Đại dịch COVID-19 đã bước sang năm thứ 3. Trong khi độ phủ vaccine ngày càng cao và một số nơi đã bắt đầu trở lại cuộc sống bình thường thì nhiều nơi khác vẫn phải chống chọi với số ca mắc tăng cao.

Thủ phạm làm gia tăng số ca mắc ở Trung Quốc và một số nước châu Âu hiện nay là chủng virus ký hiệu BA.2, hay còn gọi là “omicron tàng hình”, là một trong những dòng phụ của biến thể omicron. Thực tế có rất nhiều dòng phụ khác nhau đã được phát hiện, nhưng chỉ một số ít như BA.2 mới có đặc điểm đáng chú ý. Các nhà khoa học đang theo dõi BA.2 vì dường như nó có khả năng lây truyền mạnh hơn omicron gốc.

Tại sao gọi là “omicron tàng hình”?

Các nhà khoa học ở Nam Phi đã phát hiện ra biến thể omicron vào cuối năm 2021 nhờ các xét nghiệm PCR. Biến thể này tạo ra một dấu hiệu đặc biệt trong kết quả xét nghiệm khiến nó trở nên khác biệt với delta – vốn là biến thể chiếm ưu thế trước đó.

Tuy nhiên chủng virus BA.2 lại không tạo ra dấu hiệu giống như omicron gốc, do đó xét nghiệm PCR không phát hiện được nó là omicron mà phải dùng phương pháp giải trình tự gen vì phương pháp này có khả năng xác định tất cả các dòng phụ của omicron và các biến thể của virus nói chung.

“Omicron tàng hình” có gây bệnh nặng hơn không?

Một nghiên cứu sơ bộ tại Đan Mạch cho thấy không có sự sự khác biệt về tỷ lệ bệnh nhân nhập viện khi mắc biến thể omicron gốc và BA.2. Điều này trái ngược với một nghiên cứu sơ bộ khác của các nhà khoa học ở Nhật Bản, trong đó phát hiện rằng BA.2 khác biệt với omicron gốc đến mức có thể coi là một biến thể hoàn toàn mới, và cũng có thể gây bệnh nặng hơn.

Tuy nhiên Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) sau khi xem xét tất cả các dữ liệu hiện có, đã kết luận rằng không tìm thấy sự khác biệt về mức độ bệnh nặng giữa omicron gốc (BA.1) và biến thể “tàng hình” BA.2, mặc dù nó đang có xu hướng gia tăng.

Cần có thêm thời gian và số liệu để theo dõi số ca mắc COVID-19 do omicron sẽ diễn tiến như thế nào. Cũng cần có thêm nghiên cứu để kiểm tra xem các phương pháp điều trị COVID-19 hiện nay có còn giữ được hiệu quả với biến thể omicron và đặc biệt là chủng “tàng hình” hay không.

Tiến sĩ Jeremy Luban, nhà nghiên cứu virus tại Trường Y Đại học Massachusetts Chan (Mỹ), cho biết trên tạp chí Nature vào tháng 2 vừa qua rằng BA.2 có tập hợp nhiều đột biến mới chưa từng được nghiên cứu trước đây. Giống như các biến thể và chủng mới đã từng xuất hiện từ đầu dịch đến nay, các nhà khoa học cần quan sát tác động của virus trong thực tế mới có thể kết luận về mức độ nguy hiểm của những đột biến đó. Hiện tại WHO vẫn coi BA.2 là một dòng phụ của biến thể omicron ban đầu.

“Omicron tàng hình” có kháng vaccine không?

Giống như omicron khi mới xuất hiện, chủng BA.2 cũng làm cho các loại vaccine hiện nay giảm khả năng bảo vệ khỏi nhiễm virus, nhưng chưa có bằng chứng cho thấy nó gây bệnh nặng hơn. Ngày 8/3 vừa qua WHO cho biết: mặc dù có những trường hợp bị nhiễm BA.2 sau khi đã từng nhiễm biến thể omicron, nhưng số liệu ban đầu cho thấy việc bị nhiễm omicron gốc sẽ tạo ra “sự bảo vệ đáng kể” chống lại BA.2, ít nhất là trong một khoảng thời gian ngắn.

Theo các chuyên gia, mọi người không nên hoảng loạn khi xuất hiện một biến thể hoặc chủng virus mới, vì đó là điều xảy ra thường xuyên và đã được dự báo trước. Tuy nhiên một biến thể có khả năng lây lan mạnh sẽ kéo theo nhiều ca tử vong hơn và cũng tạo cơ hội để virus đột biến thêm.

Mời bạn xem thêm các bài viết liên quan:

• Biến thể Omicron nguy hiểm tới mức nào? Tại sao lại “đáng lo ngại”?
• Biến thể Delta có gì đặc biệt? Vì sao COVID-19 bùng phát dữ dội khi xuất hiện Delta?

Hãy theo dõi BlogAnChoi để cập nhật nhiều thông tin bổ ích nhé!

Omicron là biến thể đáng lo ngại mới nhất được WHO công nhận

Ngày 26/11 vừa qua, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã công nhận Omicron là một biến thể đáng lo ngại và cho biết các chuyên gia đang tiếp tục theo dõi sát sao cũng như thực hiện nhiều nghiên cứu về biến thể mới này.

Tuy nhiên WHO cũng lưu ý rằng biến thể Omicron vẫn còn rất mới lạ và có nhiều điều chưa được làm rõ, chẳng hạn như khả năng lây lan của nó có thực sự mạnh hơn Delta, có khả năng gây bệnh nặng hơn, hay có nguy cơ kháng vaccine hay không. Các chuyên gia cho rằng nên bình tĩnh và chờ đợi các nghiên cứu khoa học để hiểu rõ về biến thể mới.

Omicron có nguồn gốc từ đâu?

Biến thể này ban đầu được đặt tên là B.1.1.529, tới nay đã xuất hiện ở Nam Phi, Botswana, Hongkong, Bỉ và Israel. Theo WHO, ca mắc đầu tiên ở Nam Phi được lấy mẫu ngày 9/11 vừa qua và số lượng người mắc biến thể này đang có xu hướng tăng ở nhiều nơi trên khắp đất nước.

Cơ quan y tế Nam Phi cho biết có một du khách mắc biến thể Omicron từ nước này di chuyển đến Hongkong, sau đó tại Hongkong cũng phát hiện ca nhiễm thứ hai ở trong cùng khách sạn cách ly. Cũng trong ngày 26/11 vừa qua, ngành y tế Bỉ xác nhận một người từ Ai Cập đến nước này chưa được tiêm vaccine và đã mắc biến thể mới, trở thành ca nhiễm Omicron đầu tiên ở châu Âu.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Bệnh tật châu Âu cảnh báo nguy cơ biến thể mới lây lan ở châu Âu là “cao đến rất cao” do khả năng né tránh hệ miễn dịch và cạnh tranh lây truyền cao hơn so với Delta.

Tại Mỹ, tiến sĩ Anthony Fauci là giám đốc Viện Quốc gia về Dị ứng và Bệnh truyền nhiễm cho biết hiện tại chưa phát hiện Omicron ở nước này và có thể nó đã bị giới hạn, nhưng vẫn nên đề phòng.

