10. Thịt chó hầm

Phân hóa thạch tiết lộ nhiều điều về chế độ ăn uống của tổ tiên chúng ta. Một mẫu phân cổ từ Hang Hinds ở Texas có một mảnh vỡ 9.400 năm tuổi từ hộp sọ của một con chó đã được thuần hóa.

Trong hàng ngàn năm, loài chó đã mang đến cho chúng ta bầu bạn và sự bảo vệ. Và bây giờ có vẻ như chúng cũng (vô tình) cung cấp cho chúng ta nguồn thực phẩm. Phân tích DNA cho thấy mảnh hộp sọ đến từ một con chó được thuần hóa chứ không phải của loài chó hoang dã như chó sói hay cáo.

Con chó giống một con chó bản địa Mỹ mũi ngắn sống ở New Mexico. Nó có lẽ nặng khoảng 13,6 kg – đây có thể là một bữa ăn thịnh soạn cách đây 10.000 năm. Nhưng chó có lẽ không phải là món ăn hàng ngày vì dựa trên bằng chứng dân tộc học, người tiền sử chỉ ăn thịt chó trong nạn đói hoặc các bữa tiệc ăn mừng với phương pháp nấu nướng ưa thích là hầm.

9. Cá lên men với vỏ thông và da heo

Xương cá phân hủy nhanh hơn nhiều so với xương của động vật trên cạn nên thói quen ăn hải sản cũng khó có thể theo dõi hơn. Nhưng một khám phá 9.200 năm tuổi của Thụy Điển đã giúp chúng ta rất nhiều.

Tại một địa điểm ở Blekinge, Thụy Điển, các nhà nghiên cứu đã tìm thấy số lượng xương cá khổng lồ, khoảng 30.000 xương trên một mét vuông. Chúng được lên men trong một cái hố đầy da hải cẩu và da lợn rừng, trộn với vỏ cây thông và mỡ hải cẩu.

Việc phát hiện ra địa điểm lên men hàng loạt cho thấy người dân Bắc Âu đã bắt đầu định cư từ khoảng thời gian đó.

8. Cá sấu và hà mã

Một địa điểm ở Kenya, nơi tổ tiên của chúng ta sinh sống cách đây 1,95 triệu năm được bảo tồn tốt đến mức các nhà nghiên cứu có thể tái tạo lại môi trường cổ xưa. Sự giàu có của các hóa thạch thực vật đã tuyệt chủng vẽ nên bức tranh về một vùng đầm lầy ẩm ướt hơn nhiều ở phía bắc Kenya.

Các nhà nghiên cứu tìm thấy răng của những con vật bị giết thịt cách đây hai triệu năm. Răng của chúng có dấu vết của những loài thực vật cực nhỏ, có nghĩa là tổ tiên chúng ta rất thích những loại động vật ăn cỏ.

Các sinh vật sống tại đầm lầy được ưa thích vì an toàn hơn những đồng cỏ và thảo nguyên – nơi sinh sống của những sát thủ lớn họ mèo và linh cẩu.

7. Dạ dày của động vật

Tổ tiên của chúng ta thường xuyên ăn những thứ khó chịu vì nhu cầu sống sót. Nhưng trong số những thứ khó chịu nhất có thể có nhũ trấp, chất chứa trong dạ dày được tiêu hóa một phần từ động vật.

Một số nhà nghiên cứu tin rằng vào này dựa trên những tàn tích hiển vi được tìm thấy trong mảng bám răng của người Neanderthal 50.000 năm tuổi. Trong đó người ta tìm thấy một ít cỏ thi và hoa cúc, cả hai đều có vị đắng.

Các nhà nghiên cứu đề xuất rằng những loài thực vật này đã xâm nhập vào ruột của người vượn cổ qua dạ dày của động vật.

Một số nền văn hóa hiện nay vẫn giữ vững truyền thống ẩm thực tương tự: người Inuit ở Greenland thỉnh thoảng ăn dạ dày tuần lộc như một món ngon, trong khi người Úc bản địa ăn dạ dày của kangaroo.

6. Bột mì

Người ta cho rằng bột mì là một loại thực phẩm được phát minh ra để nuôi sống các nền văn minh đang mở rộng trong thời đại nông nghiệp. Nhưng nó đã có niên đại ít nhất là 32.000 năm trước.

