Mua sắm trong thế giới ảo như thế nào?

Hãy tưởng tượng bạn bước chân vào một cửa hàng quần áo và nghe thấy tiếng nước chảy róc rách qua khe đá, tiếng chim hót râm ran và tiếng bước chân nhẹ nhàng của chính mình như đang đi trên mặt đất mềm mại. Xung quanh bạn là những con ma-nơ-canh và những hàng kệ treo đầy quần áo với đủ màu sắc và kiểu dáng, nhưng bạn không thể chạm tay vào chúng.

Đó không phải một cửa hàng thông thường, mà là trải nghiệm mua sắm trong cửa hàng ảo Alo Yoga nằm trong khu vực Alo Sanctuary được xây dựng trong game Roblox. Nếu như ngoài đời thật một chiếc áo khoác G.O.A.T đen trắng của Alo có giá khoảng 268 USD (khoảng hơn 6 triệu VNĐ), thì trong Alo Sanctuary bạn có thể kiếm được chiếc áo khoác ảo giống như vậy sau khi hoàn thành 5 ngày tập thiền mà không hề mất chi phí nào. Trải nghiệm mua sắm giờ đây thật “bình yên” và tiết kiệm.

Alo Sanctuary chỉ là một ví dụ, ngoài ra còn có nhiều thương hiệu lớn đang bước chân vào thế giới ảo metaverse để thay đổi cách chúng ta làm việc, giải trí và giao lưu với mọi người. Metaverse gần đây đã trở thành khái niệm siêu hot trong lĩnh vực công nghệ, thậm chí Facebook đã đổi tên thành Meta để thể hiện xu hướng phát triển trong tương lai.

Mặc dù các dự án metaverse hiện nay mới chỉ ở giai đoạn sơ khai và cũng có thể “sớm nở tối tàn” giống như nhiều ý tưởng trước đó, nhưng nếu trở thành hiện thực, metaverse sẽ thay đổi cách thức bán hàng và mua sắm của chúng ta một cách chưa từng thấy. Không giống như mua sắm online thông thường hay mua hàng truyền thống, thế giới ảo sẽ tạo ra những trải nghiệm hoàn toàn mới vốn không thể xuất hiện ngoài đời thật.

Cửa hàng ảo sẽ không chỉ là bản sao của các cửa hàng truyền thống, vì công nghệ kỹ thuật số cho phép chúng ta vượt ra khỏi phạm vi vật chất thông thường, không còn biên giới. Hoạt động mua sắm ảo có thể trải rộng hơn và khách hàng được dùng thử thoải mái hơn.

Các thương hiệu đình đám như Gucci, Nike, Vans và Ralph Lauren đã tạo ra cửa hàng riêng của mình trong Roblox, một số nơi có tính phí nếu khách hàng muốn mua quần áo và phụ kiện ảo, thanh toán bằng một loại tiền ảo gọi là Robux có thể mua được bằng tiền thật hoặc kiếm được bằng cách phát triển trò chơi cho nền tảng Roblox.

Roblox không phải là cái tên duy nhất thử nghiệm mua sắm ảo. Hãng công nghệ Apple được cho là đang phát triển thiết bị AR/VR của riêng mình, có thể sẽ mang đến bước đột phá cho mua sắm trong metaverse. Hiện tại AR đã được sử dụng để hỗ trợ việc mua sắm bằng cách cho phép khách hàng “dùng thử” các sản phẩm như son môi, kính và đồ nội thất trước khi quyết định mua.

Rec Room, một nền tảng chơi game dành cho điện thoại và VR, đã tạo ra một trung tâm mua sắm ảo ngoài trời có tên là Ink Inc., ở đó mọi người có thể dùng thử quần áo, đồ nội thất và các vật phẩm ảo khác để làm đẹp cho nhân vật đại diện của mình hoặc trang trí cho căn phòng ảo của mình.