Tại sao Omicron lại gây lo ngại?

Các nhà nghiên cứu tại Nam Phi cho biết biến thể này sở hữu nhiều đột biến đến mức bất thường: hơn 30 đột biến trong protein gai vốn là cấu trúc quan trọng giúp virus xâm nhập vào tế bào chủ. Các chuyên gia lo ngại rằng đột biến có thể làm cho Omicron lây lan mạnh hơn và chống lại hệ miễn dịch.

Tiến sĩ Fauci nói rằng các đột biến có thể dự đoán phần nào về đặc tính của biến thể mới, đặc biệt là khả năng né tránh hệ miễn dịch. Hiện tại đang có dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm, nhưng vẫn chưa chắc chắn. Các nhà khoa học đang nghiên cứu trong phòng thí nghiệm để xác định xem Omicron có chống lại được miễn dịch tự nhiên hoặc vaccine ngừa COVID-19 hay không.

Trong khi đó, tiến sĩ Ashish Jha là trưởng khoa Y tế Công cộng của Đại học Brown (Mỹ), cho rằng khả năng Omicron làm cho vaccine bị vô hiệu hóa hoàn toàn là “cực kỳ khó xảy ra”, mà thay vào đó nên tìm hiểu xem mức độ kháng vaccine của nó là nhiều hay ít, và có thể vài ngày tới sẽ có thông tin sơ bộ về vấn đề này.

Omicron có gì đặc biệt so với các biến thể khác?

Các đột biến và biến thể mới của virus gây đại dịch COVID-19 liên tục xuất hiện là điều đã được dự đoán trước, nhưng Omicron khiến các chuyên gia đặc biệt lo ngại hơn.

Tiến sĩ Jha cho biết trong vòng vài tháng gần đây đã có nhiều biến thể mới xuất hiện, hầu hết đều không nổi bật. Nhưng Omicron lại khác, “có vẻ nó dễ lây lan hơn nhiều so với ngay cả biến thể Delta,” thủ phạm đã gây ra những làn sóng COVID-19 khủng khiếp ở Mỹ và châu Âu, thậm chí theo CDC Mỹ thì khả năng lây lan của Delta tương đương với bệnh thủy đậu.

Các biến thể trước đây thường phải trải qua thời gian khá dài khoảng vài tháng để lây lan rộng và trở thành chủng chiếm ưu thế ở một khu vực nào đó, nhưng Omicron đã chiếm ưu thế rất nhanh ở các vùng của Nam Phi, chỉ mất vài ngày đến vài tuần. Tiến sĩ Jha cho biết số ca mắc ở Nam Phi hiện nay khá ít, nên có thể do các yếu tố khác chứ không hẳn là Omicron dễ lây lan hơn, tuy nhiên tốc độ chiếm ưu thế của nó vẫn là bất thường và đáng lo ngại.

Các chuyên gia của WHO cũng cho biết: các dữ liệu ban đầu gợi ý rằng Omicron có khả năng tái nhiễm – tức là nhiễm lại cho người đã mắc COVID-19 trước đó – cao hơn so với các biến thể đáng lo ngại khác.

Các hãng vaccine có lo ngại không?

Hãng Moderna ngày 26/11 nói rằng họ đang khẩn trương đánh giá hiệu lực của vaccine đối với biến thể mới, dự kiến ​vài tuần nữa ​sẽ có kết quả. Theo Moderna, biến thể Omicron chứa các đột biến giống Delta có thể giúp lây lan mạnh hơn, ngoài ra có các đột biến giúp né tránh hệ miễn dịch giống Delta và Beta. Khi kết hợp các đột biến này có nguy cơ làm suy yếu miễn dịch tự nhiên và miễn dịch do vaccine.

Moderna cho biết đang thử nghiệm tiêm mũi vaccine tăng cường với liều lớn hơn để tăng khả năng bảo vệ nếu cách tiêm hiện nay bị giảm hiệu quả trước biến thể mới. Hãng này cũng đang đánh giá 2 loại vaccine tăng cường chứa một số đột biến có trong Omicron, ngoài ra còn có một loại tăng cường khác dành riêng cho nó.

Hãng AstraZeneca cũng đang nghiên cứu xem vaccine của họ có tác dụng như thế nào với biến thể Omicron tại các nước châu Phi là Botswana và Eswatini, như vậy sẽ thu được dữ liệu thực tế chính xác hơn. Ngoài ra họ cũng đang thử nghiệm chống lại chủng mới này bằng kháng thể AZD7442.

Công ty BioNTech của Đức và Johnson & Johnson của Mỹ cũng đang nghiên cứu và dự kiến trong thời gian tới sẽ có kết quả về hiệu lực của vaccine đối với biến thể mới.

Nhiều quốc gia siết chặt đi lại do lo ngại Omicron

Chính quyền Mỹ từ ngày 29/11 sẽ hạn chế người đến từ 8 nước châu Phi để phòng ngừa lây lan biến thể mới. Trước đó Liên minh Châu Âu cũng tạm thời hạn chế người nhập cảnh từ các nước châu Phi nói trên.

Bộ trưởng Y tế của Canada cho biết sẽ cấm nhập cảnh người nước ngoài đã đi qua miền nam châu Phi trong vòng 14 ngày gần nhất. Trong khi đó Israel sẽ kiểm soát đối với người đã đi lại ở hầu hết các khu vực của châu Phi.

Mời bạn xem thêm những bài viết liên quan của BlogAnChoi:

• Xăm hình có hại gì cho cơ thể không? Có gây ung thư da hay không?
• Nhìn lưỡi cũng đoán được bệnh? Lưỡi trắng, lưỡi đỏ, lưỡi đen là bệnh gì?

Hãy đón xem BlogAnChoi mỗi ngày để nhận được nhiều thông tin thú vị bạn nhé!

Biến thể R.1 lây lan tại Nhật Bản và Mỹ

Biến thể mới được đặt tên là R.1, được phát hiện lần đầu tại Nhật Bản vào tháng 1 năm 2021. Trong số 3 người đầu tiên bị nhiễm có một người ở độ tuổi 40, còn lại là 2 trẻ em dưới 10 tuổi, tất cả đều trong cùng một gia đình. Theo một báo cáo của Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH), “3 bệnh nhân này sống ở Nhật Bản và không có tiền sử đi du lịch nước ngoài”.

Tại Mỹ, biến thể R.1 lần đầu tiên được tìm thấy ở bang Kentucky, là 1 trong 3 bang có tỷ lệ lây nhiễm cao nhất ở nước này, theo Thống đốc Andy Beshear. Biến thể mới này đã lây lan mạnh trong một viện dưỡng lão ở Kentucky, nhiễm cho tổng cộng 45 người, đặc biệt nhiều người trong số đó đã được tiêm phòng.

Theo báo cáo của Trung tâm Phòng ngừa và Kiểm soát Bệnh tật Mỹ (CDC), trong tổng số 83 người già (cư dân) sống ở viện dưỡng lão nói trên và 116 nhân viên làm việc tại đó, có 26 cư dân và 20 nhân viên có kết quả dương tính với COVID-19. Nhiều mẫu bệnh phẩm đã được giải trình tự gene toàn bộ, và đến ngày 01/3/2021 được phát hiện có các đột biến phù hợp với dòng R.1.

