Nếu chỉ xuất hiện các vấn đề về trí nhớ thì chưa thể chắc chắn đó là sa sút trí tuệ, mà phải có nhiều triệu chứng ảnh hưởng đáng kể đến cuộc sống hàng ngày mới có thể được chẩn đoán là chứng sa sút trí tuệ.

Sa sút trí tuệ có thể ảnh hưởng đến khả năng trí não như:

• Trí nhớ
• Khả năng lý luận và giải quyết vấn đề
• Sử dụng ngôn ngữ, giao tiếp
• Sự tập trung

11 triệu chứng thường gặp ở giai đoạn sớm của sa sút trí tuệ

1. Thay đổi nhẹ về trí nhớ ngắn hạn

Suy giảm trí nhớ có thể là một triệu chứng sớm của chứng sa sút trí tuệ. Những thay đổi ban đầu thường rất nhỏ và thường liên quan đến trí nhớ ngắn hạn. Những người mắc chứng sa sút trí tuệ có thể nhớ các sự kiện diễn ra nhiều năm trước nhưng lại quên những việc mới xảy ra, ví dụ như:

• Quên vị trí của các đồ vật thường ngày
• Quên lý do khiến họ bước đến một phòng nào đó trong nhà
• Quên những việc cần làm trong một ngày
• Quên hoàn thành một việc mà họ đã bắt đầu, ví dụ như quên tắt bếp sau khi nấu ăn

2. Khó khăn trong việc tìm từ ngữ để nói

Một triệu chứng sớm của chứng sa sút trí tuệ là gặp khó khăn khi nói. Những người mắc chứng sa sút trí tuệ có thể gặp khó khăn trong việc giải thích điều gì đó hoặc tìm ra đúng từ ngữ để nói. Họ cũng có thể dừng lại ở giữa một câu và không biết làm thế nào để nói tiếp.

Những cuộc trò chuyện với người mắc chứng sa sút trí tuệ có thể diễn ra khó khăn và mất nhiều thời gian hơn bình thường để họ thể hiện suy nghĩ hoặc cảm xúc của bản thân.

3. Thay đổi tâm trạng

Sự thay đổi trong tâm trạng cũng là triệu chứng phổ biến của chứng sa sút trí tuệ. Những người mắc tình trạng này có thể không tự nhận ra điều này ở bản thân mình, nhưng mọi người xung quanh có thể nhận thấy sự thay đổi, ví dụ như trầm cảm là triệu chứng phổ biến trong giai đoạn đầu của chứng sa sút trí tuệ.

Những người mắc chứng sa sút trí tuệ cũng có thể sợ hãi hoặc lo lắng nhiều hơn trước. Họ có thể dễ dàng trở nên khó chịu khi thay đổi thói quen thường ngày của họ hoặc bị rơi vào những tình huống xa lạ. Cùng với thay đổi tâm trạng, cũng có thể nhận thấy sự thay đổi trong tính cách của những người này.

4. Sự thờ ơ

Sự thờ ơ là một triệu chứng phổ biến của chứng sa sút trí tuệ giai đoạn sớm. Những người mắc chứng sa sút trí tuệ có thể mất hứng thú với những sở thích hoặc hoạt động mà họ từng thích trước đây, thậm chí không muốn ra ngoài và đi chơi. Họ cũng có thể mất hứng thú với việc dành thời gian ở bên bạn bè và gia đình, và họ có vẻ không cảm xúc.

5. Khó hoàn thành công việc

Sự thay đổi nhỏ về khả năng hoàn thành các công việc thường ngày là một dấu hiệu sớm có thể xảy ra của chứng sa sút trí tuệ. Tình trạng này thường bắt đầu với những công việc phức tạp như:

• Theo dõi các hóa đơn và chi tiêu trong gia đình
• Làm theo một công thức nấu ăn
• Chơi một trò chơi có nhiều quy tắc

Bên cạnh việc khó hoàn thành các công việc quen thuộc, những người mắc chứng sa sút trí tuệ cũng có thể khó học những điều mới hoặc làm theo với các thói quen mới.

6. Nhầm lẫn

Những người trong giai đoạn đầu của chứng sa sút trí tuệ thường hay bị nhầm lẫn, họ có thể gặp khó khăn khi nhớ khuôn mặt của người khác, nhớ ngày tháng hoặc nhớ ra mình đang ở đâu.