Người dùng thậm chí có thể mua hàng thật trong thế giới ảo. Năm 2021 công ty sản xuất đồ gia dụng Dyson đã ra mắt một ứng dụng trình bày các công nghệ tạo nên các sản phẩm như máy sấy tóc, máy uốn tóc và máy ép tóc, tất cả các mặt hàng có thể mua ngoài đời thực. Hãng thời trang cao cấp Balenciaga cũng đã hợp tác với Fortnite để bán hàng, không chỉ trang phục ảo cho các nhân mặc trong game mà có cả quần áo Fortnite thật với số lượng có hạn và giá không hề rẻ.

Tại hội nghị South by Southwest mới đây, Mark Zuckerberg nói rằng mọi người trong thế giới ảo sẽ muốn thể hiện bản thân bằng những bộ quần áo giống như ngoài đời thật, và muốn mang những món đồ ảo đó tham gia vào nhiều hoạt động khác nhau trong metaverse chứ không chỉ giới hạn trong một ứng dụng hoặc một trò chơi nhất định.

Không chỉ là mua sắm

Cửa hàng ảo của Alo Yoga như đã nêu không chỉ có mục đích giới thiệu các mẫu quần áo tập yoga của hãng, mà còn thể hiện đúng tinh thần của “Alo”: đó là viết tắt của không khí (air), đất liền (land) và đại dương (ocean).

Một trong những mục tiêu của họ là đưa sự “tĩnh tâm” và tập thiền vào metaverse và tiếp cận đối tượng khách hàng trẻ tuổi hơn. Hiện nay khoảng 48% người dùng của Roblox dưới 13 tuổi. Trong 3 tháng cuối năm 2021, số người truy cập vào nền tảng này hàng ngày là khoảng 50 triệu.

Ngoài việc tăng độ nhận diện thương hiệu, Alo Sanctuary còn đóng vai trò như một sự kiện từ thiện. Alo cho biết họ sẽ quyên góp tiền cho các giải pháp cải thiện sức khỏe tinh thần mỗi khi người dùng Roblox hoàn thành các nhiệm vụ được đưa ra.

Người dùng Roblox nhận được phần thưởng là các sản phẩm Alo ảo sau khi thực hành tập thiền. Những tấm thảm yoga được tặng miễn phí để thu hút mọi người ở lại trong thế giới ảo này lâu hơn và kiếm thêm các vật phẩm ảo khác. Người dùng cũng có thể mặc quần áo của Alo Yoga ở các không gian khác trong Roblox, giúp thương hiệu này được quảng bá rộng rãi hơn.

Đây không phải là bước đột phá đầu tiên của Alo vào lĩnh vực thế giới ảo. Năm 2020 họ đã hợp tác với thương hiệu chăm sóc da Tatcha và phát hành trang phục ảo trên trò chơi điện tử Animal Crossing của Nintendo.

Cơ hội cho tất cả mọi người

Thế giới ảo không chỉ là sân chơi của các thương hiệu lớn mà cũng tạo cơ hội để mọi người bán sản phẩm của chính mình. Một nhà phát triển game có biệt danh Rook Vanguard đã tạo ra các phụ kiện ảo cho Gucci và các thương hiệu lớn khác trong Roblox, cũng như các sản phẩm của riêng mình. Một trong những đặc điểm nổi bật của Vanguard là các phụ kiện ảo như đôi cánh, mũ chóp cao và vòng thánh trên đầu có thể thay đổi màu sắc. Mặt hàng bán chạy nhất của anh ấy là một chiếc mặt nạ đen trắng có thể thay đổi từ khuôn mặt vui sang buồn, có giá 85 Robux tức khoảng 1 USD.

Nhiều người nổi tiếng khác cũng kiếm được kha khá từ việc bán trang phục ảo. Ngôi sao nhạc pop người Thụy Điển Zara Larsson đã tổ chức một bữa tiệc ảo trong Roblox hồi tháng 5/2021 nói rằng cô đã kiếm được 1 triệu USD từ việc bán các mặt hàng ảo như mũ và kính râm.

