10. Dầu thực vật

Chất béo càng ở dạng lỏng thì càng tốt cho sức khỏe, do đó người ta thường tin rằng tất cả các loại dầu thực vật đều tốt cho sức khỏe.

Trên thực tế, có một nguyên tắc chung là chất béo càng lỏng thì càng tốt cho sức khỏe, vì liên kết đôi “lành mạnh” trong loại chất béo không bão hòa sẽ làm giảm điểm nóng chảy. Tuy nhiên, điều mà hầu hết mọi người quên là bơ thông thường cũng có thể ở dạng lỏng nếu nó chỉ được đun nóng một chút.

Dầu được sử dụng để chiên trong các nhà hàng thức ăn nhanh phổ biến nhất là dầu cọ, một loại dầu gần như bão hòa hoàn toàn. Nó ở dạng bán rắn ở nhiệt độ phòng, nhưng tất nhiên là chất lỏng khi đun nóng và chắc chắn không tốt cho sức khỏe. Nếu một loại dầu khác tốt cho sức khỏe hơn được chọn để chiên thì những món chiên ngon lành đó sẽ không có hại cho bạn.

Vậy tại sao các nhà hàng thức ăn nhanh không sử dụng loại dầu tốt cho sức khỏe? Vì những thứ không tốt cho sức khỏe thì rẻ và các công ty thức ăn nhanh có xu hướng quan tâm đến tiền bạc hơn là sức khỏe của bạn.

9. Mỳ ống

Loại mì ống điển hình mà chúng ta hay ăn chỉ là bột mì trắng đơn giản, trộn với nước và trứng (một lượng nhỏ trứng đó không đóng góp nhiều vào giá trị dinh dưỡng của mì ống). Chúng không có vitamin, không có khoáng chất và hầu như không có chất xơ. Không có gì, ngoại trừ carbs rỗng, có hình dạng như mì ống.

Các món mì ăn nhanh mang đi còn chứa rất nhiều muối và chất béo không tốt cho sức khỏe.

8. Bánh mì trắng

Vẫn còn có người trên thế giới cho rằng tất cả các loại bánh mì đều tốt cho sức khỏe, nhưng chắc chắn không phải là bánh mì trắng!

7. Súp trộn

Món này chứa rất nhiều muối – tác nhân chính gây ra bệnh tim và huyết áp cao.

6. Sốt cà chua

Mặc dù có chứa chất chống oxy hóa lycopene (chất chống oxy hóa làm giảm đáng kể nguy cơ đột biến và phát triển các bệnh như ung thư), sốt cà chua vẫn chứa rất nhiều đường (lên tới 26% carbohydrate), và rất nhiều muối.

Hầu hết sốt cà chua chúng ta ăn đều được chế biến và không hữu cơ, do đó mức lycopene thấp hơn nhiều so với lượng cà chua được sử dụng.

5. Soda ăn kiêng

Soda không tốt cho sức khỏe, dù có có phải loại ăn kiêng hay không. Một số người còn cho rằng soda dành cho người ăn kiêng còn tệ hơn cả loại có đường.

Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng soda dành cho người ăn kiêng vẫn khiến nhóm thử nghiệm tăng cân đáng kể, nó kích thích sự thèm ăn nên làm bạn ăn còn nhiều hơn bình thường. Một số nghiên cứu trên động vật cho thấy chất làm ngọt nhân tạo được sử dụng trong soda dành cho người ăn kiêng có thể gây tăng cân, giống như đường thông thường. Ngoài ra, một số chất làm ngọt này, như Aspartame, được cho là làm tăng nguy cơ mắc một số loại ung thư – dù chưa có nghiên cứu chính thức.

4. Phô mai đã qua chế biến

Phô mai đã qua chế biến thực sự thực sự có hại, nó chứa nhiều muối đến mức vượt xa lượng khuyến nghị hàng ngày chỉ với 2-3 lát phô mai.

3. Xì dầu

Xì dầu không chứa một số chất chống oxy hóa nhất định được gọi là isoflavone, nhưng mức độ chất chống oxy hóa trong xì dầu vẫn cao đến mức người ta thường nhầm là tốt cho sức khỏe.

Tuy nhiên, về mặt tiêu cực, xì dầu chứa lượng muối rất cao và chứa những hóa chất làm tăng nguy cơ mắc ung thư.