Biến thể R.1 có kháng vaccine COVID-19 không?

Đợt bùng phát này được cho là bắt đầu từ một nhân viên bị nhiễm bệnh. Theo kết quả nghiên cứu, “tỷ lệ tấn công ở những cư dân và nhân viên chưa được tiêm phòng cao gấp 3 đến 4 lần so với những người đã được tiêm phòng”. Cụ thể, khoảng 90% cư dân tại đó và 52% nhân viên đã được tiêm 2 liều vaccine, trong số này có 25,4% cư dân và 7,1% nhân viên bị nhiễm bệnh.

Theo phân tích của CDC, số liệu nói trên làm dấy lên lo ngại về nguy cơ giảm khả năng miễn dịch bảo vệ của vaccine đối với biến thể R.1. Không chỉ vậy, báo cáo nêu ra 4 trường hợp được cho là tái nhiễm, có thể coi là “bằng chứng về khả năng miễn dịch tự nhiên hạn chế hoặc suy yếu đối với biến thể này”. Tất cả những người này đều biểu hiện triệu chứng bệnh, và một người trong số họ đã tử vong.

Mặc dù CDC chưa công nhận R.1 là biến thể đáng quan tâm hoặc đáng lo ngại, nhưng chủng này mang một số đột biến quan trọng đáng chú ý. Theo CDC, một trong số các đột biến là “bằng chứng về sự gia tăng khả năng lây truyền của virus”, trong khi những đột biến khác cũng đã được phát hiện ở các biến thể đáng lo ngại hiện nay, “cho thấy bằng chứng về sự giảm trung hòa bởi huyết thanh sau khỏi bệnh và sau tiêm chủng. Một đột biến khác được thấy trong R.1 có thể làm giảm hiệu quả của các kháng thể trung hòa.”

Tin tốt là mặc dù có những ca nhiễm COVID-19 sau khi đã tiêm ngừa, nhưng vaccine vẫn giúp giảm khả năng lây nhiễm và các triệu chứng bệnh cho cả bệnh nhân và nhân viên y tế. Hơn nữa, R.1 dường như không dễ lây truyền hơn so với biến thể Delta và cũng không có dấu hiệu sẽ lấn át Delta.

Tính đến ngày 22/4 năm nay, CDC cho biết đã có 1.125 ca mắc R.1 ở Mỹ. Còn tới hiện nay đã có hơn 10.000 ca mắc biến thể này được ghi nhận, theo tiến sĩ William Haseltine, chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, viết trên tạp chí Forbes. Những con số đó rất mờ nhạt so với hàng triệu ca mắc biến thể Delta.

Cũng theo tiến sĩ Haseltine, biến thể R.1 mang đột biến D614G có khả năng lây nhiễm cao đã được phát hiện trong các biến thể khác gây ra đợt bùng phát mới của COVID-19. “R.1 là một biến thể đáng theo dõi. Nó đã tạo dựng được chỗ đứng ở cả Nhật Bản và Mỹ”.

Mời bạn xem thêm những bài viết liên quan của BlogAnChoi:

• COVID-19 không còn là “mối đe dọa nghiêm trọng” ở Đan Mạch – Bí quyết của họ là gì?
• Đại dịch COVID-19 làm trẻ em tăng cân đáng báo động, đặc biệt là trẻ nhỏ

Hãy đón xem BlogAnChoi mỗi ngày để nhận được nhiều thông tin thú vị cho cuộc sống bạn nhé!

Vắc xin và biến thể Delta: Cuộc chiến chưa có hồi kết

Trong vài tháng qua, biến thể Delta của SARS-CoV-2 đã phổ biến rộng rãi ở các nước trên thế giới, chiếm ưu thế ở nhiều nơi.

Sự lây lan nhanh chóng của nó gần đây đã khiến các quốc gia, chẳng hạn như Úc, phải tăng cường các biện pháp cách ly cộng đồng, vì biến thể này có khả năng lây nhiễm cao hơn những biến thể đã có trước đó như Beta và trong một số trường hợp có dấu hiệu cho thấy nó vẫn có khả năng lây nhiễm cao dù đã tiêm đủ 2 liều vắc xin COVID-19.

Giáo sư Sir Andrew Pollard, người đứng đầu Nhóm vắc xin Oxford – công ty đã đóng góp vào sự phát triển của vắc xin Oxford-AstraZeneca, thậm chí còn nhận xét rằng: theo ý kiến ​​của ông, biến thể Delta có khả năng lây truyền cao đã khiến việc đạt được miễn dịch cộng đồng trở nên bất khả thi.

Ông nói với The Guardian: “Biến thể Delta sẽ vẫn lây nhiễm cho những người đã được tiêm chủng. Và điều đó có nghĩa là bất kỳ ai vẫn chưa được tiêm chủng tại một thời điểm nào đó sẽ nhiễm vi-rút mà chúng ta lại không có bất kỳ thứ gì có thể ngăn chặn hoàn toàn sự lây truyền đó“.

Ngoài ra, dữ liệu gần đây cũng cho thấy khả năng miễn dịch do vắc-xin COVID-19 cung cấp mất dần đáng kể theo thời gian, điều này cũng có nghĩa là những người được tiêm chủng vẫn có khả năng dễ bị nhiễm virus hơn.

Tuy nhiên, một số nhà khoa học và công ty dược phẩm lập luận rằng liều tăng cường (mũi tiêm thứ 3) của một số loại vắc xin COVID-19 được sử dụng hiện nay có thể ngăn chặn biến thể Delta một cách hiệu quả.

Nhưng cho đến nay bằng chứng vẫn chưa rõ ràng, và các quốc gia trên toàn thế giới phản ứng như thế nào với quan điểm tiêm mũi thứ 3 trong chiến dịch tiêm chủng COVID-19 của họ?

Dữ liệu sơ bộ về liều vắc xin COVID-19 tăng cường

Trong khi dữ liệu về hiệu quả của vắc-xin COVID-19 chống lại biến thể Delta vẫn chưa nhiều, một số công ty sản xuất và phân phối vắc-xin COVID-19 đã thông báo rằng các thử nghiệm lâm sàng gần đây cho thấy hiệu quả của chiến lược này.

Theo báo cáo quý II năm 2021 của Pfizer, việc tiêm thêm một liều vắc-xin COVID-19 tăng cường của hãng sau khi đã tiêm 2 liều ban đầu sẽ làm tăng lượng kháng thể chống biến thể Delta lên gấp 5 lần ở những người từ 18 đến 55 tuổi và gấp 11 lần ở những người 65–85 tuổi.

Để trả lời những thắc mắc, người phát ngôn của Pfizer giải thích rằng “kết luận này dựa trên dữ liệu ban đầu từ quá trình thử nghiệm tiêm tăng cường đang diễn ra đối với liều thứ 3 của vắc xin BNT162b2 hiện tại và các xét nghiệm trong phòng thí nghiệm.”

“Thử nghiệm liều tăng cường được xây dựng dựa trên thử nghiệm giai đoạn 1/2/3 và là một phần trong chiến lược phát triển lâm sàng của công ty nhằm xác định hiệu quả của liều thứ 3 chống lại các biến thể đang phát triển.”

