con người và động vật khi hít phải bụi bẩn, giọt nước nhiễm bẩn, hoặc ăn uống nguồn nước không đảm bảo an toàn. Đặc biệt vi khuẩn dễ xâm nhập qua da, niêm mạc khi đang có tổn thương và những người mắc bệnh mạn tính khác như đái tháo đường, suy gan, suy thận,…

Ngoài con người, động vật cũng có thể nhiễm Whitmore như: cừu, dê, heo, ngựa, chó, mèo, gia súc, …

Theo báo cáo thống kê, Đông Nam Á và Australia là khu vực xuất hiện nhiều ca bệnh nhất. Ở Hoa Kỳ, chủ yếu người dân mắc bệnh khi có người nhập cư mang theo mầm bệnh đến đất nước họ. Các nước có tỷ lệ người nhiễm bệnh cao nhất như: Thái Lan, Malaysia, Singapore, Australia,…

Triệu chứng lâm sàng của bệnh Whitmore

• Thời gian ủ bệnh: Trung bình bệnh sẽ ủ trong khoảng 9 ngày, còn có một vài trường hợp ngoại lệ, theo thống kê tính được thời gian ủ bệnh từ 1 đến 21 ngày tùy thể trạng từng người.

Bệnh Whitmore chia làm 4 giai đoạn tiến triển bệnh như sau:

• Nhiễm trùng cục bộ: Thời gian này da bệnh nhân sẽ có xuất hiện các nốt sẩn đỏ, mưng mủ áp xe da và loét da, các bọc nước lớn vỡ và gây đau đớn. Bệnh nhân đa phần sẽ sốt và đau cơ. Giai đoạn này diễn ra rất nhanh để chuyển sang giai đoạn kế tiếp.

  

• Nhiễm trùng phổi: Đây là giai đoạn người bệnh mới bắt đầu đi khám và kiểm tra, vì vậy thường nhầm với viêm phế quản hoặc viêm phổi. Ban đầu bệnh nhân sốt cao, nhức đầu, chán ăn và đau nhức cơ liên tục, kéo dài. Đau ngực nhiều nhưng ho khan, nếu có đờm thì cũng không thấy dấu hiệu gì bất thường về màu sắc, tính chất, số lượng đờm. Tổn thương ở phổi có thể thấy trên phim X-quang là các đốm nhỏ, tương tự như trong bệnh lao phổi.

  

• Nhiễm trùng máu: Bệnh nhân có các bệnh mạn tính khác như đái tháo đường, suy thận, suy gan,… thường phần nhiều dẫn đến giai đoạn này. Biểu hiện trên lâm sàng là phản ứng sốc nhiễm trùng. Các triệu chứng diễn ra rầm rộ như sốt, nhức đầu, suy hô hấp, đau bụng, đau khớp, đau cơ,… Áp xe trong giai đoạn này có thể tìm thấy ở bất kỳ đâu trên cơ thể, đáng quan ngại nhất ở gan, lách, tuyến tiền liệt,… làm cho bệnh ngày một nặng nề.

• Nhiễm trùng toàn thân: Melioidosis tiến đến giai đoạn cuối cùng của mình, hình thành áp xe ở các cơ quan và trên khắp cơ thể. Tuy nhiên không nhất định liên quan tới nhiễm trùng huyết. Các cơ quan bị tổn thương như gan, phổi, lách, tuyến tiền liệt, … và hệ thống khớp, xương, nội tạng, hạch bạch huyết, da, niêm mạc hay não đều có thể bị ảnh hưởng. Các triệu chứng ngoài sốt còn có sụt cân, đau ngực, đau dạ dày, đau cơ, đau khớp, đau đầu hoặc bị co giật, động kinh.

Các triệu chứng lâm sàng sẽ xuất hiện trong khoảng thời gian từ 2-4 tuần sau khi tiếp xúc với vi khuẩn. Những người dễ mắc bệnh hơn người bình thường là những người đã mắc một hoặc nhiều bệnh như: đái tháo đường, bệnh gan, bệnh thận, ung thư, HIV, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) , …

Cách điều trị nếu mắc bệnh Whitmore

Khi được chẩn đoán là nhiễm Melioidosis, cần điều trị theo phác đồ thích hợp. Điều trị đa phần bằng các kháng sinh đường tiêm tĩnh mạch trong vòng 10 – 14 ngày, sau đó sẽ có 3 – 6 tháng sử dụng kháng sinh bằng đường uống.

