Đây là câu hỏi vẫn còn nhiều ẩn số. Các nhà khoa học đã biết rằng thực phẩm mà chúng ta ăn vào có ảnh hưởng đến thành phần các vi sinh vật sống trong ruột, nhưng vấn đề ngược lại là hệ vi sinh ảnh hưởng như thế nào đến thói quen ăn uống, cảm giác thèm ăn, thậm chí là khả năng tăng cân và giảm cân của chúng ta, thì vẫn chưa được hiểu rõ hoàn toàn.

Tiến sĩ Noel Mueller tại Đại học Johns Hopkins (Mỹ) cho biết: “Chúng ta đã biết rằng ở chuột, hệ vi sinh vật có thể gây béo phì. Nhưng loại vi khuẩn nào có khả năng có lợi hoặc có hại đối với trao đổi chất và béo phì vẫn đang là vấn đề được nghiên cứu.”

Hệ vi sinh đường ruột có thể ảnh hưởng đến cân nặng và nguy cơ béo phì

Bằng chứng cho thấy vi sinh vật đường ruột có vai trò quan trọng đối với nguy cơ béo phì đến từ một nghiên cứu so sánh hệ vi sinh vật của các cặp song sinh. Các nhà nghiên cứu đã tìm thấy sự tương đồng ở những người này, gợi ý rằng hệ vi sinh có thể được quyết định một phần do di truyền.

Ngoài ra cũng có sự khác biệt giữa hệ vi sinh của một người có cân nặng bình thường với anh chị em song sinh của người đó nhưng bị béo phì, cho thấy rằng hệ vi sinh đường ruột cũng có thể bị ảnh hưởng bởi các yếu tố từ môi trường.

Điều đặc biệt là khi cấy vi sinh đường ruột của người béo phì vào những con chuột không có vi sinh trước đó thì chúng lại trở nên béo phì, và tương tự, khi cấy vi sinh từ người có cân nặng bình thường thì những con chuột cũng duy trì cân nặng bình thường. Nhiều lần thử nghiệm đều cho kết quả giống nhau. Tất nhiên chưa thể kết luận điều đó cũng đúng với con người mà cần thêm các nghiên cứu khác.

Để tìm hiểu xem hệ vi sinh đường ruột có thể dự đoán khả năng giảm cân hay không, tiến sĩ Christian Diener tại Viện Sinh học hệ thống ở Seattle (Mỹ) đã theo dõi 105 người trong thời gian một năm, so sánh hệ vi sinh đường ruột của họ trước và sau khoảng thời gian đó.

Kết quả cho thấy một số gene vi khuẩn nhất định có liên quan đến khả năng giảm cân, trong khi có những gene khác gây khó khăn cho việc giảm cân. Ngoài ra, những người có hệ vi sinh đường ruột phát triển nhanh thường giảm cân dễ hơn. Kết quả này được đăng trên tạp chí mSystems vào tháng 10/2021, có thể giải thích tại sao một số người khó giảm cân hơn những người khác.

Hệ vi sinh đường ruột có ảnh hưởng đến thói quen ăn uống của chúng ta không?

Vi sinh đường ruột có thể ảnh hưởng đến cách ăn uống, ít nhất là dựa theo những thử nghiệm trên chuột. Khi các nhà nghiên cứu cấy vi sinh từ những con chuột có chế độ ăn khác nhau (ăn chay, ăn tạp, ăn thịt) vào những con chuột không có vi sinh, kết quả cho thấy: những con chuột được cấy vi sinh từ chuột ăn chay thì chúng sẽ thích chế độ ăn giàu protein hơn là chế độ ăn nhiều carb, ít protein.

Chưa thể khẳng định những kết quả này có đúng với con người hay không, nhưng đang có các nghiên cứu tìm hiểu tác động của vi sinh vật đối với sự thèm ăn và sự trao đổi chất, cũng như cảm giác đói hay no.

Làm cách nào để thay đổi hệ vi sinh đường ruột của chính mình?

Như vậy chúng ta đã biết hệ vi sinh đường ruột có thể ảnh hưởng đến cách ăn uống và nguy cơ béo phì, nhưng liệu có thể thay đổi chúng để có lợi cho sức khỏe hay không? Điều này là không dễ dàng và cũng không thể nhanh chóng được vì hệ vi sinh vật ở mỗi người là khác nhau và ảnh hưởng của chúng đối với cơ thể cũng không giống nhau. Tuy nhiên các chuyên gia tin rằng có một số cách can thiệp vào hệ vi sinh đường ruột.