Có một số loại nước tương có hàm lượng natri thấp, không chứa hóa chất nguy hiểm, nhưng không ngon bằng các loại thường.

2. Lạc

Các loại hạt nói chung là tốt cho sức khỏe. Hầu hết các loại đều chứa nhiều vitamin, khoáng chất, chất xơ và rất nhiều chất bổ dưỡng cho cơ thể.

Nhưng phần lớn lạc được bán dưới dạng đồ ăn nhẹ đều chứa muối và phủ đầy chất béo không lành mạnh. Chúng có nhiều vitamin và khoáng chất, nhưng cũng chứa RẤT NHIỀU loại axit béo không bão hòa được gọi là axit béo omega-6.

Khoa học cho thấy việc tiêu thụ thực phẩm có tỷ lệ omega 6:omega 3 quá sai lệch (nghiêng về omega 6), sẽ làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh như tiểu đường và Alzheimer.

1. Nước trái cây

Rất nhiều người tin rằng nước ép trái cây tốt cho sức khỏe – đến mức họ thay thế tất cả chế độ ăn bằng nước ép trái cây.

Đúng là nước ép trái cây chứa rất nhiều vitamin nhưng giá thành rất đắt, hầu hết nước ép trái cây đều được bơm thêm đường và loại bỏ bã – thứ cung cấp chất xơ thiết yếu được coi là đối trọng tốt với lượng đường tự nhiên có trong trái cây.

Vì vậy, thay vì uống nước trái cây thì ăn trái cây tươi sẽ tốt hơn.

Bạn có thể đọc thêm:

• 10 câu chuyện kì quặc về thực phẩm có thể khiến bạn bật cười
• 10 lầm tưởng về nguồn gốc của các món ăn nổi tiếng trên thế giới
• 10 thông tin thú vị quanh hamburger – món bánh mì kẹp thịt trứ danh thế giới

1. Độ đa dạng và phong phú trong nền ẩm thực Việt

Khi đến Việt Nam, Gordon Ramsay – một đầu bếp nổi tiếng trên thế giới – đã thán phục mà nhận định rằng ở Việt Nam có một hệ thống “ma trận ẩm thực” hay James Won – một đầu bếp nổi tiếng người Malaysia – đã tự tin nói rằng: “Việt Nam nên tự hào vì các bạn đang sở hữu nguồn nguyên liệu ẩm thực mà không nơi nào có được”.

Việt Nam vốn là đất nước có cấu trúc địa lí khá đa dạng. Những đồi núi, đồng bằng, sông ngòi, biển cả được phân bậc rõ rệt và phân hóa đa dạng, đã là chiếc “chìa khóa vàng” mở ra sự phong phú vô cùng tận trong nền ẩm thực nước ta. Không chỉ bó hẹp trên đất liền, nguyên liệu trong ẩm thực Việt còn có “tôm tươi, cá sống” từ hệ thống sông ngòi dày đặc và vùng biển đông trù phú. Sự phong phú, đa dạng đó đã kích thích tính sáng tạo trong ẩm thực của người Việt, đem đến cho du khách một bản thực đơn món ăn đồ sộ của người Việt.

Không chỉ thế, sự đa dạng và phong phú còn được cấu thành từ bản sắc ẩm thực vùng miền ở nước ta. Với 54 dân tộc, bản sắc dân tộc Việt Nam không chỉ được thể hiện ở văn hóa, mà còn ở trên trường ẩm thực. Hương vị cân bằng của miền Bắc, cái mặn của miền Trung, ngọt của miền Nam và những đặc sản núi rừng Tây Bắc, Tây Nguyên,… đã đem đến cho chúng ta những món ăn đặc sản của mỗi địa phương, mỗi vùng miền và mỗi dân tộc. Hàng chục ngàn món ăn ấy không cố định ở một thể thức nào cả, mà tiếp tục sáng tạo thành những món ăn mới, không chỉ ngon mà còn độc, lạ.

Đứng trước sự vây hãm của nền ẩm thực nước ta, đã có không ít hãng đồ ăn nhanh “bại trận” tại thị trường Việt Nam. Bởi quân ta không chỉ đông, mà còn rất đảm bảo về mặt “chất”.