Nghiền thực vật là một chiến lược ẩm thực đơn giản nhưng thông minh, mang lại những món ăn ngon hơn, ít hư hỏng hơn. Ở Puglia, Ý, tại khu hang động Grotta Paglicci, người Gravettian thời kỳ đồ đá cũ đã làm điều đó từ trước khi có các hoạt động nông nghiệp hàng nghìn năm với chày và cối xay – một hòn đá cỡ bằng tay với một đầu nhọn và một đầu phẳng: Đầu nhọn được sử dụng để đập vỡ hạt và đầu phẳng sẽ nghiền chúng.

Khi các nhà nghiên cứu quét phần còn sót lại trên dụng cụ này, họ đã tìm thấy tinh bột từ yến mạch hoang dã, kê thời tiền sử và quả đấu.

5. Cá biển sâu (Cá ngừ)

Khi hình dung con người của 50.000 năm trước, chúng ta chỉ nghĩ họ tụ tập quanh đống lửa trong những hang động nhỏ tồi tàn. Nhưng những người này đã sử dụng các kỹ năng hàng hải của mình để đến được Úc và quan trọng hơn là được ăn uống ngon miệng: những món cá được bán với giá hàng nghìn đô la ngày nay.

Trong một điểm tụ cư ở Jerimalai, Đông Timor, có một kho xương cá 42.000 năm tuổi với 38.000 chiếc. Điều đáng ngạc nhiên hơn nữa là hơn một nửa số xương thuộc về các loài sống ở vùng nước sâu như cá vẹt và cá ngừ.

Các nhà nghiên cứu cũng tìm thấy hai lưỡi câu được đẽo từ vỏ sò. Cây lâu đời nhất có niên đại từ 16.000 đến 23.000 năm. Xét đến lưỡi câu được phát hiện lâu đời nhất trước đó là khoảng 5.500 năm tuổi, những khám phá tại Jerimalai đã làm đảo lộn dòng thời gian của người pescatarian.

Vì cá ngừ quá nhanh nhẹn để đánh bắt bằng giáo nên tổ tiên của chúng ta phải chèo bè ra biển và bẫy chúng bằng lưới hoặc lưỡi câu thủ công, phiên bản nâng cấp của những loại được phát hiện ở nơi trú ẩn trên.

4. Cháo

Tổ tiên chúng ta từ 10.000 năm trước đã nấu cháo bằng cách trộn tất cả các loại tinh bột có thể tìm được và nấu chúng lên.

Ngoài cháo thì súp và các món hầm cũng xuất hiện từ thời đó, dựa trên dư lượng sáp và dầu thực vật được phát hiện trong đồ gốm thời tiền sử tại địa điểm Takarkori và Uan Afuda ở Sahara của Libya.

Thứ hai, trái cây nấu chín không bị hỏng nhanh và có thể để dành cho lần sau. Thứ ba, những loại cây quá xơ nên không ngon miệng có thể được làm mềm qua quá trình nấu nướng. Cuối cùng, những cây độc cũng có thể ăn được sau khi đun sôi kỹ.

3. Khoai lang nướng

Bên trong Hang Biên giới ở dãy núi Lebombo ở biên giới Nam Phi với eSwatini, các nhà khoa học đã tìm ra bằng chứng của món khoai lang nướng cách đây hơn 170.000 năm.

Đây là những loại tinh bột rang lâu đời nhất từng được phát hiện. Và mặc dù các mẫu cháy thành than (nấu trên tro) đã gần 200.000 năm tuổi, các nhà nghiên cứu được trang bị kính hiển vi điện tử quét vẫn có thể nhìn thấy cấu trúc bên trong của chúng.

Giống như khoai lang ngày nay, biến thể Hypoxis cổ xưa này có thể ăn sống, nhưng nấu chín sẽ khiến răng và dạ dày dễ chịu hơn và giải phóng nhiều calo hơn.

Nó cũng phát triển quanh năm trên khắp châu Phi, khiến nó trở thành nguồn thực phẩm tuyệt vời để duy trì sự di cư. Dựa trên lượng thực vật dư thừa trong vùng thì có vẻ như chế độ ăn ở đây có nhiều tinh bột hơn thịt.