Một cách đơn giản là ít ăn các thực phẩm đã qua chế biến, vì nghiên cứu cho thấy chế độ ăn theo kiểu phương Tây có thể liên quan với sự mất cân bằng vi sinh đường ruột. Các thực phẩm này thường thiếu dinh dưỡng và không giúp nuôi dưỡng các vi sinh vật có lợi. Khi các vi sinh vật có lợi không phát triển sẽ tạo điều kiện cho vi sinh vật có hại sinh sôi làm mất cân bằng đường ruột và ảnh hưởng không tốt cho sức khỏe.

Các chuyên gia cũng khuyên rằng nên ăn nhiều loại thực phẩm từ thực vật, không chỉ về số lượng mà phải đa dạng nhiều loại hơn. Một nghiên cứu cho thấy rằng những người ăn 30 loại thực phẩm thực vật khác nhau mỗi tuần có hệ vi sinh đường ruột đa dạng hơn so với những người chỉ ăn 10 loại trở xuống.

Điều này không có nghĩa là bạn phải bỏ món ăn yêu thích của mình để ăn món khác, mà có thể thay đổi cho đa dạng hơn. Ví dụ như với món bột yến mạch, bạn có thể kết hợp với các nguyên liệu khác nhau mỗi ngày như quả việt quất, dâu tây, hạnh nhân, v.v.

Một cách khác là bổ sung probiotic và prebiotic để tăng vi sinh vật có lợi và giảm vi sinh vật có hại trong đường ruột. Probiotic là các vi sinh vật sống có trong các thực phẩm lên men như sữa chua, nhưng nếu chỉ ăn những thực phẩm này thì chưa đủ mà cần thêm các chất để làm thức ăn cho vi sinh vật có lợi, giúp chúng phát triển mạnh hơn. Các chất đó được gọi là prebiotic, thường có trong các loại rau củ quả như chuối, hành tỏi, măng tây, v.v.

Ngoài ra các nhà khoa học đang nghiên cứu “thực phẩm hướng đến hệ vi sinh vật”, đó là những loại thực phẩm được sản xuất nhân tạo nhằm thay đổi hệ vi sinh đường ruột. Một nhóm nghiên cứu tại Đại học Y khoa Washington (Mỹ) gần đây đã phát hiện rằng một số loại chất xơ của họ làm thay đổi hệ vi sinh đường ruột theo hướng có thể có lợi cho những người bị thừa cân và béo phì.

Trên đây là những điều bạn cần biết về ảnh hưởng của hệ vi sinh đường ruột đối với cân nặng và nguy cơ béo phì của chúng ta. Hãy theo dõi BlogAnChoi để cập nhật nhiều thông tin bổ ích nhé!

Mời bạn xem thêm các bài viết liên quan:

• Tăng cường lợi khuẩn đường ruột bằng 5 loại thực phẩm dễ kiếm và thơm ngon này
• Tinh bột kháng – Sự lựa chọn số 1 tăng cường hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh

Prebiotic là các chất có trong một số loại thực phẩm giúp nuôi dưỡng các vi khuẩn có lợi trong đường ruột. Bổ sung các chất này vào chế độ ăn hằng ngày sẽ ngăn các loại vi khuẩn có hại phát triển và giúp vi khuẩn có lợi sinh sôi, tạo ra các hợp chất chống viêm được gọi là axit béo chuỗi ngắn tốt cho các tế bào niêm mạc ruột.

Hầu hết prebiotic là các loại chất xơ có trong thực vật. Nếu coi hệ vi sinh trong đường ruột là một khu vườn thì prebiotic chính là “phân bón”. Có nhiều thực phẩm giàu prebiotic phù hợp với nhiều loại khẩu vị và chế độ ăn khác nhau. Bạn có thể lựa chọn và kết hợp các thực phẩm này vào bữa ăn của mình để nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh.

1. Hành, tỏi

Các loại rau gia vị có họ hàng gần nhau như tỏi, hành lá, hành tây và tỏi tây đều chứa fructan, một loại chất xơ prebiotic. Hệ tiêu hóa của con người không có các enzyme để phân giải fructan, vì vậy chúng được đưa đến ruột già là nơi có nhiều lợi khuẩn lên men fructan và tạo ra axit béo chuỗi ngắn.