Liều tăng cường thứ ba này sẽ giống với hai liều của vắc-xin Pfizer hiện được sử dụng. Tuy nhiên hãng này cũng đang thử nghiệm và sẽ cho ra liều vắc xin “cập nhật” được thay đổi để nhắm chính xác vào biến thể Delta.

Hãng Moderna cũng nói rằng mũi tiêm vắc-xin COVID-19 tăng cường của họ sẽ có thể khiến cho biến thể Delta khó có thể “tác quái”. Thông báo này được đưa ra trong báo cáo tài chính quý 2 của họ, trong đó nói rằng “các phản ứng kháng thể khó chịu đã được quan sát thấy từ các mũi tăng cường Moderna hiện có chống lại COVID-19 trong các nghiên cứu giai đoạn 2.”

Báo cáo cũng nêu rõ: “Trong một nghiên cứu giai đoạn 2, tiêm 50 microgam mũi thứ 3 của 3 loại vắc xin Moderna mRNA khác nhau đã tạo ra các phản ứng kháng thể mạnh mẽ chống lại các biến thể quan trọng đáng quan tâm, bao gồm Gamma (P.1); Beta (B.1.351); và Delta (B.1.617.2).”

Các mũi tiêm tăng cường đã được cho phép chưa?

Sau những phát hiện này, cả Pfizer và Moderna đều đang xin cấp phép cho các mũi tiêm tăng cường từ các quốc gia đã chấp nhận vắc xin COVID-19 của họ.

Cho đến nay, Cơ quan Quản lý Thuốc và Thực phẩm Mỹ (FDA) đã cho phép tiêm mũi tăng cường thứ 3 của cả Pfizer và Moderna – nhưng chỉ dành cho những người bị suy giảm miễn dịch và do đó có nguy cơ lây nhiễm cao hơn với các biến thể mới xuất hiện.

Israel gần đây cũng đã cho phép phân phối mũi thứ 3 của vắc-xin Pfizer dành cho “những người trên 50 tuổi, nhân viên y tế, những người có các yếu tố nguy cơ nghiêm trọng đối với coronavirus, tù nhân và quản giáo.”

Trong khi đó Vương quốc Anh vẫn chưa cấp phép tiêm mũi tăng cường. Các báo cáo không chính thức cho thấy họ đã đặt mua hàng triệu liều tăng cường cho chiến dịch tiêm vắc xin COVID-19 vào mùa thu năm 2022.

WHO kêu gọi tạm dừng mũi tiêm tăng cường

Trong khi mũi tiêm tăng cường có thể bảo vệ tốt hơn trước các biến thể mới của SARS-CoV-2, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã bày tỏ lo ngại rằng việc phân phối nhanh các liều vắc xin thứ 3 ở các nước thu nhập cao sẽ tiếp tục góp phần vào “chủ nghĩa dân tộc vắc xin” và nới rộng khoảng cách tiêm chủng so với các nước thu nhập thấp và trung bình.

Tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus, Tổng Giám đốc WHO, cho biết trong cuộc họp báo ngày 4/8: “Tôi hiểu mối quan tâm của tất cả các chính phủ trong việc bảo vệ người dân của họ khỏi biến thể Delta. Nhưng chúng tôi không thể chấp nhận các quốc gia đã sử dụng hầu hết nguồn cung vắc xin toàn cầu lại muốn sử dụng nhiều hơn nữa.”

Trong nỗ lực cố gắng phá vỡ khoảng cách ngày càng gia tăng này, WHO đã yêu cầu các quốc gia có thu nhập cao đi đầu trong lĩnh vực phát triển và phân phối vắc xin không cung cấp thêm bất kỳ liều tăng cường nào cho đến tháng 9 năm 2021.

Tiến sĩ Tedros nhấn mạnh rằng chúng ta cần thay đổi ngay lập tức: thay vì phân phối phần lớn vắc xin cho các nước thu nhập cao thì phải ưu tiên phần lớn cho các nước thu nhập thấp.

Khi nào thì liều vắc xin COVID-19 tăng cường là cần thiết?

Phát biểu với tạp chí Nature, Tiến sĩ Laith Jamal Abu-Raddad, nhà dịch tễ học bệnh truyền nhiễm tại Weill Cornell Medicine – Qatar, cho rằng lợi ích của liều tăng cường bổ sung cho những người đã được tiêm chủng đầy đủ là rất ít.

Giáo sư Robert Aldridge, một nhà dịch tễ học bệnh truyền nhiễm từ Đại học College London ở Anh, có suy nghĩ thận trọng hơn. Theo ông, việc các nhà lãnh đạo có cho phép tiêm tăng cường trong tương lai gần hay không sẽ là một quyết định khó khăn, “và nó gần như chắc chắn sẽ phải được thực hiện dựa trên bằng chứng chưa đầy đủ,” trong lúc các nhà nghiên cứu vẫn đang tìm hiểu lợi ích thực sự của liều vắc xin tăng cường.

Mời bạn xem thêm:

• 5 điều quan trọng cần biết về vắc xin COVID-19 cho phụ nữ mang thai
• Bổ sung sắt cho cơ thể có lợi ích ra sao, khi nào cần và phải lưu ý những gì?
• Tiền mãn kinh: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị để giảm bớt triệu chứng phiền toái

Nhớ theo dõi BlogAnChoi để cập nhật thêm tin tức về sức khỏe bạn nhé!

Tiêm vắc xin COVID-19 bao phủ toàn dân càng nhanh càng tốt

Tiêm vắc xin COVID-19 càng nhanh càng tốt, đó là chỉ đạo xuyên suốt quá trình từ khi thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc còn đương nhiệm cho đến bây giờ là thủ tướng Phạm Minh Chính. Việt Nam đã bắt tay vào nghiên cứu vắc xin từ rất sớm và hỗ trợ về mọi mặt cho đội ngũ phát triển vắc xin.

Bên cạnh đó, chúng ta cũng hy vọng rằng trong quý IV năm 2021 này có thể tự chủ được nguồn vắc xin trong nước để có thể tiêm bao phủ toàn dân. Nhìn các nỗ lực của chính phủ, của đội ngũ nghiên cứu vắc xin, ngoại giao vắc xin chúng ta mới thấu hiểu được sự quan trọng của vắc xin COVID-19 lúc này đến nhường nào.

Biện pháp tốt nhất hiện tại chúng ta có thể làm để sớm đẩy lùi dịch bệnh COVID-19 chính là tiêm bao phủ vắc xin. Đây là chìa khóa giúp chúng ta quay lại cuộc sống bình thường, để hoạt động của người dân tiếp tục diễn ra và để không còn một vùng đỏ nào trên đất nước Việt Nam.

Tiêm vắc xin COVID-19 – Hãy loại bỏ suy nghĩ chờ vắc xin tốt

Mọi người đọc báo hay xem tivi có thể thấy rằng, rất nhiều người Việt Nam có tâm lý chờ vắc xin tốt để tiêm. Có những nơi phải tiêm vắc xin COVID-19 của Trung Quốc lại sợ nó không tốt bằng vắc xin của Mỹ.