Sự nhầm lẫn có thể xảy ra vì một số lý do và thay đổi theo các tình huống khác nhau. Ví dụ, họ có thể tra nhầm chìa khóa xe, quên những việc xảy ra tiếp theo trong ngày, hoặc không nhớ một người mà họ mới gặp.

7. Khó theo dõi các câu chuyện

Khó khăn khi theo dõi các câu chuyện là một triệu chứng kinh điển của chứng sa sút trí tuệ ở giai đoạn sớm. Những người mắc chứng sa sút trí tuệ thường quên ý nghĩa của những từ họ nghe hoặc cảm thấy khó khăn khi theo dõi các cuộc trò chuyện hoặc chương trình TV kéo dài.

8. Khó định hướng không gian

Khả năng ý thức về định hướng không gian có thể bị suy giảm khi bắt đầu xuất hiện chứng sa sút trí tuệ. Họ có thể gặp khó khăn trong việc nhận ra các địa danh thông thường và quên đường đi đến những nơi đã từng quen thuộc với họ, hoặc khó khăn hơn khi làm theo một loạt các hướng dẫn và chỉ đường.

9. Hành động lặp lại

Những người mắc sa sút trí tuệ có thể lặp lại các công việc thường ngày, chẳng hạn như cạo râu hoặc tắm, hoặc họ có thể thu thập các đồ vật một cách kỳ lạ. Họ có thể lặp lại cùng một câu hỏi nhiều lần trong một cuộc trò chuyện hoặc kể lại một câu chuyện nhiều lần.

10. Khó thích nghi với sự thay đổi

Đối với những người trong giai đoạn đầu của chứng sa sút trí tuệ, sự thay đổi có thể khiến họ cảm thấy sợ hãi. Họ không thể nhớ những người mà họ quen biết hoặc không hiểu được những gì mà mọi người đang nói, họ không nhớ tại sao họ đi đến cửa hàng và thậm chí có thể bị lạc trên đường về nhà. Vì vậy họ muốn làm mọi thứ theo thói quen và sợ sự thay đổi. Khó thích nghi với thay đổi cũng là một triệu chứng điển hình của chứng sa sút trí tuệ giai đoạn sớm.

11. Ra quyết định sai

Một triệu chứng của sự suy giảm nhận thức là mất khả năng đưa ra quyết định đúng. Ví dụ, những người mắc chứng sa sút trí tuệ đôi khi không nhận ra các tình huống nguy hiểm, họ cố gắng đi bộ qua một con đường nhiều xe cộ đông đúc mà không đợi cho đến khi an toàn, hoặc đi ra ngoài trời lạnh mà không mặc đồ ấm.

Một dấu hiệu khác của quyết định kém khi mắc chứng sa sút trí tuệ là vấn đề tiền bạc: một người trước đây vốn cẩn thận với tiền của mình đột nhiên trở nên tiêu xài không hợp lý.

Khi nào cần đến gặp bác sĩ?

Sự hay quên không phải là dấu hiệu chắc chắn để chẩn đoán chứng sa sút trí tuệ, bởi vì trí nhớ giảm là một phần tự nhiên của quá trình lão hóa và cũng có thể xảy ra do các yếu tố khác, chẳng hạn như:

• Mệt mỏi
• Thiếu tập trung
• Làm nhiều việc cùng lúc
• Thiếu một số chất dinh dưỡng nhất định

Nhưng nếu bản thân bạn hoặc người thân có các triệu chứng sa sút trí tuệ như trên xảy ra thường xuyên và không cải thiện hoặc ngày càng trở nên tồi tệ hơn, thì hãy đến gặp bác sĩ. Bác sĩ có thể kiểm tra tình trạng sức khỏe thể chất và tinh thần để xác định xem các triệu chứng có liên quan đến sa sút trí tuệ hay nguyên nhân khác hay không.

Chứng sa sút trí tuệ thường phổ biến hơn ở những người trên 65 tuổi, nhưng trong một số trường hợp cũng có thể xuất hiện ở những người trong độ tuổi 30, 40 hoặc 50. Nếu được chẩn đoán sớm và điều trị đúng cách có thể làm chậm sự tiến triển của sa sút trí tuệ và duy trì chức năng trí não trong thời gian dài hơn.