Các axit béo này đã được chứng minh là có khả năng giảm viêm, giúp kiểm soát cân nặng và cải thiện độ nhạy insulin của cơ thể, theo nghiên cứu được đăng trên tạp chí Nutrients vào tháng 3/2020.

Ngoài ra axit béo chuỗi ngắn làm tăng tính axit trong đường ruột nên tăng hấp thu các chất khoáng từ thức ăn. Bằng cách nuôi dưỡng lợi khuẩn đường ruột và tăng axit béo chuỗi ngắn, fructan được cho là giúp cơ thể tăng hấp thu canxi và cải thiện mật độ xương, theo nghiên cứu được đăng trên Tạp chí Quốc tế về Vitamin và Dinh dưỡng vào tháng 2/2021 .

Các loại rau gia vị này cũng kích thích sự tăng trưởng và hoạt động của các loại vi khuẩn đường ruột có lợi như Lactobacillus và Bifidobacterium đồng thời ức chế vi khuẩn có hại, theo một đánh giá được đăng trên tạp chí Food tháng 8/2021. Những thay đổi của hệ vi sinh đường ruột này có thể giúp tránh một số bệnh mãn tính như bệnh viêm ruột và béo phì.

Để bổ sung thêm hành tỏi vào bữa ăn, bạn nên:

• Làm các món xào nấu với nhiều hành tây và tỏi
• Cho tỏi tây vào các món canh và món hầm
• Thái nhỏ hành lá cho vào salad và các món xào
• Dùng bột hành tỏi để nêm vào các món ăn

2. Dùng chuối chưa chín hẳn làm món sinh tố

Nghe có vẻ lạ khi dùng những quả chuối chưa chín hẳn để làm món ăn, nhưng thực ra chúng có chứa nhiều chất xơ prebiotic hơn so với chuối chín, theo nghiên cứu được đăng trên tạp chí PLOS ONE năm 2021.

Chuối chưa chín có chứa tinh bột kháng, là loại tinh bột khó bị tiêu hóa trong đường ruột của con người mà chỉ khi đến ruột già mới trở thành nguồn thức ăn nuôi dưỡng các lợi khuẩn. Khi chuối chín, tinh bột kháng này được chuyển hóa thành các loại đường đơn giản, không còn là prebiotic nữa.

Tinh bột kháng cũng có thể giúp hỗ trợ kiểm soát cân nặng và ngăn béo phì do tác dụng tốt đối với hệ vi khuẩn đường ruột cũng như tăng cảm giác no và kiểm soát lượng đường trong máu, theo nghiên cứu được đăng trên tạp chí Nutrients vào tháng 6/2019 .

Để bổ sung prebiotic cho một ngày mới, bạn có thể làm một ly sinh tố buổi sáng gồm một quả chuối đông lạnh chưa chín hẳn trộn với sữa chua không đường, 1 muỗng canh bơ đậu phộng, hạt chia và bột cacao, cùng với một lượng sữa hạnh nhân không đường vừa đủ để trộn.

Lưu ý là nếu bạn bị dị ứng với nhựa latex thì nên thận trọng khi dùng chuối vì trong chuối có các protein có cấu trúc giống như latex có thể gây phản ứng dị ứng ở những người nhạy cảm.

3. Thêm hạt chia và hạt lanh vào sữa chua, bột yến mạch và sinh tố

Hạt chia và hạt lanh được biết đến với nhiều chất dinh dưỡng tốt cho cơ thể, nhưng chúng cũng là nguồn prebiotic tuyệt vời. Nghiên cứu được đăng trên tạp chí Nutrients vào tháng 6/2019 cho thấy: hạt chia có liên quan với giảm viêm ở người mắc bệnh tiểu đường type 2, và nguyên nhân có thể là nhờ chất xơ prebiotic.

Trong khi đó hạt lanh có thể làm giảm nguy cơ mắc một số bệnh ung thư bao gồm cả ung thư vú, theo một đánh giá được đăng trên tạp chí Nutrients vào tháng 5/2019. Các nhà nghiên cứu cho rằng điều này là nhờ hàm lượng lignan có trong hạt lanh. Lignan là một chất prebiotic được các lợi khuẩn đường ruột lên men và tạo ra các hợp chất có liên quan với giảm nguy cơ mắc bệnh và tỷ lệ tử vong do ung thư vú.