Có những người tiêm vắc xin của Mỹ lại sợ nó không tốt bằng của Anh, của Nga. Có những người lại không muốn tiêm vắc xin Việt Nam. Thế nhưng, đó đều là tâm lý không đúng vào lúc này. Tất cả các loại vắc xin được Việt Nam cấp phép sử dụng đều là những loại vắc xin tốt, các nước trên thế giới đã tiêm thử nghiệm với người dân của họ.

Thêm vào đó, Bộ y tế cũng đã kiểm định rất kỹ rồi mới cấp phép cho người dân chúng ta tiêm. Mọi người phải biết rằng, các vị lãnh đạo của chúng ta phải xem xét rất kỹ rồi mới chấp thuận vì vắc xin đó cũng tiêm cho chính họ, cho gia đình họ.

Phó thủ tướng Nguyễn Đức Đam còn tình nguyện tiêm thử nghiệm loại vắc xin COVID-19 của Việt Nam – Nano Covax. Vì thế, không phải vắc xin Sinorpham (Trung Quốc) không tốt, không phải AstraZeneca (Mỹ) không tốt, không phải chỉ Pfizer hay Modena mới tốt, mà là vắc xin được tiêm sớm mới là vắc xin tốt.

Nếu chúng ta không tin tưởng vắc xin của Trung Quốc ư? Hãy nhìn sang đất nước họ ở thời điểm hiện tại. Một quốc gia hơn 1 tỷ dân, lãnh thổ rộng lớn, giao lưu giao dịch nhiều mà số ca mắc mới trong ngày của Trung Quốc hiện tại chưa tới 100 ca. Nguyên nhân là vì đâu? Vì họ đã tiêm vắc xin cho hơn 600 triệu dân của họ bằng vắc xin do chính họ sản xuất và viện trợ cho chúng ta đó.

Hay nhìn sang Campuchia, sang Ả Rập Xê Út, vì sao họ lại rất ít ca nhiễm vào thời điểm biến chủng Delta đang hoành hành trên khắp thế giới? Lý do là vì họ được Trung Quốc viện trợ vắc xin và tiêm vắc xin Sinovax và Sinopham của Trung Quốc đó.

Đó là tất cả những minh chứng rõ ràng nhất để khẳng định rằng “Vắc xin tốt nhất là vắc xin tiêm sớm nhất”. Mọi người có thể kiểm chứng các thông tin trên để loại bỏ tâm lý chờ đợi vắc xin “tốt” nhé.

Tâm lý e sợ vắc xin của nhiều người hiện nay là sai lầm

Thêm một tâm lý sai lầm nữa dẫn đến nhiều người không dám đi tiêm vắc xin đó là nguy cơ tử vong do tiêm vắc xin COVID-19. Một lần nữa có thể khẳng định rằng, vắc xin COVID-19 hiện tại là rất an toàn và đều phát triển trên công nghệ cao.

Sở dĩ khi tiêm có người tử vong là vì dị ứng với thuốc hoặc sốc phản vệ sau khi tiêm. Một minh chứng để mọi người thấy rõ nhất đó là vắc xin cúm mùa hoặc vắc xin phòng sởi, phòng viêm gan B,… Tất cả những loại vắc xin này sau rất nhiều năm nghiên cứu và phát triển vẫn có tỷ lệ tử vong. Vẫn có những em bé đi tiêm vắc xin và tử vong ngay sau đó. Với vắc xin COVID-19 cũng vậy, vẫn có xác suất tử vong.

Vì thế mọi người nên lưu ý và thấu hiểu điều này. Khi đã hiểu rõ thì hãy động viên và truyền cảm hứng cho người thân và những người xung quanh mình để họ có thể tiêm vắc xin sớm nhất.

Với tất cả lý do và minh chứng nêu ra trên đây, hy vọng rằng mọi người dân Việt Nam sẽ sớm ý thức để tiêm vắc xin sớm nhất, thần tốc nhất. Một cuộc sống bình thường mới sẽ sớm trở lại vào đầu năm 2022, đó là mục tiêu của chúng ta. Hơn lúc nào hết, mỗi người dân cần đồng lòng với chính phủ và nhà nước trong thời điểm này. Chúng ta phải đi ăn phở, đi ăn hủ tiếu hay đi du lịch trong năm sau, đó là mục tiêu không ai không muốn.

Một lần nữa khẳng định rằng “Vắc xin tốt nhất sẽ là vắc xin tiêm sớm nhất” và Việt Nam nhất định sẽ đẩy lùi đại dịch.

Mời bạn xem thêm những bài viết liên quan của BlogAnChoi:

• 5 điều quan trọng cần biết về vắc xin COVID-19 cho phụ nữ mang thai
• Vì sao đợt bùng phát COVID-19 lần này lại kéo dài và nghiêm trọng như vậy?

Hãy đón xem BlogAnChoi mỗi ngày để nhận được nhiều thông tin thú vị cho cuộc sống bạn nhé!

Nguyên nhân khách quan

Do biến thể Delta có khả năng lây lan mạnh hơn

Chủng virus Delta có đột biến kép làm tăng khả năng lây nhiễm lên nhiều lần. Tốc độ lây lan nhanh và lan vào các khu công nghiệp, khi dân cư đông đúc khiến chúng ta không kịp trở tay.

Chủng virus mới lây lan nhanh kết hợp với tỷ lệ rất cao người nhiễm virus không hề có triệu chứng hoặc triệu chứng nhẹ dẫn đến việc nhận diện ca bệnh và kiểm soát dịch càng trở nên khó khăn.

Nguồn cung vaccine còn hạn chế và phụ thuộc từ nước ngoài

Có thể hiểu rằng ở đợt dịch thứ 4 này, chủng mới Delta có khả năng lây nhiễm nhanh gấp 2 lần so với biến thể ban đầu, vì thế phương pháp chống dịch giống như 3 đợt bùng phát trước đó là chưa đủ để ngăn chặn sự lây lan của nó. Bên cạnh truy vết khoanh vùng để ngăn chặn đà lây lan thì vaccine là thứ vũ khí không thể thiếu để giúp chúng ta quay lại trạng thái bình thường mới nhanh nhất.

Thế nhưng tình trạng khan hiếm vắc xin trên toàn cầu dẫn đến khả năng cung cấp cho nước ta cũng bị hạn chế. Vắc xin trong nước chưa thể tự chủ trong sản xuất dẫn đến tình hình là hiện nay Việt Nam mới chỉ tiêm được hơn 21 triệu liều trên tổng số 150 triệu liều cần thiết để đạt được miễn dịch cộng đồng. Tính ra, chúng ta mới tiêm được 1 phần 8 số lượng cần thiết.

Hiện tại vắc xin của Việt Nam là Nanocovax đã thử nghiệm giai đoạn 3 thành công và gửi lên hội đồng thẩm định. Chúng ta cùng hy vọng rằng sẽ sớm tự chủ được nguồn vắc xin trong thời gian tới. Việt Nam cũng đã ký kết mua hơn 100 triệu liều vắc xin với các đối tác, và chính phủ vẫn đang tiếp tục tìm nguồn cung vắc xin thêm nữa. Hy vọng rằng mục tiêu sẽ sớm hoàn thành và vắc xin sẽ chuyển về Việt Nam một cách nhanh nhất.