Kết luận

Sa sút trí tuệ không phải là một bệnh, mà nó bao gồm một số tình trạng khác nhau ảnh hưởng đến chức năng của não. Những tình trạng này gây ra sự suy giảm nhận thức ảnh hưởng đến trí nhớ, khả năng giao tiếp, suy nghĩ và hành vi của người mắc.

Nhiều người sử dụng khái niệm “sa sút trí tuệ” và “bệnh Alzheimer” thay thế cho nhau, nhưng thực ra chúng không giống nhau. Bệnh Alzheimer là nguyên nhân gây ra phần lớn các trường hợp sa sút trí tuệ, nhưng nhiều rối loạn khác cũng có thể ảnh hưởng đến trí nhớ hoặc khả năng xử lý thông tin của não.

Nếu bạn nhận thấy bản thân mình hoặc người thân đang bắt đầu xuất hiện các vấn đề về khả năng nhận thức thì có thể liên hệ với bác sĩ để được tư vấn. Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể đề xuất các phương pháp điều trị để làm chậm sự tiến triển của sa sút trí tuệ.

Mời bạn xem thêm các bài liên quan:

• Rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD): Những điều bạn cần biết
• Tình trạng kháng insulin là gì? Dấu hiệu nhận biết và cách điều trị

Hãy theo dõi BlogAnChoi để cập nhật nhiều thông tin bổ ích nhé!

1. Bạn thường xuyên bị táo bón

Khi cơ thể vận động, đại tràng của bạn cũng sẽ di chuyển theo và đây chính là mấu chốt giúp bạn có một hệ tiêu hóa khỏe mạnh. Nếu bạn lười vận động, đại tràng “đứng im” quá lâu sẽ khiến hoạt động của nó bị rối loạn, ảnh hưởng đến chức năng bài tiết.

Ngoài ra, khi vận động, các nhóm cơ bụng khỏe mạnh cũng tạo điều kiện hỗ trợ hoạt động bài tiết diễn ra trơn tru hơn. Do đó tập thể dục đều đặn hàng ngày sẽ giúp bạn duy trì thời gian bài tiết cố định, kể cả khi cơ thể đã lão hóa do tuổi tác.

2. Cứng khớp

Đau nhức xương khớp và khó cử động đôi khi là dấu hiệu của tình trạng viêm khớp hoặc một số bệnh tự miễn khác. Nhưng trong vài trường hợp, nó cũng là lời cảnh báo rằng đã quá lâu bạn chưa vận động.

Giống như máy móc để lâu ngày không dùng đến, các bộ phận bị gỉ sét và khô dầu sẽ khiến chúng đơ cứng, khó khởi động. Vì thế bạn nên vận động thể chất thường xuyên để cơ khớp được linh hoạt, tránh tình trạng “kẹt cứng” có thể dẫn đến nguy cơ mắc nhiều bệnh lý nguy hiểm khác.

3. Thường xuyên cảm thấy khó thở

Cũng giống như cơ và khớp yếu đi khi lâu ngày không sử dụng, phổi của bạn cũng sẽ gặp tình trạng tương tự nếu không được luyện tập thường xuyên.

Hít thở sâu và liên tục trong lúc luyện tập là phương pháp nâng cao dung tích phổi tuyệt vời. Khi tim đậm nhanh, cơ thể đốt cháy năng lượng, bạn buộc phải tận dụng tối đa khả năng của phổi để lấy oxi, giúp cơ thể hồi phục nhanh chóng. Ngược lại nếu bạn ít vận động, phổi không được rèn luyện thường xuyên sẽ ngày càng yếu đi, khiến bạn cảm thấy khó thở và dễ mệt mỏi khi thực hiện bất cứ hoạt động thể chất nào.

4. Phần lớn thời gian cảm thấy buồn rầu

Bên cạnh sự yếu đuối về thể chất, lười vận động cũng ảnh hưởng trực tiếp đến tâm trạng của bạn. Nó có thể là nguyên nhân gây tăng cảm giác lo lắng và trầm cảm.

Để khắc phục, bạn cần phải làm gì đó giúp hoạt động tuần hoàn máu diễn ra năng suất hơn. Và vận động thể chất là lựa chọn dễ dàng nhất. Một số bài tập giúp bạn nâng cao tâm trạng bao gồm đi bộ, đạp xe, bơi lội hoặc chạy bền.

5. Thường xuyên mệt mỏi

Nếu bạn hay rơi và trạng thái uể oải, mệt mỏi và chán nản không rõ lý do, thì nguyên nhân chính là cơ thể bạn đang không được vận động đầy đủ.