Cả hạt chia và hạt lanh đều có thể tạo ra hương vị hơi giống hạt dẻ cho các món ăn. Bạn có thể rắc chúng lên món yến mạch hoặc trộn với trái cây làm sinh tố. Ngoài ra hạt chia có thể thay đổi kết cấu của món ăn do chứa nhiều chất xơ hòa tan, khi hút nước sẽ tạo thành dạng gel. Bạn có thể tận dụng đặc điểm này để làm món yến mạch và sữa chua trở nên đặc sệt hơn.

• Bạn có thể mua hạt chia tại đây
• Bạn có thể mua hạt lanh tại đây

4. Dùng các loại đậu thay cho thịt

Các loại đậu như đậu gà, đậu đen và đậu lăng không chỉ cung cấp protein từ thực vật mà còn chứa chất xơ prebiotic được gọi là galactooligosacarit (GOS). Theo nghiên cứu được đăng trên tạp chí Biomolecules tháng 3/2021, GOS làm tăng lợi khuẩn trong ruột có khả năng cải thiện mỡ máu. Ngoài ra, một thử nghiệm được đăng trên tạp chí Nutrients tháng 1/2022 cho thấy GOS giúp giảm táo bón ở người lớn, có thể là do tăng lợi khuẩn trong ruột.

Dùng các loại đậu thường xuyên có thể mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Một nghiên cứu được đăng trên Tạp chí Y khoa Anh năm 2020 cho thấy: thay thế thịt bằng các protein từ thực vật như đậu giúp làm giảm nguy cơ mắc bệnh mạch vành.

5. Ăn vặt bằng socola đen

Nguyên liệu để làm socola là ca cao có chứa polyphenol, đó là các hợp chất chống oxy hóa tự nhiên mà cơ thể chúng ta không tiêu hóa được, nhưng các lợi khuẩn đường ruột có thể lên men được.

Nghiên cứu được đăng trên tạp chí Nutrients vào tháng 6/2020 cho thấy các polyphenol trong ca cao làm tăng lợi khuẩn đường ruột như Lactobacillus và Bifidobacterium đồng thời làm giảm các vi khuẩn có hại như Clostridium perfringens. Sự thay đổi hệ vi khuẩn này có liên quan với giảm viêm và tăng chức năng miễn dịch trong cơ thể.

Tuy nhiên không phải loại socola nào cũng có tác dụng giống nhau. Socola có tỷ lệ cacao càng nhiều thì tác dụng prebiotic càng tốt. Một thanh socola đen có hàm lượng ca cao từ 70% trở lên là tốt nhất để nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh.

Bạn có thể mua socola đen tại đây

Trên đây là những loại thực phẩm dễ kiếm vừa thơm ngon lại tốt cho hệ vi sinh đường ruột để tăng cường sức khỏe của bạn. Hãy theo dõi BlogAnChoi để cập nhật nhiều thông tin bổ ích nhé!

Mời bạn xem thêm các bài viết liên quan:

• 5 món “gia vị” nên cho vào cà phê để thêm dinh dưỡng tăng cường sức khỏe
• 8 sự thật bạn cần biết về các thực phẩm đóng gói chế biến sẵn

1. Magnesium (Mg)

Hơn 300 loại enzym khác nhau cần Mg cho các phản ứng xảy ra, bao gồm cả những hệ thống liên quan đến chuyển hóa. Nghiên cứu đã chỉ ra có sự kết nối trực tiếp giữa tình trạng kháng insulin và lượng Mg. Kháng insulin khiến việc giảm cân khó khăn hơn, bởi nồng độ đường trong máu cao có thể chuyển thành mỡ dự trữ. Nghiên cứu chỉ ra rằng việc nạp đầy đủ lượng Mg mỗi ngày có thể làm chậm sự kháng Insulin và có thể đóng vai trò quan trọng trong quá trình giảm cân.

Lượng Mg cần cung cấp mỗi ngày là 420mg. Một số thực phẩm giàu Mg: Các loại hạt (hạnh nhân, điều và đậu phộng), sữa đậu nành, rau chân vịt, các cây họ đậu.