Nguyên nhân chủ quan

Do ý thức của một bộ phận người dân chưa tốt

Yếu tố quan trọng giúp nước ta thành công trong những đợt dịch trước đây là nhờ người dân chấp hành tuyệt đối các chỉ thị được đưa ra, không ra đường khi có yêu cầu giãn cách. Còn trong đợt bùng phát lần này chúng ta lại thấy thường xuyên có những trường hợp vi phạm quy định giãn cách, không chịu đi cách ly, thậm chí trốn cách ly làm tăng nguy cơ lây lan dịch bệnh ra cộng đồng.

Nguyên nhân của những hành động đó một phần là vì bản thân ý thức kém, chưa hiểu rõ dịch bệnh này nguy hiểm và có ảnh hưởng nghiêm trọng đến xã hội như thế nào, một phần khác là vì sự chủ quan sau khi nước ta đã chống dịch thành công ở những lần trước.

Cũng do ý thức của một bộ phận người dân chưa tự giác nên nhiều địa phương phải siết chặt quy định, đặc biệt Thành phố Hồ Chí Minh phải yêu cầu người dân ở yên trong nhà và mọi nhu yếu phẩm đều được các lực lượng chống dịch cung cấp đến từng nhà dân.

Một số địa phương mắc sai sót trong công tác chống dịch

Bên cạnh vi phạm của người dân thì bản thân các cơ quan chức năng ở một số địa phương cũng vi phạm quy định phòng chống COVID-19. Những trường hợp chốt kiểm soát không nghiêm hay cán bộ chủ quan đã được nhiều báo đưa tin trong thời gian qua.

Nhiều địa phương đã được lãnh đạo Nhà nước kiểm tra thị sát tận nơi để đánh giá công tác chống dịch và chấn chỉnh các sai phạm nếu có. Ngày 26/8 vừa qua, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã kiểm tra đột xuất thành phố Thủ Đức, và ngày 31/8 Thủ tướng đã kiểm tra, phê bình công tác chống dịch ở quận Thanh Xuân (Hà Nội).

Cuối cùng phải kể đến nguyên nhân mở cửa đợt nghỉ lễ 30/4 – 1/5

Có thể nhớ lại rằng trước đó chúng ta đã khống chế đợt bùng dịch ở Bắc Ninh và Bắc Giang tốt đến như thế nào. Nhưng việc mở cửa du lịch trong dịp nghỉ lễ 30/4 – 1/5 lại khiến nhiều người lo ngại sẽ làm tăng nguy cơ bùng phát dịch bệnh, và thực tế đã xảy ra đúng như vậy.

Kỳ nghỉ kéo dài 5 ngày, mọi người đi du lịch khắp nơi trên cả nước dẫn đến việc người ra Bắc vào Nam cũng nhiều mang theo nguồn lây đến nhiều địa phương khác nhau.

Theo các bạn đâu là nguyên nhân chính dẫn đến đợt dịch lần thứ 4 bùng phát dữ dội như hiện nay? Chúng ta cùng hy vọng rằng không phải nghỉ 2/9 đến tết âm lịch giống như cái cách chúng ta nghỉ 30/4 đến mùng 2/9 nữa. Chúc các lực lượng chống dịch tuyến đầu dồi dào sức khỏe để “Covid nhanh đi đi”.

Bởi vì chúng ta là người Việt Nam, chúng ta sẽ chiến thắng đại dịch để được tiếp tục nghe giai điệu của bài hát “Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng” một lần nữa tại chính thành phố mang tên Bác.

Mời bạn xem thêm những bài viết liên quan của BlogAnChoi:

• Biến thể Delta có gì đặc biệt? Vì sao COVID-19 bùng phát dữ dội khi xuất hiện biến thể Delta?
• Tránh bị COVID “dí” bằng những việc đơn giản mà cần thiết giúp nâng cao sức khỏe và tự cách ly tốt trong mùa dịch

Hãy đón xem BlogAnChoi mỗi ngày để nhận được nhiều thông tin thú vị cho cuộc sống bạn nhé!

Trong suốt đại dịch COVID-19, virus SARS-CoV-2 đã sinh ra vô số đột biến: từ biến thể Alpha từng thống trị giai đoạn đầu cho đến chủng Delta đang hoành hành hiện nay.

Nhưng các nhà khoa học giờ đây đã phát hiện thêm một biến thể mới được đặt tên theo thứ tự bảng chữ cái Hy Lạp là Lambda. Câu hỏi là: liệu biến thể này có mang những đặc điểm nguy hiểm khiến cho đại dịch chuyển sang một hướng mới hay không?

Hiện tại Lambda là một “biến thể đáng quan tâm”

Tiến sĩ Benjamin Pinsky, giám đốc Phòng thí nghiệm Virus Lâm sàng tại Đại học Stanford (Mỹ), cho biết: biến thể Lambda được phát hiện lần đầu tiên ở Peru và hiện nay rất đáng quan tâm vì đã lan rộng ở Nam Mỹ. Tuy nhiên ông cũng nói rằng “hiện tại chúng ta vẫn chưa biết liệu đây có phải là thứ sẽ thay thế Delta hay không”.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, mặc dù ngày càng được mọi người biết đến và chú ý nhiều hơn nhưng Lambda chưa được coi là một biến thể “đáng lo ngại” – thuật ngữ đã được dùng để gọi các chủng Alpha, Beta, Gamma và Delta. Thay vì vậy, Lambda đang ở cấp độ thấp hơn được gọi là biến thể “đáng quan tâm” – tức là WHO cho rằng cần phải theo dõi nhưng hiện tại ít gây lo ngại.

Điều đó không có nghĩa là Lambda ít quan trọng hơn dù xét trên khía cạnh nào đi nữa, theo chuyên gia Maria Van Kerkhove, trưởng nhóm kỹ thuật của WHO về COVID-19 cho biết. Đó là vấn đề mà WHO đang tích cực thảo luận và cố gắng thu thập thêm thông tin từ tất cả các nguồn hiện có.

Theo Van Kerkhove, biến thể Lambda chứa một số đột biến trong protein gai, có một số chỗ mất axit amin và có vài đặc điểm đáng chú ý, vì bất kỳ thay đổi nào của virus đều có khả năng ảnh hưởng đến tác dụng của vaccine.

Cho đến nay, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Bệnh tật Mỹ (CDC) chưa gọi Lambda là một biến thể đáng quan tâm hay đáng lo ngại ở Mỹ, và các trường hợp nhiễm Lambda không được theo dõi công khai trên trang web của cơ quan này.

Biến thể Lambda có đặc điểm gì khác so với các biến thể còn lại?

Theo tiến sĩ Pinsky, một trong những lý do khiến Lambda gây chú ý là nó mang một đột biến được gọi là L452Q, tương tự như một đột biến có tên L452R đã được tìm thấy trong biến thể Delta và “biến thể California”, hay còn gọi là biến thể Epsilon. Khi tiếp xúc với hệ miễn dịch của người đã tiêm vaccine COVID-19, sự hiện diện của đột biến L452R đã được chứng minh là làm giảm 3 lần hiệu quả của các kháng thể ngăn chặn virus xâm nhập vào tế bào.