2. Thức ăn nhanh hóa chậm ở Việt Nam

Những thương hiệu cửa hàng thức ăn nhanh nổi tiếng trên thế giới như McDonald’s với giá trị lên tới 126 tỷ USD, hay các thương hiệu gà rán, pizza, hamburger nổi tiếng như: KFC, Pizza Hut, Burger King, … với giá trị thương hiệu lên tới hàng tỷ USD lại có mức tăng trưởng chậm tại thị trường Việt Nam. Mặc dù KFC có chỗ đứng tại thị trường nước ta, nhưng cũng phải mất đến 7 năm chật vật và chịu nhiều thua lỗ.

Gần như chữ “fast” (nhanh) trong từ “fast food” (thức ăn nhanh) đã bị lu mờ khi du nhập vào nền ẩm thực nước ta. Tốc độ phục vụ tại đa số các cửa hàng thức ăn nhanh đã và đang chuyển xuống mức bình thường, thậm chí là chậm… Nguyên do xảy ra hiện tượng đó, có lẽ xuất phát từ những ảnh hưởng của “phong cách” phục vụ và bán hàng ở những quán ăn đường phố ở nước ta.

Từ bấy lâu nay, các quán ăn đường phố ở nước ta đã đáp ứng khá “chu toàn” các khía cạnh trong ăn uống, không chỉ ngon, bổ, rẻ mà còn phục vụ rất nhanh chóng. Nếu so sánh về tốc độ phục vụ, các quán ăn đường phố ở nước ta có thể nhanh hơn gấp 1,5 đến 2 lần so với các cửa hàng thức ăn nhanh.

Tuy McDonald’s sở hữu công nghệ có thể đẩy nhanh tốc độ phục vụ, nhưng nhìn lại phía chúng ta, những đôi tay thoăn thoắt, lành nghề kết hợp với sự giản đơn trong phục vụ của những quán phở, quán bún, hàng bánh mì,… cũng chẳng hề kém cạnh so với đống “máy móc” ấy. Tốc độ phục vụ của các cửa hàng thức ăn nhanh được tính bằng phút, còn tốc độ phục vụ của các các quán ăn đường phố ở nước ta được tính bằng giây.

Ngoài ra, theo khảo sát thực tế, chúng ta có thể thấy đa số khách hàng của các cửa hàng đồ ăn nhanh là người trẻ và thường đến để ăn mừng sinh nhật, ngày lễ, ngày kỷ niệm,… Chính cái tâm lý đám đông ấy của giới trẻ đã ảnh hưởng sâu sắc, làm thay đổi khái niệm fast food ở các cửa hàng thức ăn nhanh tại Việt Nam.

3. Thói quen của người Việt

Sự đa dạng trong văn hóa ẩm thực không chỉ đến từ số lượng các món ăn, mà còn đến từ những đặc trưng trong cách ăn uống, sinh hoạt của mỗi vùng miền ở nước ta. Chắc hẳn ai trong số chúng ta cũng đã bắt gặp những câu ca dao, tục ngữ như: miếng trầu là đầu câu chuyện, có thực mới vực được đạo, trời đánh tránh bữa ăn,… Những thói quen ăn uống đó đã tác động không nhỏ đến sự phát triển của các cửa hàng thức ăn nhanh tại Việt Nam.

Đầu tiên phải nói đến việc sử dụng đũa khi ăn. Sử dụng đũa là cách ăn phổ biến và đặc thù nhất với người Việt. Dù ở độ tuổi, hoàn cảnh hay thời đại nào, đôi đũa vẫn luôn gắn liền với bữa cơm của mọi gia đình. Mặc dù dùng một bộ đồ ăn gồm: dao, muỗng, nĩa của người phương Tây có thể giúp cách ăn của chúng ta trở nên hào nhoáng và sành điệu hơn, nhưng làm sao có thể bỏ được một thói quen ăn uống mang đậm bản sắc dân tộc của mình.

Tiếp đến phải bàn đến cái thói quen trò chuyện trong ăn uống của người Việt. Đại đa số người phương Tây thường tránh nói chuyện khi ăn uống, thế nên các quán ăn nhanh của họ cũng chia ra từng suất ăn riêng, hoàn toàn độc lập với nhau. Trái ngược với các quán ăn đó, những quán ăn ở nước ta lại chủ ý tạo cảm giác thân tình hơn, tạo nên một không gian gần gũi, thân mật để giữa người với người thoải mái mà hàn huyên suốt bữa ăn.