2. Vitamin D

Trước đây lượng vitamin D nạp vào cơ thể vẫn chưa được quan tâm. Chúng ta nghĩ rằng ánh nắng mặt trời đã cung cấp đủ lượng vitamin D cần thiết đối với sự chắc khỏe của xương và cơ thể. Tuy nhiên, dựa theo các báo cáo thì phần lớn dân số không cung cấp đủ lượng vitamin D.

Vai trò của vitamin D ngày càng được nghiên cứu sâu hơn, người ta khám phá ra lượng thấp vitamin D là nhân tố gây ra tình trạng béo phì và những bệnh liên quan đến béo phì. Mối liên hệ giữa lượng vitamin D với cân nặng cơ thể vẫn chưa rõ ràng, nhưng nồng độ vitamin D thấp có liên quan đến tình trạng viêm mãn tính.

Về mặt chuyển hóa, hầu hết việc nạp nhiều vitamin D là có lợi cho cơ thể, và một vài nghiên cứu còn chỉ ra rằng việc bổ sung thêm vitamin D giúp giảm cân.

Không có nhiều loại thực phẩm giàu vitamin D, lượng vitamin D mỗi người cần hàng ngày khoảng 20mcg (tương đương 800 IU). Một số loại thực phẩm giàu vitamin D như: Dầu gan cá tuyết, cá hồi, sữa. Tuy nhiên nguồn bổ sung vitamin D chính cho những người bị thiếu vẫn đến chủ yếu từ các thực phẩm chức năng.

3. Vitamin C

Được biết đến với khả năng cải thiện hệ miễn dịch và ngăn ngừa bệnh tật, thường không liên quan đến việc giảm cân, vitamin C là một chất chống oxy hóa, đóng vai trò quan trọng với những người béo phì đang cố gắng giảm cân. Do ngay cả biến động nhỏ về cân nặng cũng có gây ra tình trạng viêm nhiễm (do làm tăng các gốc tự do). Điều này dẫn đến một loạt các tác động tiêu cực đến chuyển hóa và nội tiết (ví dụ như kháng insulin), và có thể kích thích tăng cân nhiều hơn.

Chống oxy hóa là một trong những cách ngăn ngừa tình trạng tăng cân liên quan đến viêm, nghiên cứu chỉ ra rằng những người thừa cân có xu hướng sản xuất nhiều gốc tự do hơn. Vitamin C là một trong những chất quan trọng, nhưng dựa theo các báo cáo thì hầu hết chúng ta không cung cấp đủ lượng vitamin C khuyến nghị hàng ngày.

Lượng vitamin C khuyến nghị mỗi ngày là 90mg. Một số thực phẩm giàu vitamin C: Ớt chuông đỏ, cam, kiwi, rau cải xanh, dâu tây, nho, cải Brussel.

4. Các carotenoid

Carotenoid là một họ các hợp chất hoạt tính sinh học bao gồm carotene, lycopene và lutein. Chúng tạo cho một số loại trái cây và rau quả có màu đỏ, cam và vàng. Một nghiên cứu so sánh lượng phytochemical nạp vào với trọng lượng của cơ thể và thấy rằng những người có BMI (chỉ số khối cơ thể) càng cao thì lượng carotenoid càng giảm.

Các nhà nghiên cứu cho rằng hoạt động chống oxy hóa của carotenoid cũng đóng một vai trò nào đó bằng cách giảm viêm. Điều này là do tình trạng viêm toàn thân có liên quan đến sự mất cân bằng nội tiết tố và kháng insulin, hai tác động thúc đẩy tăng cân chứ không phải giảm cân. Vì vậy, có vẻ như nạp nhiều thực phẩm giàu carotenoid có thể thúc đẩy giảm cân, cùng với việc ngăn chặn các gốc tự do có thể gây ra ung thư và các bệnh khác.

Lượng carotenoid (vitamin A) khuyến nghị cho mỗi ngày khoảng 900mg. Một số nguồn thực phẩm giàu vitamin A: Khoai lang nướng, bí ngô, cà rốt, dưa đỏ, ớt chuông đỏ, xoài.

5. Sắt

Dự trữ đủ sắt giúp hemoglobin trong hồng cầu mang oxy đến các tế bào khắp cơ thể. Nhưng khi lượng sắt thấp, các tế bào hồng cầu không thể cung cấp oxy, làm suy giảm khả năng chuyển hóa năng lượng của tế bào. Thiếu máu do thiếu sắt sẽ xuất hiện khi tình trạng này tiếp diễn, các triệu chứng thường gặp là da nhợt nhạt, mệt mỏi và nhạy cảm với nhiệt độ lạnh.