2. Thỏ

Một cuộc săn giết lớn như voi ma mút có thể giúp một nhóm người Neanderthal được ăn no trong nhiều ngày. Nhưng người Neanderthal cũng chế tạo bẫy để bắt những con mồi nhỏ, nhanh nhẹn như thỏ. Các nhà nghiên cứu đã lùng sục 8 điểm nóng của người Neanderthal ở Pháp, có niên đại từ 400.000 năm trước, phát hiện ra rằng xương động vật ở nhiều địa điểm có tới 80% đến 90% là xương thỏ.

Một số chiếc xương dài được cố tình bẻ gãy ở hai đầu, cho thấy ai đó đã nhai hai đầu và hút hết tủy xương quý giá bên trong.

Khám phá này cho thấy mức độ thông minh và khả năng thích ứng bất ngờ của những “người thượng cổ”. Không giống như việc giết những con mồi lớn hơn như hươu và gia súc, săn thỏ cần có bẫy hoặc công cụ. Kiểu săn bắn này là một sự đổi mới được cho là của con người hiện đại. Nó đòi hỏi một trí óc nhạy bén hơn là một cánh tay khỏe mạnh và được cho là một lý do khiến con người hiện đại sống lâu hơn người Neanderthal.

1. Ốc sên nướng bách xù

Hơn 30.000 năm trước, người Homo sapiens ở Tây Ban Nha đã làm điều đó. Họ trở thành những người đầu tiên được thưởng thức món ngon được giới nhà giàu ngày nay ưa chuộng: ốc sên.

Ốc đất Iberus alonensis phổ biến trong thời kỳ chuyển tiếp hình thành nên con người hiện đại giữa Thế Pleistocene (2,6 triệu đến 12.000 năm trước) và Thế Holocene (12.000 năm trước đến nay). Tại khu vực hang động Cova de la Barriada ở Tây Ban Nha, các nhà khoa học đã tìm thấy tàn tích của ốc đất từ ​​​​30.000 năm trước, tức là 10.000 năm trước khi các mẫu ốc sên sớm nhất được tìm thấy ở Địa Trung Hải.

Giống như món khai vị ưa thích tại một nhà hàng Pháp, ốc được nấu trên than hồng của cây bách xù ở nhiệt độ cao, khoảng 375 độ C.

Bạn có thể đọc thêm:

• 10 sự thật kinh khủng nhất về thịt bò
• 10 loại thực phẩm được coi là thuốc kích dục tự nhiên – dù hoàn toàn sai!
• 10 món ăn đặc sản bị coi là “độc ác và man rợ”: Bạn đã thử món nào chưa?

Hai chế độ ăn kiêng này mặc dù có sự khác biệt nhau, nhưng mỗi chế độ đều cho những hiệu quả nhất định, thực tế thì chúng có khá nhiều điểm chung. Chúng tập trung vào 3 nguồn dinh dưỡng chính: chất béo, protein, carbohydrate. Ba nguồn này được kiểm soát chặt chẽ trong mỗi khẩu phần ăn. Nếu áp dụng chúng trong thời gian ngắn sẽ mang lại hiệu quả giảm cân đáng kinh ngạc.

Cả hai chế độ ăn kiêng đều đòi hỏi phải cắt giảm lượng lớn các thức ăn nhanh. Và rất khó để duy trì 2 chế độ ăn kiêng này một cách lâu dài. Bài viết sẽ cung cấp cho bạn những điều cơ bản của mỗi chế độ ăn và cách phân biệt được chúng.

Thế nào là chế độ ăn kiêng Paleo?

Chế độ Paleo chú trọng những nguyên liệu và thức ăn chứa nhiều chất xơ và protein.

Trong chế độ ăn này, bạn cần tập trung vào thịt, trái cây và các loại rau củ. Tên gọi Paleo có được là do những thức ăn áp dụng trong chế độ về cơ bản giống với những thứ tổ tiên chúng ta đã từng sử dụng các đây hơn 10.000 năm trong thời kỳ đồ đá cũ làm thức ăn.

Vào tháng 7 năm 2018, khi các nhà nghiên cứu xác định các chất trong dạ dày của xác ướp 5300 năm tuổi Otzi, họ nhận thấy chế độ ăn của người này có nhiều chất béo và cũng như những phần còn sót lại của động vật và thực vật.