Tuy nhiên tin tốt là các loại vaccine cho đến nay vẫn có hiệu quả trong việc giảm nguy cơ mắc bệnh nặng và tử vong, ngay cả đối với các biến thể mang đột biến này như Delta.

Tiến sĩ Anthony Fauci, chuyên gia hàng đầu về bệnh truyền nhiễm của chính phủ Mỹ, đã nêu ra các dữ liệu cho thấy các loại vaccine được phép sử dụng ở Mỹ là Pfizer-BioNTech, Moderna và Johnson & Johnson đều có bằng chứng về hiệu quả lâm sàng đối với biến thể Delta .

Tiến sĩ Fauci cũng cho biết rằng vẫn có những trường hợp bị nhiễm virus dù đã tiêm chủng, vì không có loại vaccine nào hiệu quả 100%. Nhưng các trường hợp này hầu như không dẫn đến bệnh nặng hoặc tử vong.

Một nghiên cứu được thực hiện tại Nam Phi và các nước lân cận với sự tham gia của khoảng 478.000 nhân viên y tế đã cho thấy hiệu quả thực tế của vaccine Johnson & Johnson chống lại biến thể Delta: khả năng bảo vệ khỏi tử vong là 91-96% và chống nhập viện là 71%.

Cũng theo tiến sĩ Fauci, các nghiên cứu khác đã thống kê được trong số các ca nhiễm sau khi tiêm chủng đầy đủ thì mức độ bệnh nhẹ là 96%, trung bình 3%, nặng dưới 0,05% và tử vong dưới 0,05%.

Mặc dù hiện nay chưa xuất hiện biến thể nào có khả năng làm mất tác dụng của vaccine một cách đáng kể, nhưng tiến sĩ Pinsky cho biết không thể loại trừ khả năng này: “Chúng ta cần chuẩn bị cho khả năng virus có thể đột biến để tránh được các loại vaccine hiện có. Nhưng công nghệ vaccine mới nhất đang hứa hẹn rằng vaccine có thể được cập nhật nhanh chóng để giải quyết những biến đổi của coronavirus”.

Lambda có thể vượt lên thay thế Delta hay không?

Các chuyên gia cho biết hiện không có nhiều dữ liệu cho thấy Lambda sẽ thay thế Delta để trở thành chủng virus chiếm ưu thế ở Mỹ.

Tiến sĩ Pinsky nói: “Tôi không nghĩ có bằng chứng vào thời điểm hiện tại cho thấy đây sẽ là loại virus tránh được hệ miễn dịch của chúng ta”. Tuy nhiên ông vẫn cho rằng cần phải thận trọng với biến thể này.

Cho đến nay, các dữ liệu cho thấy Lambda vẫn chưa phổ biến rộng rãi như Delta. Theo Bộ Y tế Công cộng của Mỹ, có ít nhất 152 trường hợp nhiễm biến thể Lambda được ghi nhận ở bang California (số liệu cập nhật đến ngày 13/8). Trong khi đó Delta đã gây ra số ca nhiễm gấp 69 lần con số đó, mặc dù nó xuất hiện ở bang này sau Lambda vài tháng.

Mặc dù không phải tất cả các trường hợp mắc COVID-19 đều được giải trình tự gene để xác định biến thể virus, nhưng tất cả các dữ kiện cho đến nay đều cho thấy Delta là chủng chiếm ưu thế nhất ở Mỹ. Theo CDC ước tính, biến thể này gây ra khoảng 98% số ca nhiễm COVID-19 của cả nước, tính đến hiện nay.

Sự thống trị của Delta cho thấy các biến thể của virus có khả năng thay đổi nhanh và nhiều như thế nào trong thời gian tương đối ngắn. Chủng gốc gây ra các ca nhiễm đầu tiên ở Mỹ về cơ bản đã tuyệt chủng trên khắp đất nước. Biến thể Alpha lần đầu tiên được phát hiện ở Vương quốc Anh và cũng có khả năng lây lan nhanh chiếm khoảng 70% số ca nhiễm ở Mỹ vào tháng 5, nhưng đã giảm xuống dưới 1% ở hiện tại.

Trong số 152 ca nhiễm Lambda đã được phát hiện ở bang California cho đến nay, có 88 trường hợp được xác định vào tháng 4. Kể từ đó, số ca mắc biến thể này được xác định mỗi tháng đã giảm mạnh: chỉ còn 43 ca vào tháng 5, 8 ca vào tháng 6 và 2 ca trong tháng 7, theo số liệu từ các quan chức y tế của bang.

Mối quan tâm đặc biệt của các chuyên gia y tế công cộng hiện nay là liệu Delta cuối cùng có thể bị “soán ngôi” bởi các biến thể khác như Lambda hay không. Chuyên gia Van Kerkhove cho biết họ đang theo dõi mức độ lưu hành của nó mạnh đến đâu, tức là có thể lây nhiễm cho bao nhiêu người sau khi ca nhiễm được phát hiện.

Mời bạn xem thêm những bài viết liên quan của BlogAnChoi:

• Biến thể Delta có gì đặc biệt? Vì sao Delta làm COVID-19 bùng phát dữ dội?
• Vaccine COVID-19 của Moderna có thể bảo vệ chống lại biến thể Delta

Hãy đón xem BlogAnChoi mỗi ngày để nhận được nhiều thông tin thú vị cho cuộc sống bạn nhé!

Virus Corona sẽ liên tục biến đổi!

Đó là lời khẳng định của tiến sĩ Mark Schleiss – chuyên gia về bệnh truyền nhiễm trẻ em của Viện Virus Phân tử tại trường Đại học Minnesota, Mỹ.

SARS-CoV-2 là virus dạng RNA – một tập hợp của các vật chất di truyền được giữ bên trong lớp vỏ protein. Thông thường, các virus RNA – như cúm hoặc sởi – dễ đột biến hơn so với virus dạng DNA (như herpes, đậu mùa hay virus HPV).

“Trong thế giới của virus RNA, sự biến đổi là bình thường. Chúng tôi tin rằng virus RNA sẽ thay đổi thường xuyên. Đó là bản chất của chúng.” – tiến sĩ Mark Schleiss Khẳng định

Cũng vì lẽ đó mà các nhà khoa học hoàn toàn không bất ngờ trước những biến thể mới của virus SARS-CoV-2. Kể từ khi xuất hiện lần đầu vào cuối năm 2019, cho đến nay virus Corona đã xuất hiện 4 chủng mới gồm Alpha, Beta, Delta và Gamma.

Virus Corona biến đổi như thế nào?

Khi virus xâm nhập vào tế bào cơ thể vật chủ, chúng sẽ sử dụng enzyme polymerase để sao chép các vật liệu di truyền (RNA), giúp tạo ra các virus mới. Và sau đó các virus mới này lại được giải phóng khỏi tế bào chủ và lây nhiễm sang các tế bào khác.

Tuy nhiên quá trình sao chép vật liệu di truyền không phải lúc nào cũng hoạt động trơn tru và đôi khi có thể xảy ra sai sót. Điều này có thể dẫn tới hiện tượng đột biến ở virus. Các đột biến này có thể có lợi hoặc có hại đối với virus.

Khi các đột biến có hại, chúng có thể ảnh hưởng đến khả năng lây nhiễm hoặc nhân lên của virus trong tế bào chủ. Nhờ vào chọn lọc tự nhiên, các đột biến có hại thường không tồn tại lâu.