Tạo ra và bán các vật phẩm ảo để trang trí cho nhân vật đại diện trong thế giới ảo là một cách để người dùng Roblox có thể kiếm tiền. Có nguồn tin cho rằng khoảng 30% doanh thu sẽ thuộc về người tạo ra sản phẩm, 40% thuộc về người bán và 30% thuộc về Roblox.

Giống như ngoài đời thực, trong Roblox cũng có thị trường chuyên mua bán đồ cũ đã qua sử dụng. Ngoài ra người dùng cũng có thể mua các mặt hàng có tiềm năng tăng giá trong tương lai để kiếm được lợi nhuận. Tuy nhiên số tiền ảo Robux kiếm được từ việc mua bán các vật phẩm ảo không phải do mình tự tạo ra thì không thể chuyển đổi thành tiền thật.

Nhưng rốt cuộc chúng ta mua đồ ảo để làm gì? Nhiều người cho rằng những món đồ kỹ thuật số có thể mang giá trị tinh thần giống như những món đồ vật chất thật sự, nhưng cảm giác khi sở hữu chúng rất khác biệt vì không thể chạm vào được, gần giống như việc có được huy hiệu “fan cứng” hay tick xanh trên mạng xã hội vậy.

Mua hàng thật trong thế giới ảo?

Ý tưởng bán hàng ảo để làm đẹp cho nhân vật đại diện trong metaverse đã có từ lâu. Thực tế ảo (VR) và thực tế tăng cường (AR) cũng đã phổ biến nhiều năm nay. Giờ đây các công nghệ sẽ kết hợp với nhau để biến việc mua hàng thật qua VR trở thành thực tế.

Second Life, một tựa game được phát hành năm 2003, cho phép người chơi mua các vật phẩm ảo cho nhân vật đại diện của mình giống như Roblox. Năm 2016, gã khổng lồ thương mại điện tử Alibaba của Trung Quốc đã tung ra ứng dụng có tên Buy Plus cho phép mọi người mua hàng thật được trưng bày trong một trung tâm thương mại ảo, ship đến tận nhà.

Khi công bố đổi tên Facebook thành Meta, Mark Zuckerberg đã gọi metaverse là tương lai của Internet di động, và một số đồ thật mà chúng ta đang sở hữu ngày nay sẽ được chuyển thành hình ảnh ba chiều trong tương lai, được thiết kế bởi mọi người trên khắp thế giới.

Mua hàng ngoài đời thật có rất nhiều vấn đề nan giải như hàng giả và vi phạm bản quyền, và thế giới ảo cũng không tránh khỏi điều đó. Ví dụ trong Roblox hiện nay có thể bắt gặp cửa hàng Gucci Garden giả, vì sự kiện này thực ra đã kết thúc vào ngày 31/5/2021. Nhãn hàng xa xỉ Hermes đã kiện nghệ sĩ người Mỹ Mason Rothschild hồi tháng 1/2022, cho rằng anh đã vi phạm bản quyền khi bán những chiếc túi ảo mang thương hiệu Birkin của hãng dưới dạng NFT.

Tuy nhiên vấn đề chính hiện nay là người tiêu dùng vẫn chưa quan tâm nhiều đến việc mua sắm trong metaverse. Theo một cuộc thăm dò vào tháng 12/2021 của eMarketer, khoảng 41% người trưởng thành ở Mỹ không quan tâm và không sử dụng AR hoặc VR để mua sắm.

Mời bạn xem thêm các bài viết liên quan:

• Facebook muốn tạo ra thế giới ảo metaverse: Cuộc cách mạng chưa từng có
• Các chuyên gia cảnh báo thế giới ảo Metaverse dễ xảy ra vấn nạn “quấy rối”

Hãy theo dõi BlogAnChoi để cập nhật nhiều thông tin bổ ích nhé!