Người Việt ta cũng có thể vừa ăn uống, vừa trò chuyện ở các cửa hàng thức ăn nhanh. Nhưng cũng vì cái lý đó mà lại xuất hiện hiện tượng “nhanh” hóa “chậm” như ở trên. Đồng thời, những gia vị quen thuộc như: nước mắm, ớt dằm,… cũng là yếu tố ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình hình thành thị hiếu ăn uống của người Việt ta.

4. Giá cả thức ăn nhanh chưa hợp lý

Tính đến năm 2019, ngành dịch vụ thực phẩm ở nước ta đã có khoảng 540.000 cửa hàng ăn uống trên cả nước. Không như mong đợi và dự tính của nhiều nhà đầu tư, trong con số trăm ngàn ấy chỉ có khoảng 7.000 cửa hàng đồ ăn nhanh. Bởi lẽ người Việt ta chi khoảng 78% số tiền họ kiếm được vào các cửa hàng thực phẩm, nhà hàng và các quán ăn đường phố.

Sự bất cập trong giá cả cũng là một lý do xác đáng cho việc người Việt ta không ưa chuộng các quán thức ăn nhanh. Qua khảo sát nhanh trên Now (ứng dụng đặt đồ ăn trên điện thoại) hay trên thực tế, có thể thấy một miếng gà rán, hamburger,… của KFC hay McDonald’s rơi vào khoảng 40 nghìn đồng trở lên, cao hơn rất nhiều so với các món ăn đường phố chất lượng của nước ta như: bún, phở, bánh mì,…

Nếu bảo các thương hiệu đồ ăn nhanh thất bại tại Việt Nam do người Việt nghèo, thì với quy mô nền kinh tế Việt Nam trong năm 2020 đạt khoảng 343 tỷ USD, đứng trong top 40 nền kinh tế lớn nhất thế giới và đứng thứ tư ASEAN, cũng như GDP bình quân đầu người năm 2020 đạt 3.521 USD đứng thứ 6 ASEAN, người Việt chỉ thích ăn đồ tây trong các nhà hàng, hơn là các cửa hàng đồ ăn nhanh như Jollibee…

5. Thức ăn nhanh không tốt cho sức khỏe

Trong số chúng ta sẽ có không ít người đánh giá và tin tưởng khâu kiểm duyệt an toàn vệ sinh thực phẩm của các hãng thức ăn nhanh, bằng vẻ ngoài hào nhoáng và sang trọng của họ. Tuy nhiên, đã không ít lần các hãng thức ăn nhanh tại Việt Nam dính phải những bê bối, lùm xùm trong việc đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. Điều đó dẫn đến sự đắn đo khi bỏ ra số tiền hàng chục, hàng trăm nghìn cho một suất ăn tại đây.

Các quán ăn đường phố ở nước ta cũng khó tránh được những lần lùm xùm vì mất vệ sinh, không đảm bảo sức khỏe. Nhưng nếu đặt ra so sánh giữa các món ăn làm từ nguyên liệu tươi sống, rõ nguồn gốc với các món ăn chiên rán, sử dụng nguyên liệu rẻ tiền như gà công nghiệp, thì người Việt chúng ta ưa chuộng những món ăn “dung dị” hơn là những món ăn có vẻ ngoài “hào nhoáng” ấy.

Bên cạnh đó, theo nghiên cứu của Đại học Columbia và California, Berkeley (Mỹ), ăn thức ăn nhanh thường xuyên có thể dẫn đến nguy cơ mắc béo phì ở trẻ em lên đến 86% và sẽ có nguy cơ bị thừa cân, thiếu vitamin và chất xơ, không cân đối được các chất dinh dưỡng. Cũng chính vì lẽ đó, mà nhiều người không ưa chuộng thức ăn nhanh, đặc biệt là các bà mẹ có con nhỏ.

Một vài bài viết hữu ích liên quan bạn có thể tham khảo:

• Có thể bạn chưa biết về Wagashi – món bánh ngọt tinh vi truyền thống của Nhật Bản.
• Tất tần tật về “mắm cái”, tinh hoa ẩm thực của xứ Quảng.
• 10 món ăn đường phố Hà Nội phổ biến vào những ngày trời lạnh.

Hy vọng với bài viết này, BlogAnChoi sẽ có thể giúp bạn hiểu rõ hơn về lý do tại sao các hãng thức ăn nhanh lại không được ưa chuộng tại Việt Nam, cũng như đời sống ẩm thực Việt Nam.