Với chế độ này rất nhiều loại thực phẩm lành mạnh như các loại hạt, ngũ cốc không được phép sử dụng. Mặc dù Paleo không quá nghiêm khắc về low-carb, nhưng khi áp dụng chế độ này thì lượng carbohydrate sẽ thấp hơn nhiều so với chế độ ăn. Hầu hết lượng carb bạn nạp vào nếu thực hiện chế độ ăn này đến từ trái cây và rau củ.

Chế độ ăn Ketogenic là gì?

Giống như Paleo, chế độ ăn kiêng Keto yêu cầu bạn giảm tiêu thụ các thực phẩm chứa nhiều carb, ví dụ như gạo hay ngũ cốc.

Cơ sở khoa học của chế độ ăn kiêng Keto là đưa cơ thể bạn vào trạng thái ketosis, tức là khi đó cơ thể bạn sử dụng chất béo thay vì carbohydrate làm nguồn năng lượng chính của cơ thể. Khi cơ thể bạn ở trạng thái ketosis, chất béo sẽ chuyển đến gan và tạo ra loại axit gọi là các xeton, chúng đi vào máu và được chuyển hóa thành năng lượng.

Không giống như Paleo, Keto giới hạn nghiêm ngặt lượng carb nạp vào cơ thể và loại bỏ trái cây cùng với một số loại rau củ giàu tinh bột. Để cơ thể bước vào trạng thái ketosis, thì khoảng từ 60-80% khẩu phần ăn là các thực phẩm giàu chất béo (vì vậy những người ăn theo chế độ Keto thường dùng kèm các thức ăn khác, chẳng hạn như thịt xông khói).

Paleo hay Keto nghiêm ngặt hơn?

Về cơ bản, tất cả các loại ngũ cốc, sữa, đường tinh luyện, khoai tây, thực phẩm chế biến sẵn, dầu thực vật tinh luyện và muối đều nằm ngoài giới hạn của chế độ ăn kiêng Paleo. Vậy còn lại gì? Thịt, hải sản, trái cây tươi và rau, trứng, các loại hạt và một số loại dầu như dừa, bơ và dầu ô liu. Một bữa tối kiểu Paleo có thể bao gồm gà nướng với rau luộc, bơ và trái cây.

Nếu bạn nghĩ Paleo cứng nhắc, Keto thậm chí còn nghiêm ngặt hơn. Vì chỉ 10% chế độ ăn uống hàng ngày của bạn có carb, điều đó có nghĩa là bạn chỉ có thể ăn một lượng rất hạn chế thậm chí cả thực phẩm lành mạnh có đường tự nhiên, chẳng hạn như trái cây và rau củ.

Nói chung, những người ăn kiêng được khuyên nên ăn từ 20-30 gam carbohydrate mỗi ngày để duy trì trạng thái ketosis, tức tương đương với một phần tư cốc yến mạch có 29 gam carb và một quả chuối có 27 gam carb.

Do vậy, Paleo chắc chắn sẽ giúp bạn thoải mái hơn. Bạn có thể ăn tự do rau và trái cây giàu tinh bột, cũng như các thực phẩm giàu chất béo tốt như bơ.

Vậy Paleo hay Keto sẽ tốt hơn về lâu về dài?

Điều quan trọng cần phân biệt giữa một chế độ ăn kiêng không phù hợp và một chế độ ăn kiêng lành mạnh là liệu bạn có thể duy trì sức khỏe và giảm cân lâu dài hay không. Vậy Paleo và Keto cái nào tốt hơn?

Chế độ ăn kiêng Paleo: Không yêu cầu bạn duy trì trạng thái ketosis, không cần phải đo lường thực phẩm như khi thực hiện Keto, bạn cũng không cần phải theo dõi chặt chẽ lượng carbohydrate nạp vào. Thêm vào đó, hầu hết mọi người coi Paleo như một lối sống hơn là một chế độ ăn kiêng, vì vậy chúng ta sẽ dễ dàng áp dụng Paleo lâu dài hơn Keto.