Một số kháng sinh đường tiêm có thể tham khảo như:

• Ceftazidime dùng 2 – 3 lần/ngày, mỗi lần cách nhau từ 6 – 8 giờ
• Meropenem dùng 2 – 3 lần/ngày, mỗi lần cách nhau 8 giờ

Kết hợp với kháng sinh đường uống như:

• Trimethoprim-sulfamethoxazole dùng 2 lần/ngày, mỗi lần cách nhau 12 giờ
• Amoxicillin/acid clavulanic ( co-amoxiclav) dùng 2 – 3 lần/ngày, mỗi lần cách nhau 8 giờ

Lưu ý: Với những bệnh nhân dị ứng với Penicillin thì sử dụng kháng sinh khác theo phác độ điều trị thay thế.

Phòng ngừa bệnh Whitmore 

Ở những nơi đang có ổ dịch, tránh tiếp xúc với đất hoặc nước đã bị ô nhiễm vi khuẩn Melioidosis. Với bệnh nhân đang có vết thương ngoài da, hoặc người bệnh đái tháo đường, mắc bệnh mạn tính sẽ có nguy cơ cao mắc bệnh Whitmore, vì vậy càng cần phải cẩn thận hơn nữa khi tiếp xúc với đất bẩn, ao tù nước đọng, …

Đối với các nhân viên y tế hoặc người nhà bệnh nhân, cần có sự tuân thủ nghiêm ngặt các quy định cách ly và phòng chống bệnh lây truyền như đeo mặt nạ, găng tay, mặc áo choàng, …

Một số bài viết liên quan cùng chuyên mục bạn có thể tham khảo:

• 6 cách chữa đau bụng đầy hơi khó tiêu tại nhà nhanh và an toàn nhất 
• Nguyên nhân gây ngứa cổ họng, ho nhiều về đêm và 7 cách điều trị tại nhà
• 5 cách hạ sốt nhanh tại nhà đơn giản mà hiệu quả

Đừng quên tiếp tục ghé thăm chuyên mục Sức khỏe của BlogAnChoi để cập nhật thêm nhiều thông tin hữu ích bạn nhé!

Thận là bộ phận quan trọng, giữ vai trò loại bỏ nước dư thừa trong máu và chất thải ra khỏi cơ thể. Cụ thể, thận có 4 chức năng chính như sau:

• Đảm bảo cân bằng dịch trong cơ thể.
• Lọc creatinine, urea,…
• Giữ các chất khoáng, đặc biệt là kali cân bằng, duy trì hoạt động của cơ thể.
• Giải phóng vào máu những hormone cần thiết như erythropoietin (tạo hồng cầu và hấp thụ canxi) hay renin (điều hòa huyết áp).

Các triệu chứng bệnh thận không hề rõ rệt, phát triển trong thầm lặng và người bệnh thường chỉ phát hiện khi bước vào giai đoạn khó điều trị. Thận bị phá hoại sẽ dẫn tới tổn thương thần kinh ngoại biên, tăng huyết áp, suy tim, phổi,… Do đó, hãy chú ý những dấu hiệu suy thận mà BlogAnChoi phân tích dưới đây để nhận biết sớm nhé!

1. Dấu hiệu suy thận rõ rệt nhất là đi tiểu thường xuyên

Hãy chú ý tới thời gian đi tiểu của bạn. Nếu phát hiện cường độ tăng lên, nhất là vào ban đêm thì có thể thận của bạn đang gặp vấn đề. Chức năng lọc bị suy yếu sẽ khiến nhu cầu đi tiểu tăng lên. Ngoài ra, bệnh nhân nhiễm trùng đường tiểu cũng có thể có triệu chứng này.

2. Tiểu ra máu

Suy giảm chức năng thận sẽ khiến máu và tạp chất không được thanh lọc. Lúc này, những tế bào máu có nguy cơ rò rỉ qua đường tiểu, dẫn đến hiện tượng tiểu ra máu. Đây là một trong những dấu hiệu suy thận cần chú ý. Ngoài ra, triệu chứng này cũng có thể cảnh báo sỏi thận, nhiễm trùng, khối u,…

Xem thêm bài viết “7 thực phẩm hỗ trợ điều trị sỏi thận hiệu quả và an toàn” tại đây.