Nhưng khi một đột biến mang lại lợi thế cho virus mới, nó có thể cho phép virus liên kết chặt chẽ hơn với tế bào chủ hoặc giúp nó thoát khỏi hệ thống miễn dịch. Khi điều này xảy ra, những virus đột biến hoặc biến thể này sẽ trở nên phổ biến hơn trong một quần thể. Đây là những gì chúng ta đang thấy với các chủng biến thể mới của SARS-CoV-2.

Vaccine COVID-19 liệu có thể bảo vệ chúng ta trước các biến chủng mới?

Khi một biến thể mới xuất hiện, các nhà khoa học theo dõi chặt chẽ để xem cách thức lây lan như thế nào và khả năng kháng miễn dịch của chúng. Bất kỳ biến thể nào có lợi thế vượt trội – tức là dễ lây truyền hơn hoặc tránh được vaccine – có thể sẽ bắt đầu chiếm ưu thế, như biến thể Delta ban đầu đã làm.

“Mối quan tâm hàng đầu của chúng tôi là liệu các biến thể mới có thể tránh được khả năng miễn dịch do vaccine tạo ra hay không – và hiện vẫn chưa có bằng chứng thực tế nào cho thấy điều đó” – tiến sĩ, bác sĩ Perry Wilson tại trường Y khoa Yale cho hay.

Thực tế, các nhà khoa học nhận định rằng virus SARS-CoV-2 đang biến đổi với tốc độ rất chậm, và các đột biến mới không quá khác biệt so với virus gốc. Do đó, rất khó để một chủng virus đột biến có thể khiến vaccine hoàn toàn trở nên vô hiệu.

Tham khảo thêm các kiến thức hữu ích về virus Corona và vaccine COVID-19 tại đây:

• 5 sự thật về vắc-xin phòng COVID-19 mà bạn nên biết
• Vaccine COVID-19 của Moderna có thể bảo vệ chống lại biến thể Delta
• Việt Nam sắp nhập vaccine COVID-19, bạn đã biết gì về loại vaccine này?
• Những loại thực phẩm có thể giảm nguy cơ mắc COVID-19 vừa được phát hiện

Nếu thấy bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nó tới bạn bè và người thân của bạn nhé. Và cũng đừng quên theo dõi chuyên mục Sức khỏe của BlogAnChoi để trang bị những kiến thức hữu ích giúp bảo vệ bản thân và gia đình nha.

Vaccine COVID-19 của Moderna có hiệu quả ra sao?

Nhóm nghiên cứu do Viện Y tế Quốc gia Mỹ đứng đầu đã phát hiện ra rằng khả năng bảo vệ chống lại biến thể Delta – biến thể hiện đang gây ra các đợt bùng phát trên toàn thế giới và chiếm tỷ lệ cao nhất ở Mỹ – hầu như không bị suy giảm sau 6 tháng tiêm vaccine của Moderna. Họ sẽ tiếp tục tìm kiếm thêm bằng chứng về tác dụng bảo vệ của vaccine kéo dài hơn 6 tháng.

Trong một báo cáo đăng trên tạp chí Science, nhà miễn dịch học Nicole Doria-Rose và các cộng sự tại Viện Dị ứng và Bệnh truyền nhiễm Quốc gia của Mỹ cho biết: Các kháng thể liên kết có khả năng nhận diện được tất cả các biến thể được thử nghiệm, bao gồm B.1.351 (Beta) và B.1.617.2 (Delta) và nồng độ kháng thể được duy trì ở mức cao ở tất cả các đối tượng thử nghiệm trong khoảng thời gian 6 tháng.

Cụ thể, 24 tình nguyện viên đã được tiêm chủng đầy đủ 2 liều vaccine và xét nghiệm máu vào các thời điểm khác nhau cho đến hết 6 tháng. Ở đỉnh điểm của phản ứng với liều vaccine thứ hai, tất cả những người này đều có phản ứng với tất cả các biến thể.

Sau khi được tiêm mũi thứ hai của vaccine Moderna 2 tuần, tất cả các mẫu máu của những người tham gia đã vô hiệu hóa tất cả các biến thể, bao gồm các biến thể phổ biến hoặc đáng lo ngại nhất hiện nay: B.1.1.7 (Alpha), B.1.351 (Beta), P.1 (Gamma), B.1.429 (Epsilon), B.1.526 (Iota) và B.1.617.2 (Delta).

Biến thể có nhiều khả năng chống lại miễn dịch nhất là Beta, hay B.1.351 – lần đầu tiên được phát hiện ở Nam Phi. Ở thời điểm sau khi tiêm liều vaccine thứ hai 6 tháng, chỉ còn hơn một nửa số mẫu máu giữ được kháng thể trung hòa hoàn toàn biến thể Beta. Nhưng trái lại, có tới 96% số mẫu có phản ứng kháng thể đầy đủ chống lại biến thể Delta, nhóm nghiên cứu cho biết.

Khả năng miễn dịch có bị giảm đi theo thời gian hay không?

Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng kháng thể không phải là tất cả. Về lâu dài, cơ thể con người tạo ra các tế bào miễn dịch được gọi là tế bào B và T cũng giúp bảo vệ chống lại virus. Những trường hợp phản ứng miễn dịch giảm dần theo thời gian có thể dựa vào tế bào B để tạo ra phản ứng tăng cường chống lại các biến thể nếu gặp lại sau này.

Nhóm nghiên cứu cũng chỉ tìm thấy một ít bằng chứng rằng khả năng miễn dịch suy giảm nhanh hơn ở người lớn tuổi. “Điều quan trọng là nhiều đối tượng trong nhóm người già nhất vẫn giữ được hoạt tính trung hòa chống lại các biến thể 6 tháng sau liều vaccine thứ hai”.

Các biến thể khác nhau mang các đột biến gene khác nhau, vì vậy họ cũng đã kiểm tra từng biến thể đó. Thủ phạm chính tạo ra phản ứng miễn dịch yếu hơn là đột biến E484K, được thấy trong các biến thể Beta, Gamma và Iota, nhưng không phải ở Delta.

Theo nhóm nghiên cứu, mặc dù sẽ cần thêm các nghiên cứu khác để tìm hiểu tác động của các biến thể, nhưng dữ liệu của họ khuyến khích việc sử dụng vaccine này khi đối mặt với sự biến đổi của virus.

Hiện nay vaccine của Moderna đã được phê duyệt sử dụng ở Việt Nam. Ngoài ra, các thử nghiệm đối với vaccine của Pfizer và Johnson & Johnson cũng cho thấy chúng cung cấp khả năng miễn dịch ít nhất 6 tháng và có thể lâu hơn.

Mời bạn xem thêm những bài viết liên quan của BlogAnChoi:

• Tác dụng phụ của vắc-xin COVID-19: Khi nào là bình thường và khi nào cần cảnh giác?
• COVID-19 và cảm cúm thông thường: Bạn đã biết 10 điểm khác nhau giữa chúng hay chưa?

Hãy đón xem BlogAnChoi mỗi ngày để nhận được nhiều thông tin thú vị cho cuộc sống bạn nhé!