Chế độ ăn Keto: Ăn một quả chuối hoặc quá nhiều loại hạt sẽ khiến bạn không thể duy trì trạng thái ketosis, do đó bạn cần phải theo dõi chặt chẽ lượng thức ăn nạp vào để đạt được mục tiêu giảm cân. Do đó các chuyên gia nói rằng: “Keto dành cho những người siêng năng.”

Vì lý do này, hầu hết mọi người chỉ áp dụng Keto trong một thời gian ngắn. Chúng ta thường chạy theo Keto để giảm cân, vì vậy họ hiếm khi duy trì được trạng thái ketosis mãi mãi. Do vậy Paleo là chế độ ăn kiêng giúp bạn dễ tuân thủ lâu dài hơn.

Paleo hay Keto cái nào có tác dụng phụ tệ hơn?

Mệt mỏi là cảm giác thường gặp khi áp dụng chế độ ăn Paleo do dùng ít carb. Nhưng trạng thái này sẽ cải thiện trong vòng vài tuần. Ngoài ra, trong khi chế độ Paleo có nhiều protein và chất xơ, nó lại thiếu Ca và vitamin D chủ yếu là do thiếu các sản phẩm từ sữa. Theo thời gian, điều này có thể làm yếu xương và hệ thống miễn dịch của bạn, điều quan trọng là bạn phải ăn nhiều thực phẩm giàu canxi như bông cải xanh và rau xanh.

Lượng carb cực thấp trong chế độ ăn Keto có thể gây ra bệnh cúm keto, gây đau đầu, buồn nôn, chuột rút, uể oải. Tuy vậy những triệu chứng không mong muốn này thường chỉ kéo dài vài tuần và sau đó sẽ thuyên giảm, tương tự như trong chế độ Paleo. Uống nhiều nước và ngủ đủ giấc sẽ hữu ích.

Cũng như Paleo, việc thực hiện Keto trong hơn vài tuần có thể dẫn tới tình trạng thiếu hụt chất dinh dưỡng. Thiếu chất xơ là mối quan tâm lớn nhất đối với những người cuồng Keto, họ có thể bị táo bón. Nhưng có thể bổ sung chất xơ bằng cách ăn các loại rau ít carb như bông cải xanh và hạt chia.

Tóm lại cả hai chế độ ăn đều đi kèm với một số tác dụng phụ khó chịu, bạn nên cân nhắc khi áp dụng lâu dài.

Paleo hay Keto, cái nào giúp giảm cân nhiều hơn?

Paleo không đảm bảo bạn sẽ giảm cân. Chế độ ăn kiêng này nhấn mạnh nhiều thực phẩm tốt cho việc giảm cân như protein nạc, trái cây, rau củ và cần giảm lương calo nạp vào. Vì vậy nếu bạn đang ăn nhiều loại hạt và trái cây thì chế độ Paleo là dành cho bạn.

Mặc dù ketosis không phải là một công thức kỳ diệu để giảm cân, nhưng các chuyên gia dinh dưỡng nói rằng mọi người giảm cân với Keto thành công vì họ có xu hướng ăn ít hơn. Họ có thể ăn một lượng calo tương đối thấp hơn vì giảm cảm giác thèm ăn. Nhưng khi họ không duy trì trạng thái ketosis họ sẽ tăng cân.

Paleo hay Keto mới là chế độ ăn tốt hơn?

Các chuyên gia dinh dưỡng đều đồng ý rằng bạn nên chọn Paleo để đảm bảo cơ thể khỏe mạnh toàn diện, lý do là vì nó ít nghiêm ngặt hơn và bao gồm nhiều trái cây, rau củ và protein. Còn Keto có thể khiến bạn bị ám ảnh về lượng carb và khiến bạn không thoải mái khi duy trì nó. Hầu hết các chuyên gia dinh dưỡng đều nói rằng chế độ ăn kiêng tốt nhất là duy trì ăn uống các thực phẩm lành mạnh và đủ chất dinh dưỡng.

Mời bạn đón xem những thông tin thú vị khác của BlogAnChoi:

• Chế độ ăn Keto giúp bạn giảm cân thần tốc
• Chế độ ăn uống và luyện tập nào đã giúp Adele giảm cân ngoạn mục?
• Eat clean: Bí quyết nào để ăn sạch sống khỏe?

Nhớ theo dõi BlogAnChoi để đón nhận nhiều thông tin bổ ích bạn nhé!