3. Nước tiểu có bọt và nhạt màu

Màu sắc và dạng chất nước tiểu cũng có thể phản ánh tình trạng sức khỏe của bạn. Cụ thể, nếu nhận thấy nước tiểu có lượng bọt lớn, lâu tan thì bạn đang bị rối loạn chức năng thận. Điều này là do thận lọc không tốt, khiến nước tiểu chứa hàm lượng đạm cao.

Ngoài ra, hãy quan sát kỹ màu sắc của nước tiểu. Khi thấy màu nhạt, tối hơn bình thường, đi kèm là cảm giác căng tức thì nên kiểm tra sức khỏe thận của bạn.

4. Sưng phù

Thận đóng vai trò loại bỏ lượng chất lỏng dư thừa khỏi cơ thể. Do đó, khi chức năng thận suy giảm, số nước dư này sẽ tích tụ lại, dẫn tới tình trạng phù ở một số bộ phận như tay, chân, cổ chân, bàn chân, mặt,…

Song song đó, thận yếu nên chất đạm trong nước tiểu cao và natri bị tồn đọng bên trong cơ thể chúng ta. Đây chính là thủ phạm dẫn tới sưng mắt, bàn tay và bàn chân.

5. Cơ thể mệt mỏi

Khi thận hoạt động hiệu quả, bộ phận này sẽ sản sinh ra hormone erythropoietin để kích thích cơ thể tạo ra hồng cầu mang oxy. Việc thiếu những tế bào máu đỏ do thận không làm việc tốt sẽ gây ra cảm giác uể oải và mỏi mệt. Ngoài ra, việc thận lọc kém sẽ dẫn tới tích tụ tạp chất và độc tố trong máu. Như vậy, những dấu hiệu suy thận này được gọi là hiện tượng thiếu máu do suy thận.

6. Ngứa và phát ban

Thận lọc ngày càng yếu khiến lượng chất độc và cặn bã tích tụ trong cơ thể tăng lên. Chúng sẽ dẫn tới hiện tượng nhiễm độc cơ thể với biểu hiện là da khô, phát ban và tình trạng ngứa tăng dần theo thời gian.

7. Thở có mùi nước tiểu

Việc hơi thở có mùi nước tiểu (amoniac) là một trong những dấu hiệu suy thận nghiêm trọng. Urea có trong thực phẩm tích tụ lâu ngày trong máu vì thận không thể thanh lọc chính là nguyên nhân của hiện tượng trên.

Chất thải tồn đọng quá nhiều sẽ làm đổi vị thức ăn, hơi thở của bạn có mùi tương tự như mùi nước tiểu. Ngoài ra, bạn cũng dần mất cảm giác ngon miệng khi ăn thịt.

8. Buồn nôn và nôn

Ngoài việc khiến hơi thở có mùi, urea đọng lại trong máu còn làm bạn buồn nôn và nôn. Khi dấu hiệu suy thận này đi kèm những triệu chứng khác thì hãy nhanh chóng khám sức khỏe.

9. Đau cạnh sườn

Nang thận tích tụ chất lỏng lâu ngày sẽ bị phồng to lên, chèn vào cơ thể và gây đau lưng, đau cạnh sườn. Vì thế, hãy chú ý tới cảnh báo của cơ thể để phát hiện sớm.

Bạn có thể tham khảo thêm các bài viết về Sức khỏe tại đây:

• 6 dấu hiệu ung thư dạ dày mọi người cần chú ý
• 7 triệu chứng viêm gan B nguy hiểm và dễ gây nhầm lẫn
• 6 dấu hiệu ung thư trực tràng cực kỳ quan trọng cần chú ý

Trên đây là những dấu hiệu suy thận cần được chú ý để mau chóng phát hiện bệnh. BlogAnChoi mong rằng bạn sẽ sớm nhận biết và tìm được phương pháp điều trị hiệu quả nếu không may mắc phải. Hãy tiếp tục ghé qua chuyên mục Sức khỏe của BlogAnChoi để tìm đọc thêm nhiều bài viết bổ ích nữa nhé!