Tập thể dục thúc đẩy lượng oxy và chất dinh dưỡng vận chuyển đến các tế bào. Nếu phần lớn thời gian trong ngày của bạn chỉ là ngồi và nằm, tế bào không nhận đủ oxy cần thiết chắc chắn sẽ khiến bạn cảm thấy mệt mỏi.

Việc cần làm những lúc như vậy là hãy đứng lên tập một vài động tác giãn cơ nhẹ nhàng hoặc làm một việc gì đó cần dùng sức. Và nhớ phải dành ra ít nhất 30 phút tập luyện một cách nghiêm túc mỗi ngày.

6. Tiêu hóa kém

Những người vận động càng nhiều, khả năng tiêu hóa thức ăn của họ càng tốt. Vì khi vận động, các cơ quan tiêu hóa cũng được kích thích làm việc hiệu quả, xử lý thức ăn nhanh hơn, quá trình trao đổi chất nhanh hơn và cả quá trình đốt cháy năng lượng cũng nhanh hơn.

7. Khó ngủ hoặc ngủ chập chờn

Nếu bạn cảm thấy quá mệt mỏi vì phải “đếm cừu” mỗi đêm hoặc ngủ không sâu giấc, điều đó cũng là dấu hiệu cơ thể muốn cảnh báo với bạn rằng bạn đang thiếu vận động thể chất.

Hãy thử dành ra 30 phút mỗi ngày luyện tập vào buổi sáng hoặc chiều, duy trì trong một tuần chắc chắn bạn sẽ thấy hiệu quả rõ rệt.

8. Trí nhớ giảm sút, hay quên

Khi vận động thể chất, cơ thể bạn sẽ tiết ra những loại hormone tăng trưởng. Chúng thúc đẩy sản xuất và vận chuyển máu đến não, giúp duy trì và cải thiện khả năng ghi nhớ, sự tập trung cũng như quyết định độ nhanh nhẹn của trí não.

Ít vận động dẫn đến lượng máu lưu thông lên não kém, lâu ngày có thể gây suy giảm chức năng trí não của bạn.

9. Tăng huyết áp

Ngồi làm việc quá lâu là một trong số những nguyên nhân làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, cụ thể là đau tim hoặc các bệnh mạch vành.

Điều này bắt nguồn từ nguyên nhân chính là ít vận động sẽ khiến bạn dễ dàng bị mắc bệnh cao huyết áp.

10. Đau lưng

Các khớp cột sống cũng nằm trong danh sách có thể bị thoái hóa nếu ít khi được sử dụng. Khi các khu vực lõi trên cơ thể (là bụng, hông và lưng dưới) yếu ớt, chúng sẽ gặp “trục trặc” và khó khăn trong việc hỗ trợ cơ thể theo cách bạn muốn.

Một số bài tập đơn giản làm tăng chức năng của vùng cơ lõi như vươn người, yoga, Pilates sẽ là phương pháp “bảo trì” tốt nhất khi bạn gặp phải tình trạng đau lưng hoặc căng cứng khi ít vận động lâu ngày.

11. Luôn “cảm thấy đói”

Nếu bạn nghĩ rằng càng luyện tập nhiều càng thấy đói thì bạn đã nhầm. Khi vận động cơ thể, đặc biệt là với các hoạt động như thể dục nhịp điệu, đạp xe, bơi lội và chạy bộ, cơ thể bạn sẽ tiết ra một số loại hormone giúp ngăn chặn cảm giác thèm ăn.

Trong trường hợp bạn thường xuyên thấy “đói vặt” mặc dù đã ăn uống đầy đủ, đó chỉ là tín hiệu giả mà cơ thể đang đưa đến cho bạn. Do đó, mỗi khi “cơn đói” bất thình lình xuất hiện vào nửa buổi hoặc đêm muộn, bạn có thể uống một ly nước hoặc đứng dậy thực hiện một vài động tác vận động nhẹ nhàng.

Mời bạn xem thêm các bài viết liên quan:

• Dấu hiệu cảnh báo cơ thể bạn đang thiếu chất béo – Kiêng quá cũng không tốt
• 6 triệu chứng cảnh báo cơ thể bạn đang thiếu vitamin và khoáng chất, hãy chú ý để bổ sung ngay

Hãy theo dõi BlogAnChoi để cập nhật nhiều thông tin bổ ích nhé!