Sự thiếu oxy này cũng có thể cản trở việc giảm cân ở một số người. Trên thực tế, một nghiên cứu năm 2014 cho rằng điều trị loại thiếu máu này bằng cách bổ sung sắt đã cải thiện nồng độ hemoglobin, đồng thời cũng làm giảm trọng lượng cơ thể, số đo vòng eo và chỉ số BMI.

Chú ý rằng thiếu máu không phải lúc nào cũng do thiếu sắt và có thể có tác dụng phụ khi uống sắt nếu không cần thiết.

Lượng sắt khuyến nghị mỗi ngày là 18mg. Một số thực phẩm giàu sắt: Ngũ cốc ăn sáng tăng cường, các loại đậu như đậu trắng, đậu tây và đậu xanh, sôcôla đen, đậu phụ, đậu lăng nấu chín.

6. Probiotic và Prebiotic

Vi khuẩn tốt (lợi khuẩn) đóng một vai trò quan trọng trong việc tiêu hóa chất xơ và axit béo. Nghiên cứu cho thấy rằng sức khỏe đường ruột của một người có thể ảnh hưởng đến mức độ hiệu quả của cơ thể trong việc giảm cân. Nguồn cung cấp đa dạng các lợi khuẩn cũng rất tốt khi làm giảm các hợp chất gây viêm có thể dẫn đến kháng insulin và tăng cân.

Một số nghiên cứu cho thấy rằng một số chủng trong các loài Bifidobacterium và Lactobacillus có thể hỗ trợ giảm cân. Do đó tăng cường hàng rào lợi khuẩn đường ruột không chỉ tốt cho sức khỏe tổng thể mà còn giúp giảm cân – và một trong những cách tốt nhất là dùng men vi sinh (thực phẩm có chứa vi khuẩn sống) và prebiotics (thực phẩm thúc đẩy sự phát triển của lợi khuẩn đường ruột).

Probiotic có trong: Sữa chua và các chế phẩm vi sinh (men vi sinh, cốm vi sinh), dưa cải bắp.

Prebiotic có trong các loại hoa quả, rau củ.

7. Kẽm

Hơn 10 năm trước, các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng những người thừa cân và béo phì thường có lượng kẽm trong máu và lượng tiêu thụ thấp hơn, dữ liệu hiện nay cho thấy chế độ ăn ít kẽm là yếu tố nguy cơ tăng cân và béo phì. Mặc dù mối liên hệ giữa kẽm và trọng lượng cơ thể chưa được hiểu rõ, nhưng việc tăng lượng kẽm sẽ cải thiện tình trạng kháng insulin (tương tự như đã đề cập với Mg) và điều chỉnh sự thèm ăn.

Hiện nay một số nghiên cứu cũng cho thấy lượng kẽm cao hơn có thể giúp giảm cân nhiều hơn khi ăn kiêng. Một trong những nghiên cứu gần đây đã so sánh tác dụng của việc bổ sung kẽm với việc áp dụng chế độ ăn kiêng, và nhóm dùng kẽm đã giảm cân đáng kể và giảm chỉ số BMI cũng như vòng eo và hông nhiều hơn nhóm kia.

Lượng kẽm cần có hàng ngày là 11mg. Các thực phẩm giàu kẽm như: Hàu nấu chín, thịt bò nấu chín, nướng hoặc xay, cua và tôm hùm, hạt và quả hạch, như hạt bí ngô và hạt điều.

Một số bài viết hữu ích bạn có thể tham khảo:

• 9 loại thực phẩm giúp bạn giảm béo hiệu quả
• 6 nguyên tắc ăn sữa chua đúng cách để giảm cân hiệu quả, an toàn
• Giảm cân bằng rau xanh tiết kiệm, hiệu quả và an toàn cho sức khỏe

Hy vọng với bài viết trên bạn đã biết thêm được lợi ích của một số thực phẩm lành mạnh và từ đó có những lựa chọn đúng đắn để có được cân nặng và sức khoẻ mong muốn. Hãy theo dõi chuyên mục Sức khỏe của BlogAnChoi để có thêm nhiều thông tin hữu